ΘΕΜΑ: Έκδοση πιστωτικού τιμολογίου, για διαφορές που σχετίζονται με τον ΦΠΑ.
Με αφορμή γραπτά και προφορικά ερωτήματα αναφορικά με την έκδοση πιστωτικού τιμολογίου κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ. 6 του άρθρου 8 του ν. 4308/2014 (Ε.Λ.Π.), λόγω εσφαλμένης χρέωσης, αναφορικά με τον Φ.Π.Α., παρέχονται οι ακόλουθες διευκρινίσεις:
Α. Προϋποθέσεις έκδοσης πιστωτικού τιμολογίου.
1. Σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 8 του ν. 4308/2014 (ΦΕΚ 251 Α’) περί Ελληνικών Λογιστικών Προτύπων, συναφείς ρυθμίσεις και άλλες διατάξεις, «Πιστωτικό τιμολόγιο είναι το τιμολόγιο που εκδίδεται για κάθε περίπτωση εκπτώσεων, επιστροφών ή άλλων διαφορών». Με την εγκύκλιο ΠΟΛ.1003/31.12.2014, που παρέχει οδηγίες για την εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 6 του άρθρου 8 του ν.4308/2014, διευκρινίζεται ότι τέτοιες διαφορές, για τις οποίες προβλέπεται η έκδοση πιστωτικού τιμολογίου, μπορεί να είναι, μεταξύ άλλων, η εσφαλμένη χρέωση ΦΠΑ επί του αρχικά εκδοθέντος τιμολογίου.
Ως εσφαλμένη χρέωση θεωρείται η επιβάρυνση της αξίας του τιμολογίου με ΦΠΑ που δεν θα έπρεπε να επιβαρυνθεί με ΦΠΑ ή που επιβαρύνθηκε με ΦΠΑ μεγαλύτερο του αναλογούντος. Εσφαλμένη χρέωση μπορεί να συμβεί κατά τη διενέργεια διαφόρων πράξεων. Ενδεικτικά μπορεί να αφορά πράξεις που είναι:
α) φορολογητέες που έχουν επιβαρυνθεί με υψηλότερο συντελεστή από τον ορθό,
β) εκτός πεδίου εφαρμογής των διατάξεων του ΦΠΑ (π.χ. αποζημίωση), ή
γ) υπαγόμενες (εντός πεδίου εφαρμογής των διατάξεων του ΦΠΑ) και απαλλασσόμενες στο εσωτερικό της Χώρας (μικρές επιχειρήσεις – άρθρο 39 του Κώδικα ΦΠΑ, παροχή υπηρεσιών από ασφαλιστή – άρθρο 22, κλπ), ή
δ) φορολογητέες εκτός του εσωτερικού της Χώρας (π.χ. νομικές υπηρεσίες που παρέχονται από υποκείμενο εγκατεστημένο στο εσωτερικό της Χώρας σε υποκείμενο που ενεργεί με την ιδιότητά του αυτή και έχει την έδρα της οικονομικής του δραστηριότητας- ΑΦΜ/ΦΠΑ σε άλλο κράτος μέλος), ή
ε) υπαγόμενες σε ΦΠΑ πράξεις φορολογητέες στο εσωτερικό της Χώρας, για τις οποίες υπόχρεος για την καταβολή του φόρου είναι ο λήπτης του αγαθού (π.χ. παραδόσεις ανακυκλώσιμων απορριμμάτων). Εξαιρούνται και δεν θεωρείται ότι υφίσταται εσφαλμένη χρέωση οι περιπτώσεις όπου βάσει σχετικών αποφάσεων ο φόρος αναγράφεται στο τιμολόγιο, ωστόσο καταβάλλεται από το λήπτη (π.χ. αγορά καινούργιου μηχανολογικού εξοπλισμού από βιοτεχνική επιχείρηση βάσει της ΚΥΑ Π.2869/2389/ΠΟΛ 137/4.5.1987).
Στις ανωτέρω περιπτώσεις β, γ, δ, ε (πλην της ανωτέρω εξαίρεσης της περ. ε), το τιμολόγιο πρέπει να εκδίδεται χωρίς ΦΠΑ, επομένως εάν έχει εκδοθεί με ΦΠΑ, πρόκειται για εσφαλμένη χρέωση.
2. Στην περίπτωση εσφαλμένης χρέωσης του ΦΠΑ από τον εκδότη του τιμολογίου, προβλέπεται η έκδοση πιστωτικού τιμολογίου μόνο για ΦΠΑ, προκειμένου να διορθωθεί η αρχικά εσφαλμένη χρέωση και να μην επιβαρύνεται ο αποδέκτης του τιμολογίου με το ποσό αυτό.
Εάν ο λήπτης του τιμολογίου έχει ασκήσει δικαίωμα έκπτωσης βάσει του αρχικού στοιχείου, έχει υποχρέωση διόρθωσης της εσφαλμένης έκπτωσης, με το πιστωτικό τιμολόγιο, σύμφωνα με τα οριζόμενα στις διατάξεις των άρθρων 30, 32 του Κώδικα ΦΠΑ (ν. 2859/2000) με την επιφύλαξη των διατάξεων περί παραγραφής.
3. Δεν υφίσταται ανάγκη έκδοσης πιστωτικού τιμολογίου εάν ο εκδότης του φορολογικού στοιχείου έχει επιβαρύνει το αρχικό στοιχείο με ΦΠΑ μεγαλύτερο του αναλογούντος για την συγκεκριμένη πράξη και στο λήπτη παρέχεται δικαίωμα έκπτωσης του φόρου αυτού (π.χ. επιβάρυνση του αρχικού στοιχείου με συντελεστή 24%, αντί του ορθού 17%). Σε κάθε άλλη περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται από το λήπτη το δικαίωμα έκπτωσης ή μη του ΦΠΑ που αφορά σε εσφαλμένη χρέωση, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Ο υποκείμενος στο φόρο εκδότης έχει σε κάθε περίπτωση υποχρέωση απόδοσης του υπερβάλλοντος ΦΠΑ σε σχέση με τον αναλογούντα, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 35.1.ι’ και 35.2 του Κώδικα ΦΠΑ.
4. Επισημαίνεται ότι, όπως έχει γίνει δεκτό από τη Διοίκηση, δεν απαγορεύεται η έκδοση πιστωτικού τιμολογίου για το σύνολο της αξίας του αρχικά εκδοθέντος τιμολογίου και στη συνέχεια η έκδοση νέου τιμολογίου, στο οποίο θα αναγράφεται η διάταξη βάσει της οποίας η εν λόγω συναλλαγή απαλλάσσεται από το Φ.Π.Α.
5. Η δυνατότητα έκδοσης πιστωτικών τιμολογίων, σύμφωνα με τα ανωτέρω, δεν απαγορεύεται από τις διατάξεις του ν.4308/2014 για αρχικά τιμολόγια που έχουν εκδοθεί πριν την 1.1.2015 ανεξαρτήτως της χρήσης που είχαν αυτά εκδοθεί, με την επιφύλαξη των περί παραγραφής διατάξεων.
6. Το πιστωτικό τιμολόγιο εκδίδεται, σε κάθε περίπτωση, μεταξύ των αντισυμβαλλομένων , οι οποίοι θα πρέπει να ενεργούν με την ιδιότητα που είχαν κατά την έκδοση του αρχικού στοιχείου. Κατά συνέπεια δεν είναι δυνατή η έκδοση πιστωτικού τιμολογίου, μετά την ημερομηνία παύσης εργασιών του λήπτη του αρχικού τιμολογίου.
Β. Έκδοση φορολογικού στοιχείου και εφαρμοζόμενος συντελεστής ΦΠΑ.
7. Για την έκδοση του πιστωτικού τιμολογίου λόγω εσφαλμένης χρέωσης λαμβάνεται υπόψη ο συντελεστής ΦΠΑ που ήταν σε ισχύ κατά το χρόνο έκδοσης του αρχικού τιμολογίου.
8. Στο φορολογικό στοιχείο θα πρέπει να αναγράφεται το λεκτικό «έκδοση πιστωτικού τιμολογίου λόγω αρχικά εσφαλμένης χρέωσης» ώστε να είναι σε γνώση της φορολογικής αρχής ο λόγος έκδοσης του πιστωτικού τιμολογίου.
Γ. Καταχώριση του πιστωτικού τιμολογίου στη δήλωση ΦΠΑ.
9. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 38 παρ. 1 του Κώδικα ΦΠΑ οι υπόχρεοι στο φόρο, που ενεργούν φορολογητέες πράξεις ή πράξεις απαλλασσόμενες του φόρου, για τις οποίες έχουν δικαίωμα έκπτωσης του φόρου εισροών με βάση τις διατάξεις του άρθρου 30, οφείλουν να υποβάλουν δήλωση ΦΠΑ για κάθε φορολογική περίοδο. Σύμφωνα με άρθρο 30 παρ.3 του Κώδικα ΦΠΑ το δικαίωμα έκπτωσης γεννάται κατά το χρόνο που ο φόρος καθίσταται απαιτητός, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 16, 17 και 18. Οι πράξεις εκροών και εισροών καταχωρούνται στην δήλωση ΦΠΑ κατά το χρόνο που ο φόρος καθίσταται απαιτητός.
10. Το πιστωτικό τιμολόγιο καταχωρείται, τόσο από τον εκδότη όσο και το λήπτη, στη φορολογική περίοδο που αφορά η αρχική πράξη και στον ορθό κωδικό της δήλωσης ΦΠΑ, υποβάλλοντας τροποποιητική δήλωση.
Όσον αφορά τον εκδότη καταχωρείται στις εκροές, ως φορολογητέα πράξη και στον ορθό συντελεστή ΦΠΑ στην περίπτωση που το αρχικό τιμολόγιο επιβαρύνθηκε με μεγαλύτερο συντελεστή, ή ως απαλλασσόμενη, ή ως εξαιρούμενη ή μη επιβαρυνόμενη με ΦΠΑ στην περίπτωση που εσφαλμένα το αρχικό τιμολόγιο επιβαρύνθηκε με ΦΠΑ.
Όσον αφορά το λήπτη απαιτείται διόρθωση του ποσού του ΦΠΑ που έχει αναγραφεί στη φορολογητέα αξία και στο φόρο των εισροών, κατά περίπτωση, εάν έχει ασκηθεί δικαίωμα έκπτωσης του φόρου (μερικό ή ολικό) με τη λήψη του αρχικού τιμολογίου (σημειώνεται ότι οι απαλλασσόμενες ή εξαιρούμενες εισροές δεν αναγράφονται στη δήλωση ΦΠΑ).
Παράδειγμα
Κτηματομεσίτης εγκατεστημένος στο εσωτερικό της Χώρας, που τηρεί διπλογραφικό λογιστικό σύστημα παρέχει υπηρεσίες μεσιτείας σε υποκείμενο στο φόρο λήπτη εγκατεστημένο στο εσωτερικό της Χώρας για ακίνητο που βρίσκεται σε άλλο κράτος μέλος, επιβαρύνοντας την αμοιβή του στο αρχικό τιμολόγιο εσφαλμένα με ΦΠΑ 24% στις 5.9.2016. Η χρέωση ΦΠΑ είναι εσφαλμένη, καθώς αυτή η συναλλαγή φορολογείται στον τόπο του ακινήτου (άρθρο 14 παρ. 4 του Κώδικα ΦΠΑ).
Ο εκδότης αντιλαμβάνεται καθυστερημένα την εσφαλμένη χρέωση και εκδίδει πιστωτικό τιμολόγιο μόνο με ΦΠΑ στις 28.12.2016. Ο εκδότης καταχώρησε την αξία του αρχικού τιμολογίου στον κωδικό «303» και «333» του εντύπου της δήλωσης ΦΠΑ Φ2 TAXIS έκδοση 2016 για την φορολογική περίοδο του Σεπτεμβρίου 2016.
Με την έκδοση του πιστωτικού τιμολογίου έχει υποχρέωση υποβολής τροποποιητικής δήλωσης για την φορολογική περίοδο του Σεπτεμβρίου 2016 διαγράφοντας τη συγκεκριμένη συναλλαγή από τους κωδικούς «303» και «333» και καταχωρώντας την φορολογητέα αξία στον κωδικό «349». Με τον τρόπο αυτό για τη συγκεκριμένη φορολογική περίοδο η τροποποιητική δήλωση θα έχει πιστωτικό υπόλοιπο το οποίο θα πρέπει να μεταφερθεί στις επόμενες φορολογικές περιόδους.
Ο λήπτης που είχε καταχωρίσει την ανωτέρω συναλλαγή στον κωδικό «361» και «381» αντίστοιχα θα πρέπει να υποβάλλει τροποποιητική δήλωση διαγράφοντας από το περιεχόμενο των κωδικών αυτών την αξία του συγκεκριμένου τιμολογίου.
Δ. Λοιπά θέματα
11. Τα πιστωτικά τιμολόγια περιλαμβάνονται στις υποβληθείσες καταστάσεις φορολογικών στοιχείων για διασταύρωση πληροφοριών, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ΑΓΓΔΕ ΠΟΛ.1022/7.1.2014, με βάση την ημερομηνία έκδοσής τους, ανεξαρτήτως εάν εκδίδονται εμπρόθεσμα ή εκπρόθεσμα.
12. Στην περίπτωση που ο λήπτης του στοιχείου είναι μη εγκατεστημένος στο εσωτερικό της Χώρας υποκείμενος στο φόρο και μη υπόχρεος σε τήρηση των Ελληνικών Λογιστικών Προτύπων, ο εκδότης του στοιχείου έχει υποχρέωση να ενημερώνει τη Διεύθυνση Εφαρμογής Έμμεσης Φορολογίας, Τμήμα Γ’, για την έκδοση του πιστωτικού τιμολογίου, καθώς είναι πιθανό η Φορολογική Διοίκηση να έχει προβεί σε επιστροφή του σχετικού φόρου κατ’ εφαρμογή των σχετικών διατάξεων (Οδηγία 9/2008 και άρθρο 34 παρ. 2 του Κώδικα ΦΠΑ).
Ο ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΙΤΣΙΛΗΣ
Αριθμ. Δ22/οικ. 11828/293/ 2017 Καθορισμός προϋποθέσεων για άδεια ίδρυσης και λειτουργίας Μονάδων Φροντίδας, Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης (Βρεφικών Παιδικών Βρεφονηπιακών Σταθμών, Μονάδων Απασχόλησης βρεφών και νηπίων) από φορείς Ιδιωτικού Δικαίου, κερδοσκοπικού και μη χαρακτήρα
Αριθμ. Δ22/οικ. 11828/293
(ΦΕΚ Β’ 1157/4-4-2017)
Η ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΡΙΑ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ
Έχοντας υπόψη:
1. Τις διατάξεις:
α) Των παρ. 2 και 4 του άρθρου 1 του ν. 2345/1995, (A΄ 213) «Οργανωμένες Υπηρεσίες Παροχής Προστασίας από φορείς Κοινωνικής Πρόνοιας και άλλες διατάξεις».
β) Του άρθρου 90 του «Κώδικα Νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα Κυβερνητικά όργανα» που κυρώθηκε
με το άρθρο πρώτο του π.δ/τος 63/2005 (Α΄ 98).
γ) Του v. 3852/2010, (Α΄/87) «Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πρόγραμμα Καλλικράτης».
δ) Των άρθρων 2 και 3 του ν. 3919/2011, (Α΄32) «Αρχή της Επαγγελματικής Ελευθερίας, κατάργηση αδικαιολόγητων περιορισμών στην πρόσβαση και άσκηση επαγγελμάτων».
ε) Της υποπαραγράφου Ε9 Επαγγελματικές δραστηριότητες αρμοδιότητας Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας του πρώτου άρθρου του ν. 4152/2013 «Επείγοντα μέτρα εφαρμογής των ν. 4046/ 2012, 4093/2012 και 4127/2013 (Α΄107)».
στ) Του π.δ/τος 113/2014, (Α΄ 180) «Οργανισμός Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας».
ζ) Του π.δ/τος 73/2015, (Α΄ 116) «Διορισμός Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης, Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών».
2. Την απόφαση Π2β/οικ.2808/31.7.1997 (Β΄645) του Υφυπουργού Υγείας και Πρόνοιας όπως αυτή τροποποιήθηκε και ισχύει.
3. Την απόφαση Υ28/8.10.2015, (Β΄2168) του Πρωθυπουργού «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στην Αναπληρώτρια Υπουργό Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης Θεανώ Φωτίου».
4. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού,
αποφασίζουμε:
Άρθρο μόνο
Κωδικοποιούμε και συμπληρώνουμε τις προϋποθέσεις σχετικά με τη διαδικασία χορήγησης άδειας ίδρυσης και λειτουργίας Μονάδων Φροντίδας, Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης ως ακολούθως:
Άρθρο 1
Ορισμός, Σκοπός, και Είδη Μονάδων Φροντίδας, Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης
1. Μονάδα Φροντίδας Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης (Μονάδα Φ.Π.Α.Δ.) είναι η μονάδα που φροντίζει βρέφη ή/και παιδιά μέχρι την ηλικία εγγραφής τους στην υποχρεωτική εκπαίδευση για ορισμένο χρονικό διάστημα της ημέρας, παρέχοντάς τους συγκεκριμένες υπηρεσίες και εξασφαλίζει σε αυτά τα ακόλουθα:
• Υγιεινή και ασφαλή παραμονή, προσαρμοσμένη στις ανάγκες της ηλικιακής κατηγορίας των φιλοξενουμένων παιδιών, σε κτίριο κατασκευασμένο σύμφωνα με τις οριζόμενες στα άρθρα 5 και 6 της παρούσης, τεχνικές προδιαγραφές.
• Απασχόληση, διαπαιδαγώγηση, παιχνίδι, ψυχαγωγία, ανάπαυση, ψυχολογική βοήθεια ανάλογα με την ηλικία.
• Μέριμνα για την ομαλή ψυχοσυναισθηματική και υγιεινή ανάπτυξη των παιδιών και παροχή συμβουλευτικής ενημέρωσης και υποστήριξης στις οικογένειές τους.
• Υγιεινή και επαρκή διατροφή όταν παρέχεται-με σωστή ποιοτική σύνθεση για κάθε παιδί.
• Φροντίδα για την ατομική καθαριότητά τους, καθώς και την καθαριότητα των χώρων της Μονάδας Φ. Π.Α.Δ.
• Τακτική ιατρική παρακολούθηση.
2. Οι Μονάδες Φ.Π.Α.Δ. ανάλογα με την ηλικία των παιδιών που θα φιλοξενούν και το είδος των υπηρεσιών που θα παρέχουν σ’ αυτά, διακρίνονται στις ακόλουθες κατηγορίες:
α. Βρεφικός Σταθμός για βρέφη από 2 μηνών μέχρι 2,5 χρονών, με ή χωρίς παροχή φαγητού (θα παρασκευάζεται οπωσδήποτε γάλα).
β. Παιδικός Σταθμός για παιδιά από 2,5 χρονών μέχρι την ηλικία εγγραφής τους στην υποχρεωτική εκπαίδευση, με ή χωρίς παροχή φαγητού.
γ. Βρεφονηπιακός Σταθμός για βρέφη και παιδιά από 2 μηνών μέχρι την ηλικία εγγραφής τους στην υποχρεωτική εκπαίδευση, με ή χωρίς παροχή φαγητού. Για τα βρέφη θα παρασκευάζεται οπωσδήποτε γάλα.
δ. Μονάδα Απασχόλησης Βρεφών ή/και Παιδιών για λίγες ώρες (έως 4 ώρες), χωρίς παροχή φαγητού.
Άρθρο 2
Άδεια ίδρυσης και λειτουργίας
Για τη λειτουργία κάθε Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. είναι απαραίτητη η άδεια ίδρυσης και λειτουργίας.
Α. Για την ίδρυση Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. είναι αναγκαία η ύπαρξη καταλλήλου οικοπέδου για ανέγερση κτηρίου ή υφιστάμενου κτηρίου με την ανάλογη έκταση οικοπέδου.
1. Οι Μονάδες Φροντίδας Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης ιδρύονται μέσα σε αστικές ημιαστικές αγροτικές περιοχές. Απαγορεύεται η εγκατάσταση των Μονάδων Φ.Π.Α.Δ. σε κτήρια, όταν τμήματα των κτηρίων αυτών χρησιμοποιούνται για άλλο σκοπό, έχοντας κοινή με την Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. είσοδο ή έξοδο.
2. Το οικόπεδο της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. θα πρέπει να είναι ομαλό με μικρές κλίσεις, να εκπληρώνει τους όρους χρήσης γης της ισχύουσας πολεοδομικής νομοθεσίας, να απέχει 300 τουλάχιστον μέτρα από την περίμετρο εγκεκριμένης βιομηχανικής ζώνης, θορυβώδη εργαστήρια και εν γένει ανθυγιεινές και οχληρές εγκαταστάσεις, όπως αυτές χαρακτηρίζονται από την κατά νόμο αρμόδια Επιτροπή, σύμφωνα με τις ισχύουσες υγειονομικές διατάξεις και να εξυπηρετείται από τα δίκτυα παροχής πόσιμου νερού, ηλεκτρικού ρεύματος, τηλεφώνου, καθώς και από οδικό δίκτυο.
Κατ’ εξαίρεση μπορεί να ιδρυθεί Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. σε χώρο μη ρυπαίνουσας βιομηχανίας/βιοτεχνίας, αποκλειστικά για τα παιδιά των εργαζομένων σ’αυτή, με την προϋπόθεση να μην υπάρχει σε απόσταση 300 τουλάχιστον μέτρων από αυτή, άλλη βιομηχανική ή βιοτεχνική εγκατάσταση ανθυγιεινή ή οχληρή, όπως ορίζεται πιο πάνω. Β. Η άδεια ίδρυσης και λειτουργίας χορηγείται από την αρμόδια Διεύθυνση ή Τμήμα του οικείου Δήμου του τόπου εγκατάστασης της Μονάδας, μετά την υποβολή των παρακάτω δικαιολογητικών:
1. Αίτηση του φυσικού ή νομικού προσώπου, που να αναγράφει τα στοιχεία του, (ή τα στοιχεία του κατά το νόμο υπεύθυνου του νομικού προσώπου), την επωνυμία, το είδος της Μονάδας (Βρεφικός, Παιδικός, ή Βρεφονηπιακός Σταθμός κ.λπ.), την έδρα, το μέγιστο αριθμό των βρεφών ή και νηπίων που θα εξυπηρετούνται και το συγκεκριμένο σκοπό της Μονάδας.
2. Περιγραφή του διακριτικού τίτλου της Μονάδας.
3. Για τα υφιστάμενα κτήρια:
α. Σειρά των θεωρημένων από την αρμόδια πολεοδομία σχεδίων μελετών της σχετικής αδείας (έντυπα και αν αυτό είναι δυνατόν και ηλεκτρονικά).
β. Υποβολή της σχετικής άδειας ανέγερσής τους, και της σχετικής άδειας διαρρυθμίσεων ή επισκευών ή τακτοποίησης, σε περίπτωση που απαιτούνται, καθώς και της βεβαίωσης νομιμότητας και δυνατότητάς τους να χρησιμοποιηθούν για τον σκοπό αυτό, με απαίτηση έκδοσης από το αρμόδιο γραφείο πολεοδομίας άδειας νέας χρήσης, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις. Όλες οι αναφερόμενες άδειες και βεβαιώσεις εκδίδονται από την αρμόδια πολεοδομία, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις.
4. Για τα νεοαναγειρόμενα κτήρια:
α) Σχέδια μελετών της άδειας δόμησης (έντυπα και αν αυτό είναι δυνατόν και ηλεκτρονικά), θεωρημένα από την αρμόδια πολεοδομία. Τα υποβαλλόμενα σχέδια και μελέτες εκπονούνται και συντάσσονται σύμφωνα με τους εκάστοτε ισχύοντες κανονισμούς και διατάξεις.
β) Υποβολή της έγκρισης δόμησης και της άδειας δόμησης, εκδιδόμενες από την αρμόδια πολεοδομία, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις.
Τα ανωτέρω (α) και (β) υποβάλλονται και σε περίπτωση κατασκευής, προσθήκης ή επέκτασης σε υφιστάμενο κτήριο.
5. Τεχνική έκθεση μηχανικού σε δύο αντίγραφα, που εκτός των άλλων να περιλαμβάνει:
α) την περιγραφή της προσπελασιμότητας του οικοπέδου,
β) την κατάσταση των οδών προσπέλασης και το στάδιο προόδου εφαρμογής του εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου,
γ) τη δυνατότητα και την επάρκεια ύδρευσης, ηλεκτροδότησης, τηλεφωνικής σύνδεσης και αποχέτευσης,
δ) πίνακα τελειωμάτων χώρων και περιγραφή του τρόπου κατασκευής του κτιρίου γενικότερα,
ε) τον αριθμό των παιδιών (βρεφών ή νηπίων) κατά ηλικία, που θα εξυπηρετεί η Μονάδα Φ.Π.Α.Δ., πλήρη περιγραφή των τμημάτων της και της λειτουργίας τους, (π.χ. ωράριο λειτουργίας, παρεχόμενες υπηρεσίες όπως φαγητό κ.λπ.)
Μετά την προέγκριση των σχεδίων από πλευράς λειτουργικότητας από την αρμόδια επιτροπή καταλληλότητας, αυτά υποβάλλονται στην αρμόδια Υπηρεσία Δόμησης ή Πολεοδομικό Γραφείο του οικείου Δήμου για την έκδοση της άδειας δόμησης.
Μετά την έκδοση της άδειας δόμησης και όταν ολοκληρωθεί η κατασκευή και ο εξοπλισμός του κτιρίου και του περιβάλλοντα χώρου και χορηγηθεί η βεβαίωση της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας για τη Μονάδα Φ.Π.Α.Δ., πραγματοποιείται αυτοψία από την κατά νόμο αρμόδια επιτροπή καταλληλότητας του οικείου Δήμου, του τόπου εγκατάστασης της Μονάδας και στη συνέχεια υποβάλλεται στην αρμόδια Διεύθυνση ή Τμήμα του οικείου Δήμου, αντίγραφο της σχετικής αδείας, θεωρημένο από την αρμόδια πολεοδομία, για την βεβαιωμένη ολοκλήρωση των εργασιών.
6. Ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης, σε περίπτωση που το κτίριο είναι νοικιασμένο.
7. Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
8. Υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 του υπεύθυνου, στο όνομα του οποίου θα εκδοθεί η άδεια που θα δηλώνει ρητώς τη συμμόρφωσή του με τα αναφερόμενα στο παρόν άρθρο παρ. Α εδάφιο 2 καθώς και
9. Υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 του φυσικού προσώπου ή του νομίμου εκπροσώπου ή όλων των μελών της Διοίκησης του νομικού προσώπου, στο όνομα του οποίου θα εκδοθεί η άδεια, στην οποία θα αναφέρεται ότι:
α) δεν έχει καταδικαστεί αμετάκλητα σε οποιαδήποτε ποινή για κακούργημα ή για πλημμελήματα σχετικά με την επαγγελματική δραστηριότητα του ιδιοκτήτη Μονάδας ΦΠΑΔ,
β) δεν έχει στερηθεί λόγω καταδίκης για οποιαδήποτε αξιόποινη πράξη των πολιτικών του δικαιωμάτων,
γ) δεν διώκεται για κάποιο από τα παραπάνω αδικήματα,
δ) δεν έχει τεθεί υπό απαγόρευση ή δικαστική συμπαράσταση και
ε) ότι θα προβεί στην πρόσληψη του προσωπικού που προβλέπεται στην παρούσα απόφαση, μετά την χορήγηση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας.
10. Πιστοποιητικό ποινικού μητρώου του προσώπου, στο όνομα του οποίου θα εκδοθεί η Άδεια ίδρυσης, και λειτουργίας που θα αναφέρει ότι δεν έχει καταδικασθεί αμετάκλητα σε οποιαδήποτε ποινή για κακούργημα ή για ένα από τα πλημμελήματα της κλοπής, υπεξαίρεσης, απάτης, εκβίασης, πλαστογράφησης, συκοφαντικής δυσφήμησης, παραχάραξης, σωματικής βλάβης και παράβασης των διατάξεων περί ναρκωτικών ή για έγκλημα που αναφέρεται στα ήθη και ότι δεν έχει στερηθεί λόγω καταδίκης για οποιαδήποτε αξιόποινη πράξη των πολιτικών του δικαιωμάτων.
11. Επικυρωμένο αντίγραφο του καταστατικού, σε περίπτωση που τη Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. πρόκειται να ιδρύσει Εμπορική Εταιρεία. Τα δικαιολογητικά των υποπαραγράφων 9 και 10 της παραγράφου Β του παρόντος άρθρου πρέπει να υποβληθούν για όλα τα μέλη της διοίκησης της Εταιρίας και οπωσδήποτε για τα μέλη της τυχόν συνισταμένης διοίκησης της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
12. Διπλότυπο είσπραξης 150,00 ευρώ υπέρ του οικείου Δήμου του τόπου εγκατάστασης της Μονάδας, που κατατίθεται ο φάκελος. Διπλότυπο είσπραξης ίδιου ύψους ποσού καταβάλλεται και στην περίπτωση αναθεώρησης που αφορά το ιδιοκτησιακό καθεστώς της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
Όλα τα παραπάνω δικαιολογητικά υποβάλλονται στην αρμόδια Διεύθυνση ή Τμήμα του οικείου Δήμου (τα σχέδια υποβάλλονται σε δύο αντίγραφα).
Γ. Εκδίδεται η άδεια ίδρυσης και λειτουργίας με απόφαση του Δημάρχου, λαμβάνοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της κατά νόμο αρμόδιας Επιτροπής Καταλληλότητας, ότι η Μονάδα πληροί τους όρους και τις προϋποθέσεις της παρούσας απόφασης. Στην επιτροπή αυτή συμμετέχει εκπρόσωπος του συλλογικού οργάνου των ιδιοκτητών Μονάδων Φ.Π.Α.Δ., εφόσον υπάρχει.
Άρθρο 3
Αναθεώρηση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας
Α. Αναθεώρηση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας είναι απαραίτητη όταν μεταβάλλεται ένα από τα παρακάτω στοιχεία:
α. Ο αριθμός των βρεφών-νηπίων που μπορεί να φιλοξενεί η Μονάδα Φ.Π.Α.Δ.
β. Η κτιριακή υποδομή της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. (Διαρρυθμίσεις, προσθήκες κ.λπ.).
γ. Το καθεστώς ιδιοκτησίας της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
δ. Η διεύρυνση /επέκταση ωραρίου λειτουργίας της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
ε. Ο εσωτερικός κανονισμός λειτουργίας της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
Στην περίπτωση μεταβολής των στοιχείων α και /ή β είναι απαραίτητη η εκ των προτέρων αυτοψία των χώρων από την επιτροπή καταλληλότητας του οικείου Δήμου, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν οι τροποποιήσεις είναι σύμφωνες με τις ισχύουσες διατάξεις, που διέπουν τη λειτουργία της Μονάδας.
Σε περίπτωση μεταβολής ενός εκ των στοιχείων γ, δ και/ή ε η Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. ενημερώνει εγγράφως την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή, για να εκδώσει αναθεωρημένη άδεια ως προς τα τροποποιούμενα στοιχεία, χωρίς ωστόσο να απαιτείται κάποια άλλη περαιτέρω διαδικασία.
Β. Σε περίπτωση συστέγασης Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. με νηπιαγωγείο του ίδιου ιδιοκτήτη, αυτή θα γνωστοποιείται με υπεύθυνη δήλωση στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή με τις παρακάτω προϋποθέσεις:
α) ο αριθμός των παιδιών και στις δύο δομές να μην υπερβαίνει τον αριθμό της δυναμικότητας της αρχικής άδειας της Μονάδας και
β) οι εναπομείναντες χώροι της Μονάδας να καλύπτουν τις ανάγκες αυτής, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας.
Άρθρο 4
Δυναμικότητα Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
1. Για την εύρυθμη και βιώσιμη λειτουργία μιας Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. ο αριθμός των φιλοξενουμένων παιδιών δεν πρέπει να είναι μικρότερος από:
α. 10 βρέφη σε περίπτωση Βρεφικού Σταθμού.
β. 15 νήπια σε περίπτωση Παιδικού Σταθμού.
γ. 6 βρέφη και 15 νήπια σε περίπτωση Βρεφονηπιακού Σταθμού.
δ. 6 βρέφη και/ή 15 νήπια σε περίπτωση Μονάδας Απασχόλησης Βρεφών και/ή Νηπίων.
2. Στη Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. δύνανται να εγγράφονται παιδιά και καθ’ υπέρβαση της δυναμικότητας της μέχρι ποσοστό 10% επ΄ αυτής.
Άρθρο 5
Κτιριολογικό Πρόγραμμα -Μετρικά στοιχεία Μονάδων Φ.Π.Α.Δ. Τεχνικές και Λειτουργικές Προδιαγραφές
1. Οι Μονάδες Φ.Π.Α.Δ. υπάγονται στις διατάξεις:
• Του Κτιριοδομικού Κανονισμού στην κατηγορία χρήσης «Υγεία και Κοινωνική Πρόνοια».
• Του Κανονισμού Πυροπροστασίας Κτιρίων, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις που αφορούν την κατηγορία χρήσης κτιρίων Υγείας και Κοινωνικής Πρόνοιας.
2. Οι χώροι και οι καθαρές επιφάνειες, που απαιτούνται για τη λειτουργία Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. παρατίθενται στους Πίνακες Ι, ΙΙ, ΙΙΙ και ΙV που ακολουθούν και που περιλαμβάνουν αντίστοιχα τα κτιριολογικά προγράμματα:
γ. Βρεφονηπιακού Σταθμού δυναμικότητας 6 βρεφών και 15 νηπίων και
δ. Μονάδα Απασχόλησης Βρεφών και Νηπίων, δυναμικότητας 6 βρεφών και 15 νηπίων. Οι επιφάνειες των χώρων είναι οι ελάχιστες καθαρές επιτρεπόμενες.
ΠΙΝΑΚΑΣ Ι:
ΒΡΕΦΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ 10 ΒΡΕΦΩΝ
ΚΑΘΑΡΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΚΑ ΜΕΤΡΑ (τ.μ.)
ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕΤΡΑ (Μ)
ΧΩΡΟΙ
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
Α. ΥΠΟΔΟΧΗ – ΔΙΟΙΚΗΣΗ
1 Είσοδος-Αναμονή
12,00
2,40
(καροτσάκια)
2. Γραφείο Δ/νσης
7,00
2,40
3. Γραφείο πολλαπλών χρήσεων
9,00
2,40
Απαιτείται για ΒΣ με > 20 βρέφη.
4. Χώρος προσωπικού
7,00
2,20
Απαιτείται για ΒΣ με > 6-7 άτομα προσωπικό.
5. Μόνωση
6,00
1,80
Απαιτείται για Β.Σ > 25 βρέφη.
6. WC/DS προσωπικού –
6,00
–
κοινού
7. Ιδιαίτερος χώρος για καροτσάκια
3,00
–
Απαιτείται για Β.Σ >25 βρέφη.
Β. ΧΩΡΟΙ ΒΡΕΦΩΝ
1. Αίθουσα Ύπνου Βρεφώ
2,50 τ.μ./βρέφος
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00 τ.μ.
2. Αίθουσα Απασχόλησης Βρεφών
1,20 τ.μ./βρέφος
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ.
3. Χώρος Αλλαγών- Λουτρού-Βρεφών
2,50 τ.μ. /θέση αλλαγής
1,50
1 θέση αλλαγής αντιστοιχεί σε 6 βρέφη
Ελαχ. επιφάνεια χώρου (2/θέσεων) 5,00 τ.μ.
4. Χώρος παρασκευής γάλακτος
4,00
1,50
Γ. ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
1. Κουζίνα
8,00
2,20
Ελαχ. επιφάνεια όταν δεν παρασκευάζεται φαγητό.
2. Αποθήκη Τροφίμων
3,00
–
Απαιτείται όταν παρασκευάζεται φαγητό.
3. Πλυντήριο
7,00
2,00
(σιδερωτήριο)
4. Ακάθαρτα και είδη καθαριότητας
3,00
–
Άμεση βοηθητική έξοδος.
5. Γενική αποθήκη
5,00
–
6. Λεβητοστάσιο
–
–
Ανάλογα με το σύστημα θέρμανσης.
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ:
1. Είσοδος Αναμονή: Περιλαμβάνει χώρο για τα καροτσάκια όταν ο Βρεφικός Σταθμός (Β.Σ.) έχει λιγότερα από 25 βρέφη, ή όταν έχει αυτοκίνητα για την μεταφορά των παιδιών. Ιδιαίτερος χώρος για καροτσάκια (χώρος Α7) απαιτείται μόνο όταν ο Β.Σ. εξυπηρετεί περισσότερα από 25 βρέφη και δεν έχει αυτοκίνητα για τη μεταφορά.
2. Γραφείο Πολλαπλών Χρήσεων: Χρησιμοποιείται σαν εξεταστήριο από τον γιατρό ή σαν χώρος συνάντησης του ειδικού προσωπικού με τους γονείς.
3. Χώρος Προσωπικού: Απαιτείται όταν στον Β.Σ. εργάζονται περισσότερα από 6-7 άτομα προσωπικό. Περιλαμβάνει πάγκο για παρασκευή ροφήματος.
4. Μόνωση: Χώρος που παραμένει κάποιο παιδί όταν αρρωστήσει ξαφνικά μέχρι να το παραλάβουν οι γονείς του. Πρέπει να επιβλέπεται άνετα από το προσωπικό για την ασφάλεια και την υποστήριξη του παιδιού και να είναι σχεδιασμένο με τρόπο που να μην φοβίζει ή να κάνει το παιδί να αισθάνεται απομονωμένο.
5. Χώροι Υγιεινής Προσωπικού Κοινού: Περιλαμβάνει ένα WC με νιπτήρα/8 άτομα προσωπικού, ένα DS/12 άτομα και αποδυτήρια (locker) για κάθε εργαζόμενο. Όταν ο Β.Σ. εξυπηρετεί περισσότερα από 50 βρέφη απαιτείται ιδιαίτερος χώρος υγιεινής (WC με νιπτήρα) για το κοινό. Οι χώροι υγιεινής που περιλαμβάνουν πάνω από δύο WC με νιπτήρες, δύναται να αναπτυχθούν και σε παραπάνω του ενός σημείου ή στάθμες του Β.Σ.
6. Αίθουσα Ύπνου Βρεφών: Περιλαμβάνει κρεβατάκια ύπνου, ράφια ή ερμάρια για προσωπικά είδη των παιδιών και χώρο για παιχνίδι στο πάτωμα. Κάθε αίθουσα σχεδιάζεται για 10-12 το πολύ βρέφη.
7. Αίθουσα Απασχόλησης Βρεφών: Χρησιμοποιείται από τα μεγαλύτερα βρέφη και περιλαμβάνει πάρκα, καθισματάκια, τραπεζάκια και ράφια. Ο χώρος μπορεί να χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία. Κάθε αίθουσα σχεδιάζεται για 12-14 το πολύ βρέφη. Μια αίθουσα απασχόλησης βρεφών μπορεί να εξυπηρετεί τα μεγαλύτερα βρέφη από δυο αίθουσες ύπνου.
8. Χώρος Αλλαγών-Λουτρού Βρεφών: Ο χώρος αυτός έχει άμεση σχέση με τις αίθουσες ύπνου και διημέρευσης βρεφών γι’ αυτό και πρέπει να έχει οπτική επαφή με αυτές, ώστε να επιβλέπονται τα άλλα παιδιά κατά τη διάρκεια της αλλαγής. Περιλαμβάνει μεγάλους νιπτήρες ή παιδικά λουτρά, πάγκους για άλλαγμα και ερμάρια για τη φύλαξη ρουχισμού και να υπάρχει πρόβλεψη για την εύκολη αποκομιδή απορριμμάτων, όχι όμως μέσω των χώρων παραμονής και σίτισης των παιδιών.
9. Χώρος Παρασκευής Γάλακτος: Πρέπει να βρίσκεται κοντά στους χώρους των βρεφών. Περιλαμβάνει πάγκο με νεροχύτη, ηλεκτρικές εστίες, ηλεκτρικό ψυγείο και ντουλάπια. Μπορεί να συνδυαστεί με την κουζίνα στον ίδιο χώρο σε διακεκριμένη όμως περιοχή χρήσης και με ανάλογη αύξηση της επιφάνειάς της.
10. Κουζίνα: Το εμβαδόν που αναφέρεται, αντιστοιχεί στην περίπτωση ελάχιστης εγκατάστασης για φύλαξη και ζέσταμα φαγητού που παίρνουν τα παιδιά από το σπίτι τους. Περιλαμβάνει πάγκο με νεροχύτη, ηλεκτρικές εστίες, ηλεκτρικό ψυγείο και ερμάρια. Στην περίπτωση που παρασκευάζεται φαγητό στον Β.Σ., η κουζίνα πρέπει να είναι αναλόγων διαστάσεων, να διαθέτει ανάλογη με τον αριθμό των μερίδων ηλεκτρική εστία, ένα τουλάχιστον ηλεκτρικό φούρνο, διπλές βαθιές λεκάνες πλύσης μαγειρικών σκευών από λείο αδιαπότιστο υλικό, ηλεκτρικό ψυγείο, πάγκους προετοιμασίας και ερμάρια. Δύναται να διαθέτει και ηλεκτρικό πλυντήριο πιάτων. Οι χώροι της κουζίνας πρέπει να εξαερίζονται καλά με κατάλληλο σύστημα εξαερισμού και να υπάρχει χώρος συγκέντρωσης απορριμμάτων και δυνατότητα άμεσης αποκομιδής τους.
11. Αποθήκη Τροφίμων: Περιέχει ράφια και ερμάρια για την φύλαξη των τροφίμων. Μπορεί να συνδυαστεί με τον χώρο της κουζίνας με ανάλογη αύξηση της επιφάνειάς της. Πρέπει να είναι χώρος καλά αεριζόμενος χωρίς υγρασία.
12. Πλυντήριο-σιδερωτήριο: Περιλαμβάνει ηλεκτρικό πλυντήριο ρούχων, ηλεκτρικό στεγνωτήριο (προαιρετικό), νεροχύτη, ηλεκτρικό σιδερωτήριο (προαιρετικό) και ράφια-ερμάρια. Οι χώροι Πλυντήριο (σιδερωτήριο) και ακάθαρτα-είδη καθαριότητας μπορούν να αποτελούν ενιαίο χώρο. Για Β.Σ με λιγότερα από 25 βρέφη, ο ελάχιστος χώρος που απαιτείται είναι 6 τ.μ.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙ.
ΠΑΙΔΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ: 15 ΝΗΠΙΩΝ
ΚΑΘΑΡΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΚΑ ΜΕΤΡΑ (τ.μ.)
ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕΤΡΑ (Μ)
ΧΩΡΟΙ
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
Α. ΥΠΟΔΟΧΗ – ΔΙΟΙΚΗΣΗ
1. Είσοδος-Αναμονή
12,00
2,40
2. Γραφείο Δ/νσης
7,00
2,40
3. Γραφείο πολλαπλών χρήσεων
9,00
2,40
Απαιτείται για ΠΣ με > 30 νήπια.
4. Χώρος προσωπικού
7,00
2,20
Απαιτείται για ΠΣ με > 6-7 άτομα προσωπικό.
5. Μόνωση
6,00
1,80
Απαιτείται για Π.Σ με >35 νήπια.
6. WC/DS προσωπικού – κοινού
6,00
–
Β. ΧΩΡΟΙ ΝΗΠΙΩΝ
1. Αίθουσα Απασχόλησης Νηπίων
1,80 τ.μ./ νήπιο
3,60
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας ή όμορων χώρων
25,00 τ.μ.
2,00 τ.μ./ νήπιο
3,60
όταν χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία
2. Αίθουσα Ύπνου Νηπίων
1,70 τ.μ /θέση ύπνου
3,00
1 θέση ύπνου / 4-5 νήπια.
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 9,00 τ.μ.
3. Τραπεζαρία
1,40τ.μ. / νήπιο
3,00
Χώρος προαιρετικός ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00 τ.μ.
4. Χώρος WC/Λουτρού Νηπίων
12,00
–
Γ. ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
1. Κουζίνα
8,00
2,20
Ελαχ. επιφ. όταν δεν παρασκευάζεται φαγητό.
2. Αποθήκη Τροφίμων
3,00
–
Απαιτείται όταν παρασκευάζεται φαγητό.
3. Πλυντήριο (σιδερωτήριο)
7,00
2,20
4. Ακάθαρτα και είδη καθαριότητας
3,00
–
Άμεση βοηθητική έξοδος.
5. Γενική αποθήκη
5,00
–
6. Λεβητοστάσιο
–
–
Ανάλογα με σύστημα θέρμανσης.
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ:
1. Γραφείο Πολλαπλών Χρήσεων: Χρησιμοποιείται σαν εξεταστήριο από τον γιατρό ή σαν χώρος συνάντησης του ειδικού προσωπικού με τους γονείς.
2. Χώρος Προσωπικού: Απαιτείται όταν στον Π.Σ. εργάζονται περισσότερα από 6-7 άτομα προσωπικό. Περιλαμβάνει πάγκο για παρασκευή ροφήματος.
3. Μόνωση: Χώρος που παραμένει κάποιο παιδί όταν αρρωστήσει ξαφνικά μέχρι να το παραλάβουν οι γονείς του. Πρέπει να επιβλέπεται άνετα από το προσωπικό για την ασφάλεια και την υποστήριξη του παιδιού και να είναι σχεδιασμένο με τρόπο που να μην φοβίζει ή κάνει το παιδί να αισθάνεται απομονωμένο.
4. Χώροι Υγιεινής Προσωπικού Κοινού: Περιλαμβάνει ένα WC με νιπτήρα /8 άτομα προσωπικού, ένα DS/12 άτομα και αποδυτήρια (Locker) για κάθε εργαζόμενο. Όταν ο Π.Σ. εξυπηρετεί περισσότερα από 50 νήπια απαιτείται ιδιαίτερος χώρος υγιεινής (WC με νιπτήρα) για το κοινό. Οι χώροι υγιεινής που περιλαμβάνουν πάνω από δύο WC με νιπτήρες, δύναται να αναπτυχθούν και σε παραπάνω του ενός σημείου ή στάθμες του Β.Σ.
5. Αίθουσα Απασχόλησης Νηπίων: Περιλαμβάνει τραπεζάκια, καθισματάκια, και ράφια-ερμάρια για παιχνίδια-υλικά. Ο χώρος μπορεί να χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία εφόσον δεν υπάρχει ιδιαίτερος χώρος για τη λειτουργία αυτή. Όταν ο Π.Σ. έχει περισσότερες από μια αίθουσες απασχόλησης νηπίων καλό είναι να υπάρχει η δυνατότητα να ενοποιούνται ανά δύο.
6. Αίθουσα Ύπνου Νηπίων: Περιλαμβάνει κρεβατάκια και ράφια ή ερμάρια ή κρεμάστρες με τη δυνατότητα άλλων παιδαγωγικών δραστηριοτήτων.
7. Χώρος WC /Λουτρού Νηπίων: Πρέπει να βρίσκεται κοντά στις αίθουσες των νηπίων που εξυπηρετεί με τις οποίες και αποτελεί ενότητα (χώροι Β1, Β2, Β3). Περιλαμβάνει παιδικά είδη υγιεινής: ένα WC ανά 10 νήπια, ένα νιπτήρα ανά 6 νήπια και ένα DS ή παιδικό λουτρό ανά 20-25 νήπια. Σε Π.Σ. με περισσότερες από δύο αίθουσες απασχόλησης νηπίων, οι χώροι WC-λουτρού μπορούν να ομαδοποιούνται ώστε να είναι κοινοί το πολύ για δύο αίθουσες.
8. Τραπεζαρία: Όταν υπάρχει ιδιαίτερος χώρος φαγητού, αυτός θα πρέπει να περιλαμβάνει τραπεζάκια και καθισματάκια. Θα πρέπει να έχει καλή σύνδεση με την κουζίνα και αν είναι δυνατόν να μπορεί να ενοποιείται με την αίθουσα των νηπίων που εξυπηρετεί. Η τραπεζαρία μπορεί να εξυπηρετεί δύο αίθουσες νηπίων, το σερβίρισμα του φαγητού όμως σ’ αυτή την περίπτωση θα γίνεται τμηματικά.
9. Κουζίνα: Το εμβαδόν που αναφέρεται αντιστοιχεί στην περίπτωση ελάχιστης εγκατάστασης που απαιτείται για φύλαξη και ζέσταμα φαγητού που παίρνουν στον Π.Σ. τα παιδιά από το σπίτι τους. Περιλαμβάνει πάγκο με νεροχύτη, ηλεκτρικές εστίες, ηλεκτρικό ψυγείο και ερμάρια. Στην περίπτωση που παρασκευάζεται φαγητό στον Π.Σ., η κουζίνα πρέπει να είναι αναλόγων διαστάσεων, να διαθέτει ανάλογη με τον αριθμό των μερίδων ηλεκτρική εστία, ένα τουλάχιστον ηλεκτρικό φούρνο, διπλές βαθιές λεκάνες πλύσης μαγειρικών σκευών από λείο αδιαπότιστο υλικό, ηλεκτρικό ψυγείο, πάγκους προετοιμασίας και ερμάρια. Δύνανται να διαθέτει και ηλεκτρικό πλυντήριο πιάτων. Οι χώροι της κουζίνας θα πρέπει να εξαερίζονται καλά με κατάλληλο σύστημα εξαερισμού και να υπάρχει χώρος συγκέντρωσης απορριμμάτων και δυνατότητα άμεσης αποκομιδής τους.
10. Αποθήκη Τροφίμων: Περιέχει ράφια και ερμάρια για την φύλαξη των τροφίμων. Μπορεί να συνδυαστεί με τον χώρο της κουζίνας με ανάλογη αύξηση της επιφάνειάς της. Πρέπει να είναι χώρος καλά αεριζόμενος χωρίς υγρασία.
11. Πλυντήριο-σιδερωτήριο: Περιλαμβάνει ηλεκτρικό πλυντήριο ρούχων, ηλεκτρικό στεγνωτήριο (προαιρετικό), νεροχύτη, ηλεκτρικό σιδερωτήριο (προαιρετικό) και ράφια-ερμάρια. Οι χώροι πλυντήριο (σιδερωτήριο) και ακάθαρτα-είδη καθαριότητας μπορούν να αποτελούν ενιαίο χώρο. Για Π.Σ <35 νήπια ο ελάχιστος χώρος που απαιτείται είναι 6 τ.μ.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙΙ.
ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΑΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ:6 ΒΡΕΦΩΝ – 15 ΝΗΠΙΩΝ
ΚΑΘΑΡΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΚΑ ΜΕΤΡΑ (τ.μ.)
ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕΤΡΑ (Μ)
ΧΩΡΟΙ
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
Α. ΥΠΟΔΟΧΗ – ΔΙΟΙΚΗΣΗ
1 Είσοδος-Αναμονή
12,00
2,40
(καροτσάκια)
2. Γραφείο Δ/νσης
7,00
2,40
3. Γραφείο πολλαπλών χρήσεων
9,00
2,40
Απαιτείται για ΒΝΣ με > 30 παιδιά.*
4. Χώρος προσωπικού
7,00
2,20
Απαιτείται για ΒΝΣ με > 6-7 άτομα προσωπικό.
5. Μόνωση
6,00
1,80
Απαιτείται για ΒΝΣ με >35 παιδιά .
6. WC/DS προσωπικού –
6,00
–
κοινού
7. Ιδιαίτερος χώρος για καροτσάκια
3,00
–
Απαιτείται για Β.Σ >25 βρέφη.
Β1. ΧΩΡΟΙ ΒΡΕΦΩΝ
1. Αίθουσα Ύπνου Βρεφών
2,50τ.μ./βρέφος
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ..
2. Αίθουσα Απασχόλησης Βρεφών
1,20τ.μ./ βρέφος
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ..
3. Χώρος Αλλαγών-Λουτρού- Βρεφών
2,50τ.μ./θέση αλλαγής
1,50
1 θέση αλλαγής αντιστοιχεί σε 6 βρέφη
Ελαχ. επιφάνεια χώρου (2/θέσεων) 5,00τ.μ.
4. Χώρος παρασκευής γάλακτος
4,00
1,50
Β2. ΧΩΡΟΙ ΝΗΠΙΩΝ
1. Αίθουσα Απασχόλησης Νηπίων
1,80τ.μ./ νήπιο
3,60
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας ή όμορων χώρων
25,00τ.μ.
2,00τ.μ./ νήπιο
3,60
όταν χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία
2. Αίθουσα Ύπνου Νηπίων
1,70τ.μ./ θέση ύπνου
3,00
Μία θέση ύπνου / 4-5 νήπια
Ελαχ.. επιφάνεια αίθ. 9,00τ.μ..
3. Τραπεζαρία
1,40τ.μ./ Νήπιο
3,00
Χώρος προαιρετικός. Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ.
4. Χώρος WC/Λουτρού Νηπίων
12,00
–
–
Γ. ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
1. Κουζίνα
8,00
2,20
Ελαχ. επιφάνεια όταν δεν παρασκευάζεται φαγητό.
2. Αποθήκη Τροφίμων
3,00
–
Απαιτείται όταν παρασκευάζεται φαγητό.
3. Πλυντήριο (σιδερωτήριο)
7,00
2,20
4. Ακάθαρτα και είδη καθαριότητας
3,00
–
Άμεση βοηθητική έξοδος.
5. Γενική αποθήκη
5,00
–
6. Λεβητοστάσιο
–
–
Ανάλογα με σύστημα θέρμανσης.
*παιδιά: βρέφη και νήπια μαζί
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ:
1. Είσοδος Αναμονή: Περιλαμβάνει χώρο για τα καροτσάκια όταν ο Βρεφονηπιακός Σταθμός (ΒΝΣ) έχει λιγότερα από 25 βρέφη, ή όταν έχει αυτοκίνητα για την μεταφορά των παιδιών.
Ιδιαίτερος χώρος για καροτσάκια (χώρος Α7) απαιτείται μόνο όταν ο σταθμός φιλοξενεί περισσότερα από 25 βρέφη και δεν έχει αυτοκίνητα για τη μεταφορά τους.
2. Γραφείο Πολλαπλών Χρήσεων: Χρησιμοποιείται σαν εξεταστήριο από τον γιατρό ή σαν χώρος συνάντησης του ειδικού προσωπικού με τους γονείς.
3. Χώρος Προσωπικού: Απαιτείται όταν στον ΒΝΣ εργάζονται περισσότερα από 6-7 άτομα προσωπικό. Περιλαμβάνει πάγκο για παρασκευή ροφήματος.
4. Μόνωση: Χώρος που παραμένει κάποιο παιδί όταν αρρωστήσει ξαφνικά μέχρι να το παραλάβουν οι γονείς του. Πρέπει να επιβλέπεται άνετα από το προσωπικό για την ασφάλεια και την υποστήριξη του παιδιού και να είναι σχεδιασμένο με τρόπο που να μην φοβίζει ή κάνει το παιδί να αισθάνεται απομονωμένο.
5. Χώροι Υγιεινής Προσωπικού Κοινού: Περιλαμβάνει ένα WC με νιπτήρα /8 άτομα προσωπικού, ένα DS/12 άτομα και αποδυτήρια (Locker) για κάθε εργαζόμενο. Όταν ο ΒΝΣ εξυπηρετεί περισσότερα από 50 παιδιά απαιτείται ιδιαίτερος χώρος υγιεινής (WC με νιπτήρα) για το κοινό. Οι χώροι υγιεινής που περιλαμβάνουν πάνω από δύο WC με νιπτήρες, δύναται να αναπτυχθούν και σε παραπάνω του ενός σημείου ή στάθμες του Β.Σ.
6. Αίθουσα Ύπνου Βρεφών: Περιλαμβάνει κρεβατάκια ύπνου, ράφια ή ερμάρια για προσωπικά είδη των παιδιών και χώρο για παιχνίδι στο πάτωμα. Κάθε αίθουσα σχεδιάζεται για 10-12 το πολύ βρέφη.
7. Αίθουσα Απασχόλησης Βρεφών: Χρησιμοποιείται από τα μεγαλύτερα βρέφη και περιλαμβάνει πάρκα, καθισματάκια, τραπεζάκια και ράφια. Ο χώρος μπορεί να χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία. Κάθε αίθουσα σχεδιάζεται για 12-14 το πολύ βρέφη. Μια αίθουσα απασχόλησης βρεφών μπορεί να εξυπηρετεί τα μεγαλύτερα βρέφη από δυο αίθουσες ύπνου.
8. Χώρος Αλλαγών-Λουτρού Βρεφών: Ο χώρος αυτός έχει άμεση σχέση με τις αίθουσες ύπνου και διημέρευσης βρεφών γι’ αυτό και πρέπει να έχει οπτική επαφή με αυτές, ώστε να επιβλέπονται τα άλλα παιδιά κατά τη διάρκεια της αλλαγής. Περιλαμβάνει μεγάλους νιπτήρες ή παιδικά λουτρά, πάγκους για άλλαγμα και ερμάρια για τη φύλαξη ρουχισμού. Θα πρέπει να υπάρχει πρόβλεψη για την εύκολη αποκομιδή απορριμμάτων, όχι όμως μέσω των χώρων παραμονής και σίτισης των παιδιών.
9. Χώρος Παρασκευής Γάλακτος: Πρέπει να βρίσκεται κοντά στους χώρους των βρεφών. Περιλαμβάνει πάγκο με νεροχύτη, ηλεκτρικές εστίες, ηλεκτρικό ψυγείο και ντουλάπια. Μπορεί να συνδυαστεί με την κουζίνα στον ίδιο χώρο σε διακεκριμένη όμως περιοχή χρήσης και με ανάλογη αύξηση της επιφάνειάς της.
10. Αίθουσα Απασχόλησης Νηπίων: Περιλαμβάνει τραπεζάκια, καθισματάκια και ράφια-ερμάρια για παιχνίδια-υλικά. Ο χώρος μπορεί να χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία εφόσον δεν υπάρχει ιδιαίτερος χώρος για τη λειτουργία αυτή. ΄Οταν ο ΒΝΣ έχει περισσότερες από μία αίθουσες απασχόλησης νηπίων καλό είναι να υπάρχει η δυνατότητα να ενοποιούνται ανά δύο.
11. Αίθουσα Ύπνου Νηπίων: Περιλαμβάνει κρεβατάκια και ράφια ή ερμάρια ή κρεμάστρες με τη δυνατότητα άλλων παιδαγωγικών δραστηριοτήτων.
12. Χώρος WC / Λουτρού Νηπίων: Πρέπει να βρίσκεται κοντά στις αίθουσες των νηπίων που φιλοξενεί με τις οποίες και αποτελεί ενότητα (χώροι Β2.1, Β2.2, Β2.3). Περιλαμβάνει παιδικά είδη υγιεινής: ένα WC ανά 10 νήπια, ένα νιπτήρα ανά 6 νήπια και ένα DS ή παιδικό λουτρό ανά 20-25 νήπια. Σε ΒΝΣ με περισσότερες από δύο αίθουσες απασχόλησης νηπίων, οι χώροι WC-λουτρού μπορούν να ομαδοποιούνται ώστε να είναι κοινοί το πολύ για δύο αίθουσες.
13. Τραπεζαρία: Όταν υπάρχει ιδιαίτερος χώρος φαγητού, θα πρέπει να περιλαμβάνει τραπεζάκια και καθισματάκια. Θα πρέπει να έχει καλή σύνδεση με την κουζίνα και αν είναι δυνατόν να μπορεί να ενοποιείται με την αίθουσα των νηπίων που εξυπηρετεί. Η τραπεζαρία μπορεί να εξυπηρετεί δύο αίθουσες νηπίων, το σερβίρισμα του φαγητού όμως σ’ αυτή την περίπτωση θα γίνεται τμηματικά.
14. Κουζίνα: Το εμβαδόν που αναφέρεται αντιστοιχεί στην περίπτωση ελάχιστης εγκατάστασης που απαιτείται για φύλαξη και ζέσταμα φαγητού που παίρνουν τα παιδιά από το σπίτι τους.
Περιλαμβάνει πάγκο με νεροχύτη, ηλεκτρικές εστίες, ηλεκτρικό ψυγείο και ερμάρια. Στην περίπτωση που παρασκευάζεται φαγητό στον ΒΝΣ, η κουζίνα πρέπει να είναι αναλόγων διαστάσεων, να διαθέτει ανάλογη με τον αριθμό των μερίδων ηλεκτρική εστία, ένα τουλάχιστον ηλεκτρικό φούρνο, διπλές βαθιές λεκάνες πλύσης μαγειρικών σκευών από λείο αδιαπότιστο υλικό, ηλεκτρικό ψυγείο, πάγκους προετοιμασίας και ερμάρια. Μπορεί να διαθέτει και ηλεκτρικό πλυντήριο πιάτων. Οι χώροι της κουζίνας θα εξαερίζονται καλά με κατάλληλο σύστημα εξαερισμού. Θα υπάρχει χώρος συγκέντρωσης απορριμμάτων και δυνατότητα άμεσης αποκομιδής τους.
15. Αποθήκη Τροφίμων: Περιέχει ράφια και ερμάρια για την φύλαξη των τροφίμων. Μπορεί να συνδυαστεί με τον χώρο της κουζίνας με ανάλογη αύξηση της επιφάνειάς της. Πρέπει να είναι χώρος καλά αεριζόμενος χωρίς υγρασία.
16. Πλυντήριο σιδερωτήριο: Περιλαμβάνει ηλεκτρικό πλυντήριο ρούχων, ηλεκτρικό στεγνωτήριο (προαιρετικό), νεροχύτη, ηλεκτρικό σιδερωτήριο (προαιρετικό) και ράφια-ερμάρια. Οι χώροι πλυντήριο (σιδερωτήριο) και ακάθαρτα-είδη καθαριότητας μπορούν να αποτελούν ενιαίο χώρο. Για Β.Ν.Σ <35 νήπια ο ελάχιστος χώρος που απαιτείται είναι 6 τ.μ.
Απαιτείται για Μονάδα Απασχ. Βρεφών/Νηπίων με > 6-7 άτομα προσωπικό.
6. WC/DS προσωπικού – κοινού
6,00
–
7. Ιδιαίτερος χώρος για καροτσάκια
3,00
–
Προαιρετικός
Β1. ΧΩΡΟΙ ΒΡΕΦΩΝ
1. Αίθουσα Ύπνου Βρεφών
2,50τ.μ./ βρέφος
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ..
2. Αίθουσα Απασχόλησης Βρεφών
1,20τ.μ./ βρέφος
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ..
3. Χώρος Αλλαγών-Λουτρού- Βρεφών
2,50τ.μ./θέση αλλαγής
1,50
1 θέση αλλαγής αντιστοιχεί σε 6 βρέφη.
Ελαχ. επιφάνεια χώρου (2/θέσεων) 5,00τ.μ.
4. Χώρος παρασκευής γάλακτος
4,00
1,50
Β2. ΧΩΡΟΙ ΝΗΠΙΩΝ
1. Αίθουσα Απασχόλησης Νηπίων
1,80τ.μ./ νήπιο
3,60
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 25,00τ.μ.
4. Χώρος WC/Λουτρού Νηπίων
12,00
3,00
Ελαχ. επιφάνεια αίθουσας 15,00τ.μ.
Γ. ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
1. Κουζίνα
6,00
2,00
2. Πλυντήριο (σιδερ/τήριο)
6,00
2,20
Προαιρετικό
3. Ακάθαρτα και είδη καθαριότητας
3,00
–
Άμεση βοηθητική έξοδος.
4. Γενική αποθήκη
5,00
–
6. Λεβητοστάσιο
–
–
Ανάλογα με σύστημα θέρμανσης.
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ:
1. Είσοδος -Αναμονή: Απαιτείται ιδιαίτερος χώρος για καροτσάκια όταν η Μονάδα φιλοξενεί περισσότερα από 20 βρέφη ταυτόχρονα.
2. Χώρος Προσωπικού: Απαιτείται όταν στην Μονάδα εργάζονται περισσότερα από 6-7 άτομα προσωπικό. Περιλαμβάνει πάγκο για παρασκευή ροφήματος.
3. Χώροι Υγιεινής Προσωπικού Κοινού: Περιλαμβάνει ένα WC με νιπτήρα/8 άτομα προσωπικού, ένα DS/12 άτομα και αποδυτήρια (Locker) για κάθε εργαζόμενο. ΄Οταν φιλοξενούνται περισσότερα από 50 παιδιά απαιτείται ιδιαίτερος χώρος υγιεινής (WC με νιπτήρα) για το κοινό. Οι χώροι υγιεινής που περιλαμβάνουν πάνω από δύο WC με νιπτήρες, δύναται να αναπτυχθούν και σε παραπάνω του ενός σημείου ή στάθμες της Μονάδας.
4. Αίθουσα Ύπνου Βρεφών: Περιλαμβάνει κρεβατάκια ύπνου, ράφια ή ερμάρια για προσωπικά είδη των παιδιών και χώρο για παιχνίδι στο πάτωμα. Κάθε αίθουσα σχεδιάζεται για 10-12 το πολύ βρέφη.
5. Αίθουσα Απασχόλησης Βρεφών: Χρησιμοποιείται από τα μεγαλύτερα βρέφη και περιλαμβάνει πάρκα, καθισματάκια, τραπεζάκια και ράφια. Ο χώρος μπορεί να χρησιμοποιείται και σαν τραπεζαρία. Κάθε αίθουσα σχεδιάζεται για 12-14 το πολύ βρέφη.
6. Χώρος Αλλαγών Λουτρού Βρεφών: Ο χώρος αυτός έχει άμεση σχέση με τις αίθουσες ύπνου και διημέρευσης βρεφών γι’ αυτό και πρέπει να έχει οπτική επαφή με αυτές, ώστε να επιβλέπονται τα άλλα παιδιά κατά τη διάρκεια της αλλαγής. Περιλαμβάνει μεγάλους νιπτήρες ή παιδικά λουτρά, πάγκους για άλλαγμα και ερμάρια για τη φύλαξη ρουχισμού. Θα πρέπει να υπάρχει πρόβλεψη για την εύκολη αποκομιδή απορριμμάτων, όχι όμως μέσω των χώρων παραμονής των παιδιών.
7. Χώρος Παρασκευής Γάλακτος: Πρέπει να βρίσκεται κοντά στους χώρους των βρεφών. Περιλαμβάνει πάγκο με νεροχύτη, ηλεκτρικές εστίες, ηλεκτρικό ψυγείο και ντουλάπια.
8. Αίθουσα Απασχόλησης Νηπίων: Περιλαμβάνει τραπεζάκια, καθισματάκια, και ράφια-ερμάρια για παιχνίδια-υλικά. Όταν η Μονάδα έχει περισσότερες από μία αίθουσες απασχόλησης νηπίων καλό είναι να υπάρχει η δυνατότητα να ενοποιούνται ανά δύο.
9. Χώρος WC/Λουτρού Νηπίων: Πρέπει να βρίσκεται κοντά στην αίθουσα των νηπίων που φιλοξενεί, με την οποία και αποτελεί ενότητα. Περιλαμβάνει παιδικά είδη υγιεινής: ένα WC ανά 10 νήπια, ένα νιπτήρα ανά 6 νήπια και ένα DS ή παιδικό λουτρό ανά 20-25 νήπια. Σε Μονάδες με περισσότερες από δύο αίθουσες απασχόλησης νηπίων, οι χώροι WC-λουτρού μπορούν να είναι κοινοί το πολύ για δύο αίθουσες.
10. Πλυντήριο-σιδερωτήριο: Περιλαμβάνει ηλεκτρικό πλυντήριο ρούχων, ηλεκτρικό στεγνωτήριο (προαιρετικό), νεροχύτη, ηλεκτρικό σιδερωτήριο (προαιρετικό) και ράφια-ερμάρια. Οι χώροι πλυντήριο (σιδερωτήριο) και Ακάθαρτα-είδη καθαριότητας μπορούν να αποτελούν ενιαίο χώρο. Για Μονάδα Απασχόλησης <35 νήπια/Βρέφη, ο ελάχιστος χώρος που απαιτείται είναι 6 τ.μ.
Η Μονάδα αυτή δύναται να φιλοξενεί και μόνο βρέφη ή μόνο νήπια. Στην περίπτωση αυτή θα πρέπει να διαθέτει τους ανάλογους με την ηλικία των παιδιών χώρους .
Άρθρο 6
Κατασκευαστικές διατάξεις
Α. Διάταξη χώρων Μονάδων Φ.Π.Α.Δ.
Όλοι οι χώροι μιας Μονάδας Φ. Π.Α.Δ. αναπτύσσονται σε ένα επίπεδο κατά προτίμηση ισόγειο.
Εάν αυτό δεν είναι δυνατόν:
1. Στη Μονάδα που θα αναπτυχθεί σε δυο επίπεδα, οι λειτουργικές ενότητες των Βρεφών/Νηπίων θα πρέπει να μη διασπώνται.
2. Ο χώρος σερβιρίσματος φαγητού θα πρέπει να είναι συνεπίπεδος με την κουζίνα ή και σε άλλη στάθμη, αν υπάρχει δυνατότητα τοποθέτησης και χρήσης μικρού ανελκυστήρα.
3. Οι χώροι παραμονής Βρεφών/Νηπίων πρέπει να έχουν ασφαλή πρόσβαση με το χώρο αυλισμού τους.
Β. Διατάξεις ασφάλειας
Η ασφαλής πρόσβαση και παραμονή των παιδιών στους χώρους μιας Μονάδας, πρέπει να εξασφαλίζεται με ειδικές κατασκευαστικές διατάξεις και λεπτομέρειες.
1. Πρέπει να αποφεύγονται οι ανισοσταθμίες στους χώρους της Μονάδας που είναι προσπελάσιμοι στα παιδιά. Όπου είναι απαραίτητο να υπάρχουν σκάλες, αυτές θα πρέπει να έχουν ασφαλή κιγκλιδώματα, επίστρωση με αντιολισθητικά υλικά και στρογγυλεμένες γωνίες.
2. Κανένα κιγκλίδωμα ή άλλο προστατευτικό χώρισμα δεν πρέπει να έχει ανοίγματα μεγαλύτερα των 12 εκ. και σκαλωτή διάταξη που να επιτρέπει το σκαρφάλωμα των παιδιών. Το ύψος των κιγκλιδωμάτων ή στηθαίων θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 1.50 μ.
3. Πρέπει να αποφεύγονται οι μεγάλες τζαμαρίες και όπου αυτό δεν είναι δυνατόν πρέπει να προστατεύονται κατάλληλα με μπάρες ή κιγκλιδώματα μέχρι τουλάχιστον 1,50 μ. ύψος, με κενά μικρότερα των 12 εκ., ώστε να εμποδίζεται η προσέγγιση των παιδιών. Τα τζάμια θα πρέπει να είναι ασφαλείας ή οπλισμένα ή επενδυμένα με ειδική μεμβράνη και να φέρουν ανάλογη για κάθε περίπτωση σήμανση.
4. Τα παράθυρα των χώρων των παιδιών θα διαμορφώνονται χωρίς ανοιγόμενα φύλλα μέχρι το ύψος 1.50 μ. Στο σταθερό τμήμα του ανοίγματος μέχρι το ύψος αυτό, θα κατασκευάζονται προστατευτικές διατάξειςκατασκευές (μπάρεςκιγκλιδώματα κ.λπ.), οι οποίες δεν
αφήνουν κενά με άνοιγμα μεγαλύτερο των 12 εκ.
5. Τα χωρίσματα μεταξύ των W.C. των νηπίων δεν είναι απαραίτητα. Στην περίπτωση όμως που κατασκευάζονται, δεν θα πρέπει να έχουν ύψος μεγαλύτερο του 1.30 μ.
6. Ειδική προσοχή θα πρέπει να δοθεί στην ασφάλεια της ηλεκτρικής εγκατάστασης (θέση και είδος ρευματοδοτών, πίνακας ασφαλείας κ.λπ.).
Γ. Τελειώματα χώρων
1. Τα δάπεδα των χώρων, απασχόλησης, ύπνου, φαγητού και κυκλοφορίας των παιδιών θα πρέπει να είναι επιστρωμένα με υλικά αντιολισθηρά, ζεστά στην αφή και στην όψη, που να μπορούν εύκολα να καθαρίζονται (αν είναι δυνατόν χωρίς αρμούς) και να είναι ηχοαπορροφητικά.
2. Οι τοίχοι των πιο πάνω χώρων θα βάφονται ή επενδύονται με υλικά που να έχουν χαρούμενους χρωματισμούς, να καθαρίζονται εύκολα και να είναι κατά το δυνατόν ηχοαπορροφητικά.
3. Οι τοίχοι των χώρων υγιεινής και ακαθάρτων θα επενδύονται από το δάπεδο μέχρι ύψος 1.60 μ τουλάχιστον, με πλακίδια πορσελάνης. Το ίδιο θα ισχύει και για τους τοίχους της κουζίνας και του πλυντηρίου.
’Όλα τα υλικά που χρησιμοποιούνται στις κατασκευές και τα τελειώματα θα πρέπει να είναι μη τοξικά.
Δ. Θέρμανση
Όλες οι Μονάδες Φ.Π.Α.Δ. θα πρέπει να διαθέτουν σύστημα κεντρικής θέρμανσης που να εξασφαλίζει σε κάθε περίπτωση σε όλους τους χώρους της Μονάδας 18°C, όταν η εξωτερική είναι 0°C. Επίσης να εξασφαλίζεται η κατάλληλη θερμοκρασία με συστήματα ψύξης κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.
Ε. Φωτισμός αερισμός
Οι χώροι παραμονής των παιδιών θα πρέπει να έχουν κατάλληλο φυσικό φωτισμό (με προσανατολισμό-κατά προτίμηση-μεσημβρινό) απαγορευομένου του φωτισμού και του αερισμού διαμέσου φωταγωγών ή άλλου τεχνητού μέσου.
Ζ. Επίπλωση
Οι Μονάδες Φ.Π.Α.Δ. θα πρέπει να διαθέτουν έπιπλα κατάλληλα για την βρεφική/νηπιακή ηλικία αντίστοιχα, (βρεφικά πάρκα και καθίσματα, κρεβατάκια, τραπεζάκια, με ανάλογο αριθμό καθισμάτων κ.λπ.). Τα τραπεζάκια και τα καθίσματα θα πρέπει να είναι ελαφρά και χωρίς οξείες γωνίες. Είναι απαραίτητο να υπάρχουν επίσης ράφια, συρτάρια και ερμάρια για την τοποθέτηση παιχνιδιών και λοιπών αντικειμένων απασχόλησης (π.χ. βιβλία, χρώματα κ.λπ.). Όλα τα έπιπλα θα πρέπει να είναι κατασκευασμένα και βαμμένα με υλικά μη τοξικά.
Η. Περιβάλλων χώρος υπαίθριοι και ημιυπαίθριοι χώροι.
Κάθε Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. πρέπει να διαθέτει διαμορφωμένο υπαίθριο χώρο ανάλογα με το είδος και το μέγεθός της.
1. Οι Βρεφικοί Σταθμοί: 3,50 τ.μ./βρέφος.
2. Οι Νηπιακοί και Βρεφονηπιακοί Σταθμοί: 4,50 τ.μ./ παιδί.
3. Οι Μονάδες Απασχόλησης Βρεφών/Νηπίων: 3,50 τ.μ./ παιδί.
Τμήμα του υπαίθριου χώρου μιας Μονάδας μπορεί να είναι και ημιυπαίθριο.
Ο υπαίθριος ή ημιυπαίθριος χώρος θα πρέπει να είναι διαμορφωμένος με γωνιά παιδικής χαράς και πράσινο. Η χρήση της Παιδικής χαράς πρέπει να γίνεται με την επίβλεψη του προσωπικού.
O εξοπλισμός της πρέπει να είναι ειδικά σχεδιασμένος για ατομικό ή ομαδικό παιχνίδι.
Τα υλικά του εξοπλισμού πρέπει να έχουν ελεγχθεί, ώστε να ικανοποιούν τις απαιτήσεις της σειράς προτύπων ΕΛΟΤ ΕΝ 71(π.χ. οι γωνίες να είναι στρογγυλευμένες, να μη γίνεται χρήση αμιάντου, τοξικών χρωμάτων, εύφλεκτων υλικών κ.λπ.).
Τα όργανα και οι κατασκευές καθώς και οι επιφάνειες πτώσης θα πρέπει να πληρούν τις αντίστοιχες προδιαγραφές που προβλέπονται στη σειρά προτύπων ΕΛΟΤ. Η τήρηση των απαιτήσεων των προαναφερομένων προτύπων ή προδιαγραφών ασφαλείας πιστοποιείται από τους αναγνωρισμένους φορείς του άρθρου 11 της υπ’αριθμ. 28492/2009 (Φ.Ε.Κ. 931/τ.Β΄/2009) υπουργικής απόφασης.
Στη διαμόρφωσή του υπαίθριου /ημιυπαίθριου χώρου θα πρέπει να αποφεύγονται τα σκαλιά και να χρησιμοποιούνται κατά το δυνατόν ράμπες. Αν υπάρχουν σκαλιά ή μεγάλες ανισοσταθμίες θα πρέπει να λαμβάνονται τα κατάλληλα προστατευτικά μέτρα (παρ. Β του παρόντος).
Τμήμα τουλάχιστον του υπαίθριου χώρου θα πρέπει να μπορεί να σκιάζεται τους ζεστούς μήνες.
Ο υπαίθριος ή ημιυπαίθριος χώρος πρέπει να προστατεύεται από δυνατούς ανέμους ή δημιουργία ρευμάτων αέρα (π.χ. σε Πυλωτή).
Ο εξοπλισμός του υπαίθριου χώρου θα πρέπει να είναι ασφαλής και κατάλληλος για την ηλικία των παιδιών.
Ο διαχωρισμός των μικρών από τα μεγάλα παιδιά είναι απαραίτητος αν η Μονάδα είναι Βρεφονηπιακός Σταθμός.
Άρθρο 7
Στελέχωση των Μονάδων
Α. Το Βρεφικό Τμήμα της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. φιλοξενεί βρέφη, ηλικίας έως 2 ½ ετών και στελεχώνεται από το ακόλουθο προσωπικό:
1. Ένα Διευθυντή/τρια
Για την κάλυψη της θέσης διευθυντή απαιτείται πτυχίο του Τμήματος Βρεφονηπιοκομίας ΤΕΙ ή Ανωτέρων Σχολών Νηπιοβρεφοκόμων της ημεδαπής ή ισότιμων της αλλοδαπής ή του Τμήματος Μαιευτικής ΤΕΙ ή Ανωτέρων Σχολών Μαιών της ημεδαπής ή ισότιμων σχολών της αλλοδαπής
2. Ένα Βρεφοκόμο ανά 8 βρέφη.
Για την κάλυψη της θέσης απαιτείται πτυχίο ενός από τα παραπάνω εκπαιδευτικά ιδρύματα ή Σχολές. Σε περίπτωση έλλειψης υποψηφίων βρεφοκόμων με τα ως άνω αναφερόμενα προσόντα προσλαμβάνονται κάτοχοι:
• Διπλώματος Ινστιτούτου Επαγγελματικής Κατάρτισης των ειδικοτήτων:
α) Προσχολικής Αγωγής Δραστηριοτήτων Δημιουργίας και Έκφρασης
β) Προσχολικής Αγωγής Ημερήσιας Φροντίδας Παιδιών με Ειδικές ανάγκες ή
• πτυχίου Σχολών ιδιωτικού τομέα ειδικότητας βρεφονηπιοκομίας διετούς φοίτησης, κάτοχοι όμως και Απολυτηρίου Λυκείου ή εξατάξιου Γυμνασίου ή
• πτυχίου Τεχνικών Επαγγελματικών Λυκείων του τομέα Κοινωνικών Υπηρεσιών, Τμήματος Βοηθών Βρεφοκόμων Παιδοκόμων ή πτυχίου του τμήματος ειδίκευσης του κλάδου Κοινωνικής Πρόνοιας των Ενιαίων Πολυκλαδικών Λυκείων ή ισότιμων πτυχίων.
3. Ένα Βοηθό Βρεφοκόμου.
Για την κάλυψη της θέσης απαιτείται πτυχίο:
• Σχολών ιδιωτικού τομέα ειδικότητας βρεφονηπιοκομίας διετούς φοίτησης και Απολυτηρίου Λυκείου ή εξατάξιου Γυμνασίου ή
• Τεχνικών Επαγγελματικών Λυκείων του τομέα Κοινωνικών Υπηρεσιών, Τμήματος Βοηθών Βρεφοκόμων Παιδοκόμων ή πτυχίου του τμήματος ειδίκευσης του κλάδου Κοινωνικής Πρόνοιας των Ενιαίων Πολυκλαδικών Λυκείων ή ισότιμων πτυχίων ή
• Βεβαίωση σπουδών Εργαστηρίων Ελευθέρων Σπουδών ειδικότητας Βρεφονηπιοκομίας διετούς τουλάχιστον φοίτησης και Απολυτηρίου Λυκείου ή εξατάξιου Γυμνασίου.
Ο Βοηθός Βρεφοκόμου πρέπει να προσλαμβάνεται στην περίπτωση που ο αριθμός των φιλοξενούμενων βρεφών υπερβαίνει κατά 4 βρέφη την αναλογία που ορίζεται στην παράγραφο 2 εδάφιο Α του παρόντος άρθρου.
4. Μια υπάλληλο καθαριότητας βοηθητικών εργασιών για κάθε βρεφικό τμήμα (25 βρεφών). Ο καθαρισμός της Μονάδας διενεργείται από το προσωπικό καθαριότητας αυτής.
5. Μια μαγείρισσα /μάγειρα, η οποία/ος διαθέτει πιστοποιητικό εκπαίδευσης Ε.Φ.Ε.Τ. ή άλλου πιστοποιημένου φορέα, ή αποδεδειγμένη εμπειρία για τη θέση αυτή, εφόσον η Μονάδα παρέχει φαγητό το οποίο θα παρασκευάζεται εντός αυτής.
6. Ένα γιατρό, ειδικότητας Παιδιάτρου (εξωτερικός συνεργάτης, τουλάχιστον μία φορά το μήνα).
7. Οδηγό (εφόσον ο σταθμός διαθέτει αυτοκίνητο μεταφοράς νηπίων).
Β. Το νηπιακό Τμήμα της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. φιλοξενεί νήπια ηλικίας από 2 ½ ετών μέχρι την ηλικία εγγραφής τους στην υποχρεωτική εκπαίδευση και στελεχώνεται από το ακόλουθο προσωπικό:
1. Ένα Διευθυντή/τρια. Για την κάλυψη θέσης διευθυντή/τρια απαιτείται πτυχίο Παιδαγωγικού τμήματος ΑΕΙ, κατεύθυνσης Δασκάλων ή Νηπιαγωγών ή Σχολών Νηπιαγωγών ή Παιδαγωγικών Ακαδημιών της ημεδαπής ή ισότιμων της αλλοδαπής ή Πτυχίο Τμημάτων Βρεφονηπιοκομίας ΤΕΙ ή Ανωτέρων Σχολών Νηπιοβρεφοκόμων της ημεδαπής ή ισότιμων της αλλοδαπής ή Πτυχίο Ανωτάτης Σχολής Οικιακής Οικονομίας της ημεδαπής ή ισότιμης της αλλοδαπής ή Πτυχίο Τμημάτων Κοινωνικής Εργασίας ΑΕΙ, ΤΕΙ ή Τμημάτων Κοινωνικής Εργασίας ΚΑΤΕΕ ή ισότιμων Σχολών της ημεδαπής ή αλλοδαπής.
2. Ένα Νηπιαγωγό ανά 25 νήπια. Για την κάλυψη της θέσης απαιτείται πτυχίο ενός από τα παραπάνω Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ή Σχολές. Σε περίπτωση έλλειψης υποψηφίων Νηπιαγωγών με τα πιο πάνω προσόντα, προσλαμβάνονται οι κάτοχοι:
• Διπλώματος Ινστιτούτου Επαγγελματικής Κατάρτισης των ειδικοτήτων:
α) Προσχολικής Αγωγής Δραστηριοτήτων Δημιουργίας και Έκφρασης,
β) Προσχολικής Αγωγής Ημερήσιας Φροντίδας Παιδιών με Ειδικές Ανάγκες ή
• πτυχίου Σχολών ιδιωτικού τομέα ειδικότητας βρεφονηπιοκομίας διετούς φοίτησης, απόφοιτοι και Απολυτηρίου Λυκείου ή εξατάξιου Γυμνασίου ή
• Πτυχίου Τεχνικών Επαγγελματικών Λυκείων του τομέα Κοινωνικών Υπηρεσιών, Τμήματος Βοηθών Βρεφοκόμων Παιδοκόμων ή πτυχίου του τμήματος ειδίκευσης του κλάδου Κοινωνικής Πρόνοιας των Ενιαίων Πολυκλαδικών Λυκείων ή ισότιμων πτυχίων.
3. Ένα Βοηθό Νηπιαγωγού:
Για την κάλυψη της θέσης απαιτείται πτυχίο:
• Σχολών ιδιωτικού τομέα ειδικότητας βρεφονηπιοκομίας διετούς φοίτησης και Απολυτηρίου Λυκείου ή εξατάξιου Γυμνασίου ή
• Τεχνικών Επαγγελματικών Λυκείων του τομέα Κοινωνικών Υπηρεσιών, Τμήματος Βοηθών Βρεφοκόμων Παιδοκόμων ή πτυχίου του τμήματος ειδίκευσης του κλάδου Κοινωνικής Πρόνοιας των Ενιαίων Πολυκλαδικών Λυκείων ή ισότιμων πτυχίων ή
• Βεβαίωση σπουδών Εργαστηρίων Ελευθέρων Σπουδών ειδικότητας νηπιαγωγών ή βρεφονηπιοκομίας διετούς τουλάχιστον φοίτησης και Απολυτηρίου Λυκείου ή εξατάξιου Γυμνασίου.
Ο Βοηθός Νηπιαγωγού πρέπει να προσλαμβάνεται στην περίπτωση που ο αριθμός των φιλοξενούμενων νηπίων υπερβαίνει κατά 10 νήπια την αναλογία που ορίζεται στην παράγραφο 2 εδάφιο Β΄ του παρόντος άρθρου.
4. Ένα γιατρό ειδικότητας Παιδιάτρου (ως εξωτερικό συνεργάτη, τουλάχιστον μία φορά το μήνα).
5. Μια υπάλληλο καθαριότητας βοηθητικών εργασιών ανά 50 νήπια. Ο καθαρισμός της Μονάδας διενεργείται από το προσωπικό καθαριότητας αυτής.
6. Μια μαγείρισσα/μάγειρα, η οποία/ος διαθέτει πιστοποιητικό εκπαίδευσης του Ε.Φ.Ε.Τ. ή άλλου πιστοποιημένου φορέα, ή αποδεδειγμένη εμπειρία για τη θέση αυτή, εφόσον η Μονάδα παρέχει φαγητό το οποίο θα παρασκευάζεται εντός αυτής.
7. Άλλες ειδικότητες, όπως: Καθηγητές ή δασκάλους μουσικής, ξένων γλωσσών, ρυθμικής γυμναστικής κ.λπ. κατόχους αναλόγων πτυχίων (προαιρετικά).
8. Οδηγό (εφόσον ο σταθμός διαθέτει αυτοκίνητο μεταφοράς νηπίων).
Γ. Η στελέχωση του Βρεφονηπιακού σταθμού και της Μονάδας Φύλαξης Βρεφών/νηπίων γίνεται με το συνδυασμό των απαιτήσεων των προηγουμένων παραγράφων Α και Β, ανάλογα με το εκάστοτε αντικείμενο της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
Σε Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. που λειτουργεί Βρεφονηπιακό Σταθμό, δεν απαιτείται η πλήρωση των θέσεων Διευθυντή/ντριας και Παιδιάτρου του βρεφικού τμήματος, εφόσον η αντίστοιχη θέση έχει πληρωθεί στο νηπιακό τμήμα, καθώς και η πλήρωση δεύτερης θέσης υπαλλήλου καθαριότητας βοηθητικών εργασιών, όταν η δυναμικότητα της Μονάδας είναι μικρότερη των 50 παιδιών (βρέφη/ νήπια) συνολικά και η δυναμικότητα στο βρεφικό τμήμα είναι μικρότερη των 25 βρεφών.
Δ. Όταν η δυναμικότητα μιας Μονάδας ανεξαρτήτως κατηγορίας υπερβαίνει συνολικά τα 100 παιδιά απαιτείται η πλήρωση δεύτερης (2) θέσης μαγείρισσας/ μάγειρα με τα ανάλογα προσόντα.
Σε κάθε περίπτωση η Μονάδα θα προσλαμβάνει τόσους οδηγούς όσα και τα σχολικά λεωφορεία που κινεί.
Άρθρο 8
1. Η πρόσληψη του προσωπικού των Μονάδων Φ.Π.Α.Δ. διενεργείται από το πρόσωπο (φυσικό ή νομικό) στο όνομα του οποίου εκδόθηκε η άδεια λειτουργίας και εγκρίνεται με απόφαση της αρμόδιας Διεύθυνσης ή Τμήματος του οικείου Δήμου.
2. Για την έγκριση πρόσληψης όλου του προσωπικού σε Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. απαιτείται η υποβολή στη Διεύθυνση ή το Τμήμα του οικείου Δήμου , από το πρόσωπο (φυσικό ή νομικό) στο όνομα του οποίου θα εκδοθεί η άδεια, όλων των δικαιολογητικών που αναφέρονται στο άρθρο 7 της παρούσας των τίτλων σπουδών ανάλογα με την ειδικότητα του προσλαμβανομένου, πιστοποιητικό ποινικού μητρώου που αναφέρεται στην παράγραφο 10 του κεφαλαίου Β΄ του άρθρου 2 της παρούσας, υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 ότι δεν διώκεται και δεν τελεί υπό απαγόρευση ή δικαστική συμπαράσταση καθώς και πιστοποιητικό υγείας, όπως αυτό προβλέπεται από την υπ’αριθμ. Υ1γ/Γ.Π. οικ. 35797/2012 ( Β΄ 1199) υγειονομική διάταξη, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
Το προσωπικό πρέπει να είναι εξειδικευμένο, επιλεγμένο με κριτήριο και με γνώμονα την αγάπη για το παιδί. Ο Διευθυντής της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. είναι υποχρεωμένος να υποβάλλει ανά εξάμηνο, δηλ. κατά τον Ιούνιο και το Δεκέμβριο κάθε έτους στη αρμόδια Διεύθυνση ή Τμήμα του οικείου Δήμου πίνακα προσωπικού, που απασχολείται στο Σταθμό, καθώς και τον αριθμό των φιλοξενούμενων παιδιών.
3. Σε κάθε Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. απασχολούνται προαιρετικά ειδικοί επιστήμονες όπως κοινωνικός λειτουργός, ψυχολόγος κ.λπ. για να παρέχουν εξειδικευμένες υπηρεσίες της ειδικότητάς τους στα παιδιά και τους γονείς τους.
Άρθρο 9
Α. Καθήκοντα προσωπικού:
1. Ο/Η Διευθυντής/ντρια της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.:
α. Μεριμνά για την υγιεινή κατάσταση των νηπίων κατά τις οδηγίες εκείνου που εκτελεί την υγειονομική υπηρεσία της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ., για τη διαπαιδαγώγηση και την καλή διατροφή τους.
β. Εποπτεύει την καθαριότητα, τη καλή λειτουργία της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. και την παρασκευή του φαγητού, σύμφωνα με το διαιτολόγιο.
γ. Παρίσταται στις συνεδριάσεις της Διοίκησης (προκειμένου για Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. που ανήκει σε εταιρεία οποιασδήποτε μορφής).
δ. Διεξάγει και υπογράφει την αλληλογραφία της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. και τηρεί το βιβλίο πρωτοκόλλου, το αρχείο, το μητρώο των βρεφών και νηπίων, καθώς και τις ατομικές καρτέλες Υγείας τους.
ε. Απασχολεί τα νήπια κατά το παιδαγωγικό πρόγραμμα τις ώρες που δεν ασκεί διοικητικά καθήκοντα.
στ. Αναπληρώνει σε περίπτωση απουσίας την Νηπιαγωγό, όταν στη Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. δεν απασχολείται βοηθός Νηπιαγωγού /Βρεφοκόμου.
2. Η Νηπιαγωγός Βρεφοκόμος:
α. Απασχολεί τα νήπια και τα βρέφη, σύμφωνα με το παιδαγωγικό πρόγραμμα της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
β. Επιβλέπει τη σωματική καθαριότητα των νηπίων και των βρεφών, όταν στη Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. δεν απασχολείται βοηθός Νηπιαγωγού -Βρεφοκόμου.
γ. Επιβλέπει τους υπαλλήλους καθαριότητας-βοηθητικών εργασιών για την τήρηση της καθαριότητας στις αίθουσες απασχόλησης και φαγητού των νηπίων και βρεφών.
δ. Είναι άμεσος βοηθός και συμπαραστάτης του Παιδιάτρου.
ε. Είναι υπεύθυνη για την κανονική και σύμφωνα με τους κανονισμούς και τις οδηγίες του Παιδιάτρου, λειτουργία του Βρεφικού ή Νηπιακού Τμήματος.
στ. Επιπλέον η Βρεφοκόμος επιμελείται της παρασκευής και χορήγησης του γάλακτος και της λοιπής τροφής των βρεφών κατά τις οδηγίες του γιατρού.
Η Διευθύντρια και η Νηπιαγωγός Βρεφοκόμος πέρα των παραπάνω παρέχουν ενημέρωση και συμβουλευτική υποστήριξη στους γονείς των φιλοξενούμενων βρεφών και νηπίων.
3. Η Βοηθός Νηπιαγωγού -Βρεφοκόμου:
α. Βοηθάει τη Νηπιαγωγό-βρεφοκόμο στην απασχόληση των νηπίων και των βρεφών.
β. Επιβλέπει την σωματική καθαριότητα των νηπίων και των βρεφών.
γ. Αναπληρώνει τη Νηπιαγωγό Βρεφοκόμο.
4. Η Μαγείρισσα (Μάγειρας)
α. Παραλαμβάνει από το Διευθυντή/ντρια της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. (ή του ιδρύματος ή το διαχειριστή εφόσον υπάρχει) την κάθε φορά αναγκαία για την παρασκευή του φαγητού ποσότητα τροφίμων.
β. Είναι υπεύθυνη για την ορθή και έγκαιρη παρασκευή του φαγητού.
γ. Κατανέμει τις μερίδες του πρωινού ροφήματος και του φαγητού.
δ. Επιμελείται για την καλή συντήρηση και καθαριότητα των σκευών του μαγειρείου και εστιάσεως και είναι υπεύθυνη έναντι του Διευθυντού/ντριας.
5. Οι Υπάλληλοι καθαριότητας βοηθητικών εργασιών: α. Παραλαμβάνουν από το Διευθυντή/ντρια ή το διαχειριστή της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. τα είδη και υλικά για την καθαριότητα.
β. Επιμελούνται της καθαριότητας της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. και βοηθούν τη Νηπιαγωγό ή τη Βρεφοκόμο στην καθαριότητα των βρεφών και νηπίων.
γ. Μεριμνούν για την καθαριότητα των σκευών μαγειρείου και εστιάσεως.
δ. Εκτελούν κάθε άλλη υπηρεσία που υποδεικνύεται από το Διευθυντή/ντρια
6. Ο Παιδίατρος:
α. Ασκεί τη γενική επίβλεψη στα βρέφη και τα νήπια και είναι υποχρεωμένος να συμμορφώνεται προς τις υποχρεώσεις που προκύπτουν από τις κείμενες διατάξεις για την υγεία αυτών και την υγειονομική κατάσταση της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
β. Τηρεί και ενημερώνει την Κάρτα Υγείας βρεφών και νηπίων.
γ. Είναι υπεύθυνος για το διαιτολόγιο της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
Β. Ιματισμός προσωπικού:
Η μαγείρισσα (μάγειρας) και το προσωπικό καθαριότητας-βοηθητικών εργασιών φέρουν μπλούζες εργασίας και σκούφο.
Γ. Ωράριο εργασίας και μισθοδοσίας προσωπικού:
1. Το ωράριο εργασίας του προσωπικού της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ. είναι εκείνο που καθορίζεται από τα οριζόμενα στην ισχύουσα εργατική νομοθεσία.
2. Οι βασικοί μισθοί, τα βασικά ημερομίσθια και κάθε είδους προσαυξήσεις αυτών και γενικά κάθε άλλος μισθολογικός όρος, δεν επιτρέπεται να υπολείπονται του νόμιμου νομοθετημένου κατώτατου μισθού και ημερομισθίου, όπως ο νόμος ορίζει.
Άρθρο 10 Τροφοδοσία
Το διαιτολόγιο των παιδιών καθορίζεται σύμφωνα με τις σύγχρονες παιδιατρικές απόψεις για την υγιεινή διατροφή των παιδιών.
Ως βάση για το ποσοτολόγιο τροφίμων και διαιτολογίου λαμβάνεται το κατ΄ αρχήν διαλαμβανόμενο στην απόφαση Γ2α/οικ. 4108/1988 (Β΄546) του Υπουργού Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
Το Πρόγραμμα του διαιτολογίου, πλήρως ενημερωμένο, πρέπει να αναρτάται σε εμφανές σημείο των χώρων υποδοχής της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
Άρθρο 11
1. Η Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. υποχρεούται να ορίζει ωράριο λειτουργίας που θα αναγράφεται στην άδεια ίδρυσης και λειτουργίας και ανάλογα θα ορίζονται χώροι ανάπαυσης των νηπίων και μαγειρείου.
2. Η Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. υποχρεούται να εφαρμόζει ημερήσια προγράμματα για την αγωγή, ψυχαγωγία και εκπαίδευση των παιδιών, τα οποία θα ελέγχονται από τα αρμόδια όργανα της πολιτείας ως προς το παιδαγωγικό περιεχόμενο.
Άρθρο 12 Ευθύνες
1. Τα πρόσωπα, φυσικά ή νομικά, στο όνομα των οποίων θα εκδοθεί η άδεια, ευθύνονται για την άρτια οργάνωση, την ομαλή και απρόσκοπτη λειτουργία των Μονάδων Φ.Π.Α.Δ. και υποχρεούνται να συμμορφώνονται με τις κάθε φορά παρεχόμενες οδηγίες από την εποπτεύουσα Αρχή.
2. Οι Διευθυντές/ντριες των Μονάδων Φ.Π.Α.Δ. ευθύνονται για την ομαλή λειτουργία αυτών και ασκούν όλα τα καθήκοντα που τους αναθέτονται με την παρούσα.
Ειδικά για μονάδα Φ.Π.Α.Δ. Φιλανθρωπικού Σωματείου ή Ιδρύματος, είναι υποχρεωμένοι/ες να γνωστοποιούν εγγράφως στο Διοικητικό Συμβούλιο τις παρουσιαζόμενες κάθε φορά ελλείψεις και να υποδεικνύουν τη συμπλήρωσή τους.
3. Σε περίπτωση απουσίας ή κωλύματος του Διευθυντή/ντριας, αυτός/ή αναπληρώνεται από μία από τις Νηπιαγωγούς ή Βρεφοκόμους που ορίζει ο ίδιος/η ή το Δ.Σ. προκειμένου για Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. Φιλανθρωπικού Σωματείου ή Ιδρύματος.
Άρθρο 13 Τηρούμενα βιβλία
Σε κάθε Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. τηρούνται τα ακόλουθα βιβλία (σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή):
α. Μητρώο βρεφών και νηπίων, ανάλογα με το είδος της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
β. Κάρτες υγείας των βρεφών ή /και νηπίων.
γ. Βιβλίο παρουσίας των βρεφών ή/και νηπίων.
δ. Βιβλίο εκδρομών, επισκέψεων, ομιλιών και διαλέξεων. ε. Βιβλίο ή κατάσταση παρουσίας του προσωπικού της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
στ. Βιβλίο συμβάντων.
ζ. Κάθε άλλο βιβλίο που κρίνεται απαραίτητο σύμφωνα με την απόφαση 96967/2012 (Β΄2718) του Υπουργείου Υγείας, όπως κάθε φορά ισχύει.
Άρθρο 14
Α. Εγγραφή του παιδιού
Για την εγγραφή του παιδιού απαιτούνται τα κάτωθι δικαιολογητικά:
α. Αίτηση του γονέα.
β. Ληξιαρχική πράξη γέννησης του παιδιού ή πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης, από το οποίο να προκύπτει η ηλικία του παιδιού.
γ. Βεβαίωση Παιδιάτρου καθώς και αντίγραφο του βιβλιαρίου υγείας του παιδιού με τα εμβόλια που προβλέπονται κάθε φορά, ανάλογα με την ηλικία αυτού.
Β. Έλεγχος:
1. Έλεγχος επί των Μονάδων Φ.Π.Α.Δ. ασκείται από τις αρμόδιες υπηρεσίες της οικείας Περιφερειακής Ενότητας σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 1 του ν. 2345/1995 (Α΄ 213) και λαμβάνοντας υπόψη τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας περί προστασίας προσωπικών δεδομένων, με την παρουσία του ιδιοκτήτη της Μονάδας ή του ορισμένου από τον ιδιοκτήτη αναπληρωτή του.
Κάθε Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. οφείλει να επιτρέπει στον Κοινωνικό Σύμβουλο την ελεύθερη πρόσβαση σ’ όλους τους χώρους παροχής υπηρεσιών και να εξασφαλίζει την απρόσκοπτη άσκηση των καθηκόντων του καθ’όλη τη διάρκεια της λειτουργίας αυτής.
2. Στο τέλος κάθε παιδαγωγικού έτους (μέχρι 31-7) η Μονάδα Φ.Π.Α.Δ. υποχρεούται να υποβάλλει στην αρμόδια Διεύθυνση ή Τμήμα του οικείου Δήμου ετήσια έκθεση της δραστηριότητάς της.
Άρθρο 15 Κυρώσεις
1. Εάν διαπιστωθεί λειτουργία χωρίς άδεια Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.εφαρμόζονταιανάλογαοικυρώσειςτουάρθρου1 του ν. 2345/1995 (Α΄213).
2. Η μη συμμόρφωση με τις διατάξεις της παρούσας, καθώς και η κατά οποιονδήποτε τρόπο παρεμπόδιση του ελέγχου της εποπτεύουσας αρχής, επιφυλασσομένων των οικείων διατάξεων, συνεπάγεται άρση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας της Μονάδας Φ.Π.Α.Δ.
Άρθρο 16
Η παρούσα απόφαση δεν επηρεάζει τις εργασιακές σχέσεις του ήδη υπηρετούντος προσωπικού, το οποίο έχει προσληφθεί με βάση προηγούμενες σχετικές διατάξεις.
Άρθρο 17
Η απόφαση αυτή έχει ανάλογη εφαρμογή και στις Μονάδες Φ.Π.Α.Δ. που ιδρύονται από Συλλόγους ή Σωματεία που επιδιώκουν Φιλανθρωπικούς σκοπούς.
Άρθρο 18
1. Οι Μονάδες Φ.Π.Α.Δ. που ήδη λειτουργούν, οφείλουν να προσαρμοστούν πλήρως με το περιεχόμενο της παρούσας, εντός 2 ετών από την δημοσίευση αυτής. Εδικά για τις Μονάδες των οποίων η άδεια ίδρυσης και λειτουργίας έχει εκδοθεί πριν από την έναρξη ισχύος των διατάξεων της απόφασης Π2β/οικ.2808/31.7.1997 (Β΄645) του Υφυπουργού Υγείας και Πρόνοιας, εφόσον αιτούνται αναθεώρηση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας τους, σύμφωνα με το άρθρο 3 της παρούσας, οφείλουν να προσαρμοστούν με τις διατάξεις αυτής.
2. Από την ισχύ της απόφασης αυτής καταργείται κάθε άλλη διάταξη, απόφαση ή εγκύκλιος που έρχεται σε αντίθεση με την παρούσα απόφαση.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
ΝΟΜΟΣ 4465_2017 τροποποιήσεις σε διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (Κ.Φ.Δ.), διατάξεις για την έκτακτη εισφορά στις αλλοδαπές αεροπορικές εταιρείες, για διάφορα ζητήματα Α.Α.Δ.Ε
ΘΕΜΑ: Αίτηση Εφαρμογής Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας (ΣΑΦΔ) μεταξύ Ελλάδας και Ην. Βασιλείου
Σας γνωρίζουμε ότι το έντυπο (Αίτηση Εφαρμογής) που προσκομίζεται από φορολογικούς κατοίκους Ηνωμένου Βασίλειου, οι οποίοι αποκτούν εισόδημα στην Ελλάδα για την απόδειξη της φορολογικής τους κατοικίας, δεν θα φέρει την πρωτότυπη υπογραφή και σφραγίδα του αιτούντος και της αντίστοιχης φορολογικής περιφέρειας του Ην. Βασιλείου, καθώς αυτό θα είναι ψηφιοποιημένο αντίγραφο. Το πρωτότυπο έγγραφο, θα παραμένει στα αρχεία των φορολογικών περιφερειών του Ην. Βασιλείου.
Η διαφοροποίηση αυτή επέρχεται, καθώς οι φορολογικές αρχές του Ην. Βασιλείου μας γνωστοποίησαν ότι προχώρησαν σε ψηφιοποίηση της διαδικασίας έκδοσης των εντύπων των Πιστοποιητικών Φορολογικής Κατοικίας που εκδίδονται κατ’ εφαρμογή των Συμβάσεων Αποφυγής Φορολογίας.
Για διευκόλυνσή σας, παρατίθεται πίνακας με δείγματα των σφραγίδων που χρησιμοποιούνται από τις επιμέρους φορολογικές περιφέρειες του Ην. Βασιλείου.
ΠΟΛ.1051/2017 Τροποποίηση της απόφασης Γ.Γ.Δ.Ε. ΠΟΛ.1022/ 7.1.2014 (ΦΕΚ 179 Β΄) «Υποβολή καταστάσεων φορολογικών στοιχείων, για διασταύρωση πληροφοριών», όπως ισχύει
ΠΟΛ 1051/2017
(ΦΕΚ Β’ 1148/3-4-2017)
Ο ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
Έχοντας υπόψη:
1. Τις διατάξεις των παραγράφων 3 και 4 του άρθρου 14 του ν. 4174/2013, όπως προστέθηκαν με την παράγραφο 5 του άρθρου 42 του ν. 4223/2013 (ΦΕΚ 287 Α΄/ 31.12.2013).
2. Τις διατάξεις του Κεφαλαίου Α’ «Σύσταση Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων» του Μέρους Πρώτου του ν. 4389/2016 «Επείγουσες διατάξεις για την εφαρμογή της συμφωνίας δημοσιονομικών στόχων και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και άλλες διατάξεις» (Α’ 94) και ειδικότερα των άρθρων 1, 2, 13, 14, 17 και 41, όπως ισχύουν.
3. Την ΠΥΣ 1/20.1.2016 «Επιλογή και διορισμός Γενικού Γραμματέα της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών (ΦΕΚ ΥΟΔΔ/18).
4. Την απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων ΠΟΛ.1022/7.1.2014 (ΦΕΚ 179 Β΄/31.1.2014), όπως ισχύει.
5. Την ανάγκη διενέργειας διασταυρωτικών ελέγχων, για την πάταξη της φοροδιαφυγής.
6. Την ανάγκη παροχής πρόσθετου χρόνου για τη διευκόλυνση των φορολογούμενων ως προς την εκπλήρωση της υποχρέωσης υποβολής καταστάσεων φορολογικών στοιχείων του ημερολογιακού έτους 2016, δεδομένων των πρακτικών προβλημάτων που παρουσιάζονται κατά την εφαρμογή της υποχρέωσης αυτής και του όγκου εργασίας που απαιτείται, σε συνδυασμό με τις λοιπές φορολογικές υποχρεώσεις, καθώς και το γεγονός ότι η υποχρέωση αυτή δε συνδέεται με την καταβολή φόρου.
7. Ότι από την απόφαση αυτή δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού,
αποφασίζουμε:
Τροποποιούμε την απόφαση Γ.Γ.Δ.Ε. ΠΟΛ.1022/7.1.2014 (ΦΕΚ 179 Β΄) «Υποβολή καταστάσεων φορολογικών στοιχείων, για διασταύρωση πληροφοριών», όπως ισχύει, ως ακολούθως:
1. Το τελευταίο εδάφιο της παραγράφου 1 του άρθρου 4 αντικαθίσταται ως εξής:
«Ειδικά για το ημερολογιακό έτος 2016, οι καταστάσεις των ανωτέρω περιπτώσεων α΄, β΄ και γ΄ υποβάλλονται μέχρι και 10/4/2017».
2. Στο τέλος του άρθρου 6 προστίθεται νέο εδάφιο ως εξής:
«Εξαιρετικά για το ημερολογιακό έτος 2016, για τη διόρθωση των αποκλίσεων στα υποβληθέντα στοιχεία προμηθευτών μπορεί να υποβληθεί τροποποιητική δήλωση μέχρι 8/5/2017.».
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Αθήνα, 31 Μαρτίου 2017
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ
ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ
Δ/ΝΣΗ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
ΤΜΗΜΑ Β’: Συνταξιοδοτικής Πολιτικής
Τηλ : 213 – 2126701
FAX : 213 – 2126778
E – mail : [email protected]
ΘΕΜΑ : «Παροχή συμπληρωματικών οδηγιών για την εφαρμογή των παρ. 3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016»
Με την αριθ. Φ.10043/οικ.58770/1442/19.12.2016 εγκύκλιό μας (ΑΔΑ : 6ΦΧ3465Θ1Ω-0ΧΞ), δόθηκαν οδηγίες για την εφαρμογή των παρ. 3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016 στις περιπτώσεις ασφαλισμένων που για την ίδια απασχόληση υπάγονταν στην υποχρεωτική ασφάλιση δύο φορέων κύριας ασφάλισης ή ενός φορέα κύριας ασφάλισης και του Δημοσίου (π.χ. μηχανικός του Δημοσίου που υπαγόταν υποχρεωτικά στην ασφάλιση του Δημοσίου και του ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ ή ιατρός του ΕΣΥ που υπαγόταν υποχρεωτικά στην ασφάλιση του Δημοσίου και του ΕΤΑΑ – ΤΣΑΥ).
Κατόπιν ερωτημάτων που έχουν υποβληθεί στην Υπηρεσία μας, και για την ορθότερη εφαρμογή των ανωτέρω ρυθμίσεων, σας γνωρίζουμε επιπροσθέτως τα εξής:
Α. Καθορισμός αποδοχών που υπόκεινται σε ασφαλιστικές εισφορές
Σε συνέχεια των σχετικών διυπουργικών ερμηνευτικών εγκυκλίων με τις οποίες δόθηκαν οδηγίες σχετικά με τις αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων που υπόκεινται σε ασφαλιστικές εισφορές βάσει του άρθρου 5 του ν.4387/2016, διευκρινίζουμε τα εξής:
Οι οδηγίες που έχουν δοθεί σχετικά με τις συντάξιμες αποδοχές με την ανωτέρω εγκύκλιο αφορούν σε υπαλλήλους με σχέση δημοσίου δικαίου, καθώς και σε δικηγόρους με σχέση έμμισθης εντολής με το Δημόσιο, ανεξαρτήτως εάν με το υφιστάμενο μέχρι 31/12/2016 καθεστώς υπάγονταν στην ασφάλιση του Δημοσίου ή φορέα κύριας ασφάλισης αρμοδιότητας του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, και ανεξαρτήτως του χρόνου διορισμού (πριν ή μετά την 1/1/1993 ή την 1/1/2011).
Σημειώνουμε ότι τα ανωτέρω εφαρμόζονται και σε περίπτωση που ο ασφαλισμένος επιλέξει να καταβάλλει προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά.
Εάν όμως πρόκειται για μηχανικούς και υγειονομικούς που απασχολούνται στο Δημόσιο με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου (ΙΔΑΧ), οι ασφαλιστικές εισφορές υπέρ ΕΦΚΑ υπολογίζονται επί των πάσης φύσεως αποδοχών, όπως αυτές καθορίζονται στο άρθρο 38 του ν.4387/2016.
Β. Καθορισμός ύψους ασφαλίστρου για την κύρια σύνταξη
Σύμφωνα με τις ρυθμίσεις των άρθρων 5 και 38 του ν.4387/2016, το ύψος της ασφαλίστρου για την κύρια σύνταξη καθορίζεται σε 20%, επιμεριζόμενο κατά 6,67% και 13,33% μεταξύ ασφαλισμένου και εργοδότη αντίστοιχα. Σε περίπτωση που κατά την 31/12/2016 προβλέπονταν υψηλότερα ή χαμηλότερα ποσοστά ασφαλίστρου προβλέπεται σταδιακή προσαρμογή τους, ώστε από 1/1/2020 να ανέρχονται στα ανωτέρω ποσοστά.
Με βάση την ανωτέρω πρόβλεψη, σε περίπτωση πολλαπλής ασφάλισης για την ίδια απασχόληση, και για την οποία ο ασφαλισμένος κατέβαλε μία τουλάχιστον εισφορά ύψους 6,67%, εξακολουθεί να καταβάλλει και από 1/1/2017 μηνιαία εισφορά ύψους 6,67%, χωρίς σταδιακή προσαρμογή του ασφαλίστρου. Μη υπαρχούσης της συνθήκης αυτής (ήτοι να μην προβλεπόταν μέχρι 31/12/2016 μία τουλάχιστον εισφορά ασφαλισμένου ύψους 6,67%), αλλά η μηνιαία εισφορά ασφαλισμένου ήταν για τον έναν φορέα σταθερό ποσό και για τον άλλο φορέα ποσοστιαία εισφορά υψηλότερη ή χαμηλότερη του 6,67%, τότε, και στην περίπτωση αυτή, ο ασφαλισμένος καταβάλλει από 1/1/2017 μηνιαία εισφορά ύψους 6,67%, χωρίς σταδιακή προσαρμογή του ασφαλίστρου.
Αντίστοιχα, εάν προβλεπόταν μέχρι 31/12/2016 μία τουλάχιστον εργοδοτική εισφορά ύψους 13,33%, τότε και από 1/1/2017 εξακολουθεί να καταβάλλεται εργοδοτική εισφορά ύψους 13,33%, χωρίς σταδιακή προσαρμογή του ασφαλίστρου. Μη υπαρχούσης της συνθήκης αυτής (ήτοι να μην προβλεπόταν μέχρι 31/12/2016 μία τουλάχιστον εργοδοτική εισφορά ύψους 13,33%), τότε η εργοδοτική εισφορά διαμορφώνεται σταδιακά σε 13,33%.
Επισημαίνουμε ότι η υποχρέωση καταβολής μίας ασφαλιστικής εισφοράς υπέρ του ΕΦΚΑ βάσει των ρυθμίσεων των παρ. 3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016 διενεργείται χωρίς να απαιτείται η διαγραφή του ασφαλισμένου μηχανικού ή υγειονομικού από τους οικείους επιστημονικούς συλλόγους (ΤΕΕ, Ιατρικούς Συλλόγους κ.λπ.).
Γ. Προαιρετική ασφάλιση των μέχρι 31/12/1992 ασφαλισμένων που διορίστηκαν στο Δημόσιο μετά την 1/1/1993
Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 17 παρ. 4 του ν.2084/1992, όπως ισχύουν, οι μέχρι 31/12/1992 ασφαλισμένοι που διορίστηκαν στο δημόσιο από την 1/1/1993 μέχρι 31/12/2010, για τους οποίους βάσει των καταστατικών διατάξεων του ΤΣΜΕΔΕ και του ΤΣΑΥ προβλεπόταν υποχρεωτική υπαγωγή στην ασφάλιση των ανωτέρω φορέων, υπάγονταν υποχρεωτικά στην ασφάλιση των ανωτέρω κλαδικών Ταμείων, μπορούσαν όμως να υπαχθούν προαιρετικά στην ασφάλιση του Δημοσίου καταβάλλοντας την προβλεπόμενη από τις διατάξεις του άρθρου 6 του ν.1902/1990 εισφορά ύψους 6,67%.
Μετά από την ισχύ του ν.4387/2016, η ανωτέρω ρύθμιση δεν έχει εφαρμογή, και, ως εκ τούτου, τα πρόσωπα που είχαν υπαχθεί στην προαιρετική ασφάλιση του Δημοσίου βάσει των ανωτέρω διατάξεων του ν.2084/1992 και επιθυμούν να συνεχίσουν την προαιρετική τους ασφάλιση θα καταβάλλουν μηνιαία εισφορά ύψους 20%, υπολογιζόμενη επί των αποδοχών που υπόκεινται σε εισφορά για την υποχρεωτική ασφάλιση.
Ευνόητο είναι ότι οι ασφαλισμένοι που υπήχθησαν στην προαιρετική ασφάλιση θεωρώντας ότι το ασφάλιστρο ανέρχεται σε 6,67% αντί του 20%, μπορούν, μετά την ανωτέρω αλλαγή που προκύπτει, να διακόψουν την προαιρετική τους ασφάλιση. Σε αυτή και μόνο την περίπτωση είναι δυνατή η επιστροφή των εισφορών προαιρετικής ασφάλισης που έχουν καταβληθεί. Σε περίπτωση δε που επιθυμούν να συνεχίσουν την προαιρετική ασφάλιση θα πρέπει να καταβληθεί η προκύπτουσα διαφορά.
Συνεπώς, επέρχεται τροποποίηση στην περίπτωση του Παραδείγματος 5 της αριθ. Φ.10043/οικ.58770/1442/19.12.2016 εγκυκλίου μας, το οποίο διαμορφώνεται ως εξής: «Παράδειγμα 5
Μηχανικός του Δημοσίου, ασφαλισμένος μέχρι 31/12/1992 (παλαιός ασφαλισμένος) που έχει διοριστεί στο Δημόσιο μετά την 1/1/1993, υπαγόταν μέχρι 31/12/2016 υποχρεωτικά στην ασφάλιση του ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ και προαιρετικά στο Δημόσιο. Από 1/1/2017 και μετά, ο εν λόγω ασφαλισμένος καταβάλλει μία ασφαλιστική εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ.
Μέχρι 31/12/2016, για το εν λόγω ασφαλισμένο οι ασφαλιστικές εισφορές έχουν διαμορφωθεί ως εξής:
α. Για την ασφάλιση του ΤΣΜΕΔΕ, ο ασφαλισμένος καταβάλλει εισφορά ύψους 6,67% και ο εργοδότης εισφορά ύψους 13,33%.
β. Για την προαιρετική ασφάλιση του Δημοσίου ο ασφαλισμένος καταβάλλει εισφορά ύψους 6,67%
Συνεπώς, από 1/1/2017, για την υποχρεωτική ασφάλιση καταβάλλεται μηνιαία εισφορά ύψους 6,67% από τον ασφαλισμένο και 13,33% από τον εργοδότη, επί των αποδοχών όπως αυτές καθορίζονται στις σχετικές διυπουργικές ερμηνευτικές εγκυκλίους.
Εάν ο εν λόγω ασφαλισμένος συνεχίσει την προαιρετική του ασφάλιση καταβάλλει μηνιαία εισφορά ύψους 20% επί των αποδοχών, όπως αυτές καθορίζονται στις σχετικές διυπουργικές ερμηνευτικές εγκυκλίους.
Επισημαίνουμε ότι οι εν λόγω ασφαλισμένοι που είχαν υπαχθεί προαιρετικά στην ασφάλιση του Δημοσίου μπορούν, εφόσον το επιθυμούν, να διακόψουν οποτεδήποτε την προαιρετική τους ασφάλιση ή να υπαχθούν εκ νέου σε αυτήν.
Δ. Προαιρετική ασφάλιση των από 1/1/1993 ασφαλισμένων
Στις περιπτώσεις ασφαλισμένων από την 1/1/1993 και μετά που είχαν υπαχθεί προαιρετικά στην ασφάλιση δεύτερου φορέα βάσει των διατάξεων των άρθρων 17 παρ. 4 και 39 του ν.2084/1992, και για την δεύτερη αυτή ασφάλιση μέχρι 31/12/2016 προβλεπόταν η καταβολή εισφοράς ύψους 30% (εισφορά ασφαλισμένου, εργοδότη και Κράτους), τα εν λόγω πρόσωπα, εφόσον επιθυμούν, δύνανται να συνεχίσουν την προαιρετική μηνιαία καταβολή δεύτερης εισφοράς και μετά την 1/1/2017, σε ποσοστό 20%. Και στην περίπτωση αυτή η προαιρετική δεύτερη εισφορά υπολογίζεται επί των αποδοχών που λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της υποχρεωτικής εισφοράς.
Για την καλύτερη κατανόηση, παραθέτουμε τα εξής παραδείγματα για την κύρια σύνταξη μηχανικών και υγειονομικών του Δημοσίου (υπάλληλοι με σχέση δημοσίου δικαίου):
Παλαιός / Νέος Ασφαλισμένος
Διορισμός
στο Δημόσιο
Ύψος ασφαλιστικών εισφορών
μέχρι
31/12/2016
Ύψος ασφαλιστικών εισφορών από 1/1/2017
Συντάξιμες Αποδοχές1
Μηχανικός
Παλαιός Ασφαλισμένος
Μέχρι 31/12/1992
Δημόσιο (υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος, χωρίς εργοδοτική
ΕΦΚΑ
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος
ΕΦΚΑ
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της
εισφορά
και 13,33%
εγκυκλίου
ΤΣΜΕΔΕ
εργοδοτική
ΕΦΚΑ
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και
εισφορά
(προαιρετική):
ΕΦΚΑ
Περίπτωση Α1
13,33%
(προαιρετική):
ή Β της
εργοδοτική
20% ο
εγκυκλίου
εισφορά
ασφαλισμένος
Μηχανικός
Παλαιός
Από
ΤΣΜΕΔΕ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/1993
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
Δημόσιο (προαιρετική): 6,67% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
Μηχανικός
Παλαιός
Από
ΤΣΜΕΔΕ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/2011
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
Μηχανικός
Νέος
Από
ΤΣΜΕΔΕ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/1993
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
Δημόσιο (προαιρετική): 30% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
Μηχανικός
Νέος
Από
ΤΣΜΕΔΕ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/2011
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Παλαιός
Μέχρι
Δημόσιο
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
31/12/1992
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος, χωρίς εργοδοτική εισφορά
ΤΣΑΥ
(υποχρεωτική):
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική):
€188,30 ο
ΕΦΚΑ
Περίπτωση Α1
ασφαλισμένος
(προαιρετική):
ή Β της
και 13,33%
20% ο
εγκυκλίου
εργοδοτική
ασφαλισμένος
εισφορά
Υγειονομικός
Παλαιός
Μέχρι
Δημόσιο
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
31/12/1992
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος, χωρίς εργοδοτική εισφορά
ΤΣΑΥ
(υποχρεωτική):
€188,30 ο
ασφαλισμένος,
χωρίς
εργοδοτική
εισφορά
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 3,34% εργοδοτική εισφορά
(μεταβατικότητα) ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Παλαιός
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/1993
(υποχρεωτική): €188,30 ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
Δημόσιο (προαιρετική): 6,67% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Παλαιός
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/1993
(υποχρεωτική):
€188,30 ο
ασφαλισμένος,
χωρίς
εργοδοτική
εισφορά
Δημόσιο (προαιρετική): 6,67% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 3,34% εργοδοτική εισφορά
(μεταβατικότητα) ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Παλαιός
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/2011
(υποχρεωτική): €188,30 ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Παλαιός
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/2011
(υποχρεωτική): €188,30 ο
(υποχρεωτική): 6,67% ο
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α1
ασφαλισμένος,
ασφαλισμένος
ή Β της
χωρίς
και 3,34%
εγκυκλίου
εργοδοτική
εργοδοτική
εισφορά
εισφορά
(μεταβατικότητα)
Υγειονομικός
Νέος
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/1993
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
Δημόσιο (προαιρετική): 30% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Νέος
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/1993
(υποχρεωτική):
6,67% ο
ασφαλισμένος,
χωρίς
εργοδοτική
εισφορά
Δημόσιο (προαιρετική): 30% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 3,34% εργοδοτική εισφορά
(μεταβατικότητα) ΕΦΚΑ
(προαιρετική): 20% ο ασφαλισμένος
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
ΕΦΚΑ
(προαιρετική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Νέος
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/2011
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% εργοδοτική εισφορά
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
Υγειονομικός
Νέος
Από
ΤΣΑΥ
ΕΦΚΑ
ΕΦΚΑ
Ασφαλισμένος
1/1/2011
(υποχρεωτική):
6,67% ο
ασφαλισμένος,
χωρίς
εργοδοτική
εισφορά
(υποχρεωτική): 6,67% ο ασφαλισμένος και 3,34% εργοδοτική εισφορά
(μεταβατικότητα)
(υποχρεωτική): Περίπτωση Α2 ή Β της εγκυκλίου
1 όπως αυτές καθορίζονται κατά περίπτωση στην αριθ.πρωτ. 2/24112/ΔΕΠ/31.3.2017 εγκύκλιο.
Διευκρινίζουμε ότι σε περίπτωση υπαλλήλων των ανωτέρω κατηγοριών που διορίζονται μετά την 1/1/2017, ανεξαρτήτως εάν υπάρχει ή όχι προϋπηρεσία στο Δημόσιο και ανεξαρτήτως χρόνου υπαγωγής στην ασφάλιση, καταβάλλονται για τον κλάδο σύνταξης εισφορές ύψους 6,67% ο ασφαλισμένος και 13,33% ο εργοδότης, χωρίς να εφαρμόζονται στην περίπτωση αυτή τυχόν μεταβατικά ποσοστά εργοδοτικής εισφοράς σύμφωνα με τα ανωτέρω.
Ε. Αναδρομική εφαρμογή των παρ. 3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016
Οι ρυθμίσεις των ανωτέρω παραγράφων έχουν εφαρμογή από 1/1/2017. Σε περίπτωση όμως που δεν έχει καταστεί εφικτή η έγκαιρη εφαρμογή τους, οι υπηρεσίες θα πρέπει να προχωρήσουν σε τακτοποίηση το συντομότερο δυνατό. Ευνόητο είναι ότι σε περίπτωση που προκύψουν διαφορές, αυτές θα πρέπει να ρυθμιστούν είτε μέσω διενέργειας συμψηφισμών ή επιστροφής ασφαλιστικών εισφορών.
ΣΤ. Εφαρμογή των παρ. 3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016 σε περίπτωση πολλαπλής ασφάλισης σε φορείς αρμοδιότητας του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (εντασσόμενων στον ΕΦΚΑ φορέων)
Ι. Στις ρυθμίσεις των παρ. 3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016 εμπίπτουν επίσης και οι παλαιοί ασφαλισμένοι για τους οποίους προέκυπτε μέχρι 31/12/2016 βάσει γενικών, ειδικών ή καταστατικών διατάξεων υποχρέωση ασφάλισης για την ίδια απασχόληση σε περισσότερους του ενός φορείς κύριας ασφάλισης (πλην Δημοσίου). Η εν λόγω κατηγορία αφορά μηχανικούς, υγειονομικούς και δικηγόρους με έμμισθη εντολή που για την ίδια απασχόληση υπάγονταν στην ασφάλιση του ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην Ειδικά Ταμεία και στο ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ ή ΕΤΑΑ – ΤΣΑΥ ή ΕΤΑΑ – Τομέας Ασφάλισης Νομικών (για παράδειγμα υποχρεωτική ασφάλιση μηχανικού στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΑΠ – ΟΤΕ και στο ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ).
Για τα εν λόγω πρόσωπα η εισφορά υπολογίζεται επί των αποδοχών που καθορίζονται στο άρθρο 38, παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016, δηλαδή επί των πάσης φύσεως αποδοχών, με εξαίρεση τις κοινωνικού χαρακτήρα έκτακτες παροχές λόγω γάμου, γεννήσεως τέκνων, θανάτου και βαριάς αναπηρίας, τα δε ποσοστά εισφορών καθορίζονται σύμφωνα με τα κατωτέρω παραδείγματα.
Σε περίπτωση που τα εν λόγω πρόσωπα επιθυμούν να καταβάλλουν προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά, το ύψος αυτής ορίζεται, όπως προαναφέρθηκε, σε 20% επί των πάσης φύσεως αποδοχών επί των οποίων υπολογίζεται η υποχρεωτική εισφορά.
Παράδειγμα 1
Παλαιός ασφαλισμένος (έναρξη ασφάλισης μέχρι 31.12.1992) – ασφαλισμένος στο Ταμείο Ασφάλισης Προσωπικού ΟΤΕ κατά την ημερομηνία ένταξής του στο ΙΚΑ- ΕΤΑΜ (1.8.2008) που απασχολείται στον ΟΤΕ ως μηχανικός ασφαλιζόταν μέχρι 31/12/2016 υποχρεωτικά στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΑΠ – ΟΤΕ και στο ΕΤΑΑ –
ΤΣΜΕΔΕ. Από 1/1/2017 και μετά, ο εν λόγω ασφαλισμένος καταβάλλει μία
υποχρεωτική ασφαλιστική εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ.
Ειδικότερα:
Για την ασφάλιση στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΑΠ – ΟΤΕ, ο ασφαλισμένος κατέβαλε για το έτος 2016 μηνιαία εισφορά ύψους 8,835% και ο εργοδότης ΟΤΕ 19,165%. Για την ασφάλιση στο ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ, ο ασφαλισμένος κατέβαλε μηνιαία εισφορά το έτος 2016 ύψους 6,67% και ο εργοδότης 13,33%.
Συνεπώς, από 1/1/2017 για την υποχρεωτική ασφάλιση καταβάλλεται μηνιαία εισφορά ύψους 6,67% από τον ασφαλισμένο και 13,33% από τον εργοδότη, επί των πάσης φύσεως αποδοχών του ασφαλισμένου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016.
Εάν ο εν λόγω ασφαλισμένος επιλέξει να καταβάλλει προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά, το ύψος αυτής διαμορφώνεται σε 20% επί των πάσης φύσεως αποδοχών του ασφαλισμένου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016.
Παράδειγμα 2
Παλαιός ασφαλισμένος (έναρξη ασφάλισης μέχρι 31.12.1992) – ασφαλισμένος στο Ταμείο Ασφάλισης Προσωπικού ΟΤΕ κατά την ημερομηνία ένταξής του στο ΙΚΑ- ΕΤΑΜ (1.8.2008) που απασχολείται στον ΟΤΕ ως ιατρός ασφαλιζόταν μέχρι 31/12/2016 υποχρεωτικά στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΑΠ – ΟΤΕ και στο ΕΤΑΑ – ΤΣΑΥ. Από 1/1/2017 και μετά, ο εν λόγω ασφαλισμένος καταβάλλει μία υποχρεωτική ασφαλιστική εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ.
Για την ασφάλιση στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΑΠ – ΟΤΕ, ο ασφαλισμένος κατέβαλε για το έτος 2016 μηνιαία εισφορά ύψους 8,835% και ο εργοδότης 19,165%.
Για την ασφάλιση στο ΕΤΑΑ – ΤΣΑΥ, ο ασφαλισμένος το έτος 2016 κατέβαλλε μηνιαία εισφορά ύψους €188,30 ο ασφαλισμένος και ο εργοδότης 13,33%.
Συνεπώς, από 1/1/2017 για την υποχρεωτική ασφάλιση καταβάλλεται μηνιαία εισφορά ύψους 6,67% από τον ασφαλισμένο (χωρίς μεταβατική προσαρμογή της εισφοράς του ασφαλισμένου) και 13,33% από τον εργοδότη, επί των πάσης φύσεως αποδοχών του
ασφαλισμένου σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016.
Εάν ο εν λόγω ασφαλισμένος επιλέξει να καταβάλλει προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά, το ύψος αυτής διαμορφώνεται σε 20% επί των αποδοχών του ασφαλισμένου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016.
Παράδειγμα 3
Παλαιός ασφαλισμένος (έναρξη ασφάλισης μέχρι 31.12.1992) – ασφαλισμένος στο Ταμείο Συντάξεως Προσωπικού ΕΤΕ κατά την ημερομηνία ένταξής του στο ΙΚΑ- ΕΤΑΜ (1.8.2008), που απασχολείται στην ΕΤΕ ως δικηγόρος με έμμισθη εντολή ασφαλιζόταν μέχρι 31/12/2016 υποχρεωτικά στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΣΠ -ΕΤΕ και στο ΕΤΑΑ – Τομέας Ασφάλισης Νομικών. Από 1/1/2017 και μετά, ο εν λόγω ασφαλισμένος καταβάλλει μία υποχρεωτική ασφαλιστική εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ. Για την ασφάλιση στο ΙΚΑ – ΕΤΑΜ / πρώην ΤΣΠ – ΕΤΕ, ο ασφαλισμένος κατέβαλε μηνιαία εισφορά ύψους 8,835% και ο εργοδότης 19,935%.
Για την ασφάλιση στο ΕΤΑΑ – Τομέας Ασφάλισης Νομικών, ο ασφαλισμένος κατέβαλε μηνιαία εισφορά ίση με την εισφορά του ελεύθερου επαγγελματία, επιμεριζόμενη κατά 1/3 (6,67%) στον ασφαλισμένο και κατά 2/3 (13,33%) στον εργοδότη. Επιπλέον ο εργοδότης κατέβαλε μηνιαία εισφορά ύψους 3% επί των αποδοχών για ποσό μέχρι το βασικό μισθό του 13ου μισθολογικού κλιμακίου δημοσίου πολιτικού υπαλλήλου και 5% για το επιπλέον ποσό των αποδοχών.
Συνεπώς, από 1/1/2017 για την υποχρεωτική ασφάλιση καταβάλλεται μηνιαία εισφορά ύψους 6,67% από τον ασφαλισμένο και 13,33% από τον εργοδότη, επί των πάσης φύσεως αποδοχών του ασφαλισμένου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38, παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016.
Εάν ο εν λόγω ασφαλισμένος επιλέξει να καταβάλλει προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά, το ύψος αυτής διαμορφώνεται σε 20% επί των αποδοχών του ασφαλισμένου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 παρ. 1 και 2 του ν.4387/2016.
Παράδειγμα 4
Μηχανικός εγγεγραμμένος στο ΤΕΕ, απογεγραμμένος ναυτικός, ο οποίος εργάζεται αποκλειστικά ως μηχανικός σε δεξαμενόπλοιο με ελληνική σημαία.
Από 1.1.2017, και για όσο διάστημα χρονικό διάστημα υπάρχει αποκλειστική
απασχόληση ως μηχανικού, για τον ασφαλισμένο αυτόν καταβάλλεται εισφορά εργοδότη
και ασφαλισμένου, σύμφωνα με τις διατάξεις του πρώην ΝΑΤ (παρ. 6 του άρθρου 38 του
ν.4387/2016).
Σημειώνουμε ότι εάν πρόκειται για απογεγραμμένο ναυτικό ο οποίος ασκεί ελεύθερο επάγγελμα ως μηχανικός, τότε στην περίπτωση αυτή έχουν εφαρμογή οι ρυθμίσεις της παρ. 1 του άρθρου 36 του ν.4387/2016.
Παράδειγμα 5
Παλαιός ασφαλισμένος (έναρξη ασφάλισης μέχρι 31.12.1992) – που απασχολείται ως μηχανικός σε ΝΠΔΔ και υπάγεται στην ασφάλιση του Ειδικού Καθεστώτος του ΙΚΑ – ΕΤΑΜ (διορισμός μέχρι 31/12/1992) και στο ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ. Από 1/1/2017 και μετά, ο εν λόγω ασφαλισμένος καταβάλλει μία υποχρεωτική ασφαλιστική εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ. Ειδικότερα:
Για την ασφάλιση στο Ειδικό Καθεστώς του ΙΚΑ – ΕΤΑΜ, ο ασφαλισμένος κατέβαλε για το έτος 2016 μηνιαία εισφορά ύψους 6,67% και ο εργοδότης 25,33%. Για την ασφάλιση στο ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ, ο ασφαλισμένος κατέβαλε μηνιαία εισφορά το έτος 2016 ύψους 6,67% και ο εργοδότης 13,33%.
Συνεπώς, από 1/1/2017 για την υποχρεωτική ασφάλιση καταβάλλεται μηνιαία εισφορά ύψους 6,67% από τον ασφαλισμένο και 13,33% από τον εργοδότη, επί των αποδοχών του ασφαλισμένου σύμφωνα με τα οριζόμενα στις σχετικές διυπουργικές ερμηνευτικές εγκυκλίους.
Εάν ο εν λόγω ασφαλισμένος επιλέξει να καταβάλλει προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά, το ύψος αυτής διαμορφώνεται σε 20% επί των αποδοχών του ασφαλισμένου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στις σχετικές παραπάνω διυπουργικές εγκυκλίους.
ΙΙ. Επικουρική ασφάλιση – Εφάπαξ Παροχή
Ως προς την επικουρική ασφάλιση των ανωτέρω προσώπων, που έχουν υποχρέωση ασφάλισης στον Κλάδο Επικουρικής Ασφάλισης του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π. καταβάλλεται, από 1.1.2017, μηνιαία ασφαλιστική εισφορά μισθωτού, η οποία σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 97 του ν.4387/2016 υπολογίζεται σε ποσοστό 3,5% για τον ασφαλισμένο και 3,5% για τον εργοδότη επί των ασφαλιστέων αποδοχών του ασφαλισμένου, (σχετική η υπ’αριθμ.Φ.80020/οικ.22104/Δ15.405/30.6.2016/ΑΔΑ: ΩΒΔ4465Θ1Ω-ΒΥ0 εγκύκλιος).
Ως προς την ασφάλιση για εφάπαξ παροχή των εν λόγω προσώπων για τους οποίους για την ίδια απασχόληση προκύπτει σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθ. 76 του ν.4387/2016 υποχρέωση ασφάλισης σε περισσότερα του ενός ταμεία, τομείς, κλάδους και λογαριασμούς πρόνοιας που εντάσσονται στο Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π., καταβάλλεται υποχρεωτικά, από 1/1/2017, μία ασφαλιστική εισφορά στον Κλάδο Εφάπαξ Παροχών του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π., μετά από επιλογή τους. Στους ασφαλισμένους αυτής της κατηγορίας δίνεται η δυνατότητα προαιρετικής καταβολής της δεύτερης ασφαλιστικής εισφοράς, κατόπιν σχετικής αίτησης. Εάν κάποιος ασφαλισμένος επιλέξει να καταβάλλει προαιρετικά δεύτερη ασφαλιστική εισφορά το ύψος αυτής διαμορφώνεται σύμφωνα με τα οριζόμενα στην περ. β. της παρ. 2 του άρθρου 35 του ν.4387/2016, όπως κάθε φορά ισχύει.
Συνεπώς, από 1/1/2017 και μετά, στις περιπτώσεις που για την ίδια απασχόληση υφίσταται υποχρέωση ασφάλισης για εφάπαξ παροχή, καταβάλλεται από τον ασφαλισμένο μηνιαία ασφαλιστική εισφορά μισθωτού, το ύψος της οποίας προσδιορίζεται με βάση τα οριζόμενα της περ. β. της παρ. 2 του άρθρου 35 του ν.4387/2016 όπως ισχύει. Σύμφωνα με αυτήν:
α) για τους μισθωτούς από 1/1/1993 και εφεξής ασφαλισμένους το ποσό της μηνιαίας εισφοράς ορίζεται σε ποσοστό 4% υπολογιζόμενο επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους, όπως προσδιορίζονται στο άρθ. 38 του ν.4387/2016,
β) για τους μισθωτούς μέχρι 31/12/1992 ασφαλισμένους εφαρμόζονται οι επιμέρους καταστατικές διατάξεις των εντασσομένων ταμείων, τομέων, κλάδων και λογαριασμών στο ΕΤΕΑΕΠ με εξαίρεση τους μισθωτούς ασφαλισμένους στους τομείς πρόνοιας του τ. ΕΤΑΠ-ΜΜΕ, των οποίων τα ποσοστά εισφορών υπολογίζονται επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους, όπως προσδιορίζονται στο άρθ. 38 του ν.4387/2016.
Σε κάθε περίπτωση επισημαίνεται ότι, η υποχρέωση ή μη υπαγωγής στον Κλάδο Επικουρικής Ασφάλισης και στον Κλάδο Εφάπαξ Παροχών του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π. για τα πρόσωπα που εμπίπτουν στις διατάξεις των παρ.3 και 4 του άρθρου 36 του ν.4387/2016 ρυθμίζεται από τις διατάξεις του άρθρου 76 του ίδιου νόμου, στο οποίο καθορίζονται τα ασφαλιστέα πρόσωπα του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π..
Ζ. Αξιοποίηση χρόνου ασφάλισης
Ως προς την αξιοποίηση του χρόνου ασφάλισης, με την αριθ. Φ.10043/οικ.58770/1442/19.12.2016 εγκύκλιο σας έχουμε γνωρίσει ότι οι ασφαλισμένοι που θεμελιώνουν δεύτερο συνταξιοδοτικό δικαίωμα λαμβάνουν δεύτερη ανταποδοτική σύνταξη βάσει των άρθρων 8 και 28 του ν.4387/2016, ενώ όσοι δεν θεμελιώνουν δεύτερο συνταξιοδοτικό δικαίωμα δικαιούνται προσαύξησης της ανταποδοτικής τους σύνταξης σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 4 του άρθρου 17 και στην παρ. 5 του άρθρου 36 του ν.4387/2016.
Στο ανωτέρω πλαίσιο διευκρινίζεται ότι στις περιπτώσεις που θεμελιώνεται δεύτερο συνταξιοδοτικό δικαίωμα ο ασφαλισμένος μπορεί αντί της λήψης δεύτερης ανταποδοτικής σύνταξης να επιλέξει να λάβει προσαύξηση της ανταποδοτικής του σύνταξης σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 4 του άρθρου 17 και στην παρ. 5 του άρθρου 36 του ν.4387/2016.
Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
Γ. ΧΟΥΛΙΑΡΑΚΗΣ
Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ
Α. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ
Εγκύκλιος Ε.Φ.Κ.Α. αρ. 17/2017 Ασφάλιση στον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (Ε.Φ.Κ.Α.) προσώπων, που παρέχουν υπηρεσία με σύμβαση από την οποία προκύπτει υποχρέωση έκδοσης Δελτίου Παροχής Υπηρεσιών – Δ.Π.Υ.
Αθήνα 28/03/2017
Αριθμ. Πρωτ. 57
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ
ΘΕΜΑ: «Ασφάλιση στον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (Ε.Φ.Κ.Α.) προσώπων, που παρέχουν υπηρεσία με σύμβαση από την οποία προκύπτει υποχρέωση έκδοσης Δελτίου Παροχής Υπηρεσιών – Δ.Π.Υ.»
ΣΧΕΤ: Παρ.9 αρθρ. 39 του ν.4387/2016. (ΦΕΚ 85/τ Α΄/12-05-2016 )
Με τις πιο πάνω διατάξεις της παρ. 9 του άρθρου 39, του ν.4387/2016, προβλέπονται τα ακόλουθα:
Από 1.1.2017, στα πρόσωπα, παλαιούς και νέους ασφαλισμένους κατά διάκριση του Ν. 2084/1992 που έχουν ιδιότητα ή ασκούν δραστηριότητα , για την οποία υπάγονται ή θα υπάγονταν, σύμφωνα με τις γενικές ή ειδικές ή καταστατικές διατάξεις, όπως ίσχυαν ως την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, στην ασφάλιση φορέων του Ε.Φ.Κ.Α., τα οποία αμείβονται με δελτίο παροχής υπηρεσιών και για τους οποίους προκύπτει ότι το εισόδημά τους προέρχεται από την απασχόληση τους σε ένα ή και δύο πρόσωπα (φυσικά και νομικά), εφαρμόζονται αναλογικά ως προς το ύψος, τον τρόπο υπολογισμού και τον υπόχρεο καταβολής της εισφοράς, οι διατάξεις του άρθρου 38 του ίδιου νόμου.
Για την ενιαία εφαρμογή από τις υπηρεσίες του ΕΦΚΑ παρέχονται οι πιο κάτω διευκρινήσεις
1.ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ – ΠΡΟΣΩΠΑ ΠΟΥ ΕΝΤΑΣΣΟΝΤΑΙ
Σύμφωνα με την παραπάνω διάταξη, για τα πρόσωπα που έχουν ιδιότητα ή ασκούν δραστηριότητα βάσει της οποίας υπάγονταν ή θα υπάγονταν, στην ασφάλιση του τ. ΟΑΕΕ ,του τ. ΕΤΑΑ ή του τ. ΕΤΑΠ – ΜΜΕ, σύμφωνα με τις καταστατικές διατάξεις αυτών, όπως ίσχυαν πριν την ένταξή τους στον ΕΦΚΑ, το συνολικό ποσό εισφοράς κύριας σύνταξης, ο τρόπος υπολογισμού, καθώς και ο υπόχρεος καταβολής της εισφοράς προσδιορίζονται από τις διατάξεις του άρθρου 38 του ως άνω νόμου, εφόσον το εισόδημά τους προέρχεται από την απασχόλησή τους σε ένα ή και σε δύο πρόσωπα (φυσικά ή νομικά).
Ειδικότερα σύμφωνα με τις παραπάνω κατηγορίες περιλαμβάνονται όσοι:
• Απασχολούνται σε ένα ή έως δύο αντισυμβαλλόμενους – εργοδότες και αμείβονται αποκλειστικά με Δ.Π.Υ.
• απασχολούνται σε έναν εργοδότη ως μισθωτοί και προσφέρουν υπηρεσίες σε άλλο/άλλους και μέχρι 2 αντισυμβαλλόμενους – εργοδότες, για τις παρεχόμενες με Δ.Π.Υ. υπηρεσίες.
• Απασχολούνται σε ένα εργοδότη και προσφέρουν στον ίδιο εργοδότη διαφορετικές υπηρεσίες μέσω Δ.Π.Υ.
1.1. Η κοινοποιούμενη διάταξη δεν εφαρμόζεται σε περίπτωση ασφαλισμένων που προσφέρουν υπηρεσίες υπό καθεστώς εξαρτημένης εργασίας , και οι οποίοι υπάγονται ευθέως στις διατάξεις του άρθρου 38 ως μισθωτοί.
1.2. Επίσης δεν εντάσσονται στις παραπάνω διατάξεις οι ασφαλισμένοι που προσφέρουν τις ίδιες υπηρεσίες σε ένα εργοδότη, λαμβάνοντας μέρος των αποδοχών τους ως μισθωτοί και μέρος αυτών μέσω ΔΠΥ, οπότε για το σύνολο των αποδοχών θα καταβάλλονται εισφορές με βάση το άρθρο 38.
1.3. Υπό την έννοια του αντισυμβαλλόμενου δύναται να λογίζονται ένα ή περισσότερα νομικά πρόσωπα, τα οποία συνδέονται μεταξύ τους με κοινή επιχειρηματική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τη νομική μορφή άσκησης αυτής (όμιλος επιχειρήσεων). Η κοινή επιχειρηματική δραστηριότητα, συνίσταται στον κοινό οικονομικό σκοπό που επιδιώκεται από τον αντισυμβαλλόμενο, και είναι απόρροια των κατά περίπτωση πραγματικών στοιχείων. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι, τέτοια τεκμήρια προκύπτουν όταν διαφορετικές επιχειρήσεις ανήκουν στο ίδιο πρόσωπο, λειτουργούν στον ίδιο χώρο, με τον ίδιο μηχανογραφικό εξοπλισμό και απασχολούν από κοινού το ίδιο πρόσωπο με σύμβαση.
1.4. Δικηγόροι με έμμισθη εντολή, ανεξαρτήτως του χρόνου υπαγωγής στην κοινωνική ασφάλιση, δεν εντάσσονται στην εν λόγωδιάταξη για το εισόδημα που προέρχεται από τη διαρκή σχέση παροχής υπηρεσιών, εφαρμόζεται η περ. στ΄της παρ. 3 του άρθρου 38 ( Εγκ. Υπουργείου ΑΔΑ : 7Χ78465Θ1Ω-1Λ3 )
2. ΒΑΣΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΕΙΣΦΟΡΩΝ
ΑΝΩΤΑΤΟ και ΚΑΤΩΤΑΤΟ ΟΡΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΔΟΧΩΝ
Οι διατάξεις των παρ.1 και 2 του άρθρου 38 του ν.4387/2016 αναφορικά με τη βάση υπολογισμού των εισφορών και το ανώτατο όριο ασφαλιστέων αποδοχών για τον υπολογισμό των ασφαλιστικών εισφορών των απασχολούμενων των φορέων Κυρίας Ασφάλισης που από 1/1/2017 εντάσσονται στον Ε.Φ.Κ.Α. έχουν εφαρμογή για τα πρόσωπα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας.
Η ελάχιστη μηνιαία βάση εισοδήματος επί της οποίας υπολογίζεται το εκάστοτε προβλεπόμενο ποσοστό εισφοράς απασχολούμενων με πλήρη απασχόληση και των εργοδοτών τους, καθορίζεται με βάση το ποσό που αντιστοιχεί στο κατώτατο βασικό μισθό άγαμου απασχολούμενου άνω των 25 ετών, ήτοι 586,08 ευρώ.
Το ανώτατο όριο ασφαλιστέου εισοδήματος, για τον υπολογισμό της μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς των απασχολούμενων και των εργοδοτών, συνίσταται στο δεκαπλάσιο του ποσού που αντιστοιχεί στον εκάστοτε προβλεπόμενο κατώτατο βασικό μισθό άγαμου μισθωτού, άνω των 25 ετών και ισούται από 1-1- 2017, ετησίως σε 70.329,60 ευρώ.
Το ανώτατο όριο εφαρμόζεται και επί πολλαπλής μισθωτής απασχόλησης ή έμμισθης εντολής όσον αφορά στην εισφορά ασφαλισμένου.
Το ανώτατο όριο και κατώτατο όριο καθορίζονται και ελέγχονται σε συνάρτηση με τη διάρκεια της σύμβασης.
3. ΚΛΑΔΟΙ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ – ΠΟΣΟΣΤΑ ΕΙΣΦΟΡΩΝ
Για τα ανωτέρω πρόσωπα που το εισόδημά τους προέρχεται από απασχόληση σε ένα ή δύο φυσικά ή νομικά πρόσωπα, τα οποία αποδέχονται τις σχετικές υπηρεσίες τους και προκύπτει υποχρέωση ασφάλισης σύμφωνα με τη ρύθμιση της παρ.9 του άρθρου 39 του ν.4387/2016 υπολογίζονται εισφορές:
ΠΡΟΣΟΧΗ: Για τους κλάδους επικουρικής ασφάλισης και πρόνοιας (εφάπαξ) υπάρχει υποχρέωση καταβολής εισφορών, στις περιπτώσεις που λόγω της ιδιότητας ή της δραστηριότητας ,υφίσταται υποχρέωση υπαγωγής στην ασφάλιση των κλάδων αυτών.
• Επί ετήσιων συμβάσεων, οι ασφαλιστικές εισφορές, υπολογίζονται στο συνολικό ποσό του Δελτίου Παροχής Υπηρεσιών (ΔΠΥ), ακόμα και αν αυτό υπερβαίνει ανά μήνα το ποσό των 5.860,8 ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι σε κάθε περίπτωση δεν γίνεται υπέρβαση του ανωτάτου ετησίου ορίου.
• Σε περιπτώσεις συμβάσεων με διάρκεια μικρότερη του έτους, οι ασφαλιστικές εισφορές, για αντισυμβαλλόμενους – ασφαλισμένους υπολογίζονται στο ποσό που προκύπτει από την μηνιαία διαίρεση της συμφωνηθείσας αμοιβής δια της μηνιαίας διάρκειας της σύμβασης. Το μηνιαίο ποσό δεν μπορεί να υπερβαίνει τη μηνιαία βάση υπολογισμού ανώτατου ορίου (5860,80 ευρώ).
Στις περιπτώσεις που το ποσό υπολείπεται της ελάχιστης μηνιαίας βάσης, οι αναλογούσες εισφορές υπολογίζονται στο πραγματικό ποσό (της κατανομής) και τυχόν διαφορά ασφαλιστικής υποχρέωσης που υπολείπεται του ελάχιστου ποσού, θα υπολογίζεται και θα καταβάλλεται από τον ασφαλισμένο κατά το χρόνο της ετήσιας εκκαθάρισης.
4. ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΑΝΤΙΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΟΥ
Οι αντισυμβαλλόμενοι που απασχολούν (αποκλειστικά) ή θα απασχολήσουν προσωπικό υπαγόμενο στην παρ.9 του άρθρου 39 του ν.4387/2016 πρώτη φορά και δεν έχουν απογραφεί ως εργοδότες του τ. Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ. θα πρέπει να απογραφούν στο Μητρώο Εργοδοτών – Εισφερόντων του Ε.Φ.Κ.Α. (τ. Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ.) με τη συνήθη διαδικασία, στο αρμόδιο Υποκατάστημα Μισθωτών Ε.Φ.Κ.Α. (τ. Ι.Κ.Α.- Ε.Τ.Α.Μ.) της έδρας τους για να τους αποδοθεί Αριθμός Μητρώου Εργοδότη – Εισφερόντων.
Οι ήδη απογεγραμμένοι αντισυμβαλλόμενοι, ως εργοδότες στο τ.Ι.Κ.Α.- Ε.Τ.Α.Μ., θα συμπεριλάβουν τους απασχολούμενους της ανωτέρω ρύθμισης στην Α.Π.Δ. που υποβάλλουν και για το υπόλοιπο απασχολούμενο προσωπικό.
Προκειμένου να διασφαλιστεί ενιαία διαχείριση και να ακολουθηθεί πάγια διαδικασία έναρξης των υποχρεώσεων που απορρέουν από την εφαρμογή της παραπάνω ρύθμισης θα πρέπει:
5.1 Με την υπογραφή των συμβάσεων μεταξύ των μερών (αντισυμβαλλόμενου και ασφαλισμένου) άμεσα να πραγματοποιείται από τον αντισυμβαλλόμενο – εργοδότη καταχώρηση της σχετικής σύμβασης στην ηλεκτρονική πλατφόρμα που έχει αναρτηθεί στον ιστότοπο www.efka.gov.gr , στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες, στη σελίδα υποδοχής με τίτλο «Διαχείριση Συμβάσεων από τις οποίες προκύπτει υποχρέωση έκδοσης Δ.Π.Υ. (Παρ. 9 Αρθρ. 39 Ν.4387/2016)».
Η είσοδος στη σχετική εφαρμογή πραγματοποιείται με τους κωδικούς πρόσβασης στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες για την υποβολή της ΑΠΔ, κατά τα γνωστά.
Εν συνεχεία καταχωρούνται τα στοιχεία της σύμβασης με σχετικές αναζητήσεις, όπως αυτά κατά σειρά απαιτούνται, κατά τη διαδικασία συμπλήρωσης και καταχώρησης.
5.2 Εξυπακούεται ότι, συμβάσεις που είναι ενεργές πριν την 01/01/2017 και συνεχίζουν να υφίστανται, θα καταχωρούνται στην εν λόγω Ηλεκτρονική πλατφόρμα. ( π.χ. 10 μηνη σύμβαση από 01/09/2016 – 30/06/2017)
5.3 Με την αποθήκευση της σύμβασης δημιουργείται σχετικό ενημερωτικό e- mail το οποίο αποστέλλεται άμεσα στον ασφαλισμένο προκειμένου να λάβει γνώση, περί της υποβληθείσας σύμβασης. Στον παραπάνω ιστότοπο, στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες έχει αναρτηθεί και η σελίδα με τίτλο <<ενημέρωση ασφαλισμένου για συμβάσεις της παρ. 9 άρθρου 39 Ν. 4387/2016 >>
Ο ασφαλισμένος οφείλει να επιβεβαιώσει από την ίδια πλατφόρμα την συναίνεσή του επιλέγοντας το πεδίο , “Αποδοχή” στην αντίστοιχη οθόνη.
5.4 Τόσο οι αντισυμβαλλόμενοι εργοδότες όσο και οι ασφαλισμένοι, δύνανται να ανατρέχουν στην σχετική ιστοσελίδα του ΕΦΚΑ, (www.efka.gov.gr) προκειμένου να ενημερωθούν για τις σχετικές διαδικασίες από το εγχειρίδιο διαδικασιών, στις αντίστοιχες σελίδες, για την ορθή καταχώρηση ελέγχου και συμπλήρωσης της σχετικής πλατφόρμας.
Οι σχετικές οδηγίες επισυνάπτονται συνημμένα ( εγχειρίδιο διαδικασιών ).
6.ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
Με τη διάταξη της παρ.7 του άρθρου 38 του ν.4387/2016, ορίζεται ότι οι εισφορές δηλώνονται από τον εργοδότη στην Αναλυτική Περιοδική Δήλωση (Α.Π.Δ.) σύμφωνα με την ισχύουσα κατά τη δημοσίευση του παρόντος νομοθεσία.
Η απεικόνιση των ασφαλιστικών στοιχείων των απασχολούμενων με σύμβαση κατά τα προβλεπόμενα στην παρ.9 του άρθρου 39 του ν.4387/2016, από 01/01/2017 θα περιλαμβάνεται στις αναλυτικές εγγραφές της Α.Π.Δ. που υποβάλλει ο εργοδότης στο Ο.Π.Σ. τ. Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ.(σχετ:Aρ.Πρωτ. Φ80000/οικ.5547/248/07-02- 2017 εγκύκλιος Υπ. Εργασίαςκαι Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης ).
Επισημαίνεται ότι, για την απεικόνιση των στοιχείων απασχολούμενων στις αναλυτικές εγγραφές της Α.Π.Δ., προϋπόθεση είναι η ύπαρξη του Αριθμού Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης (Α.Μ.Κ.Α.) του απασχολούμενου με τα στοιχεία ταυτότητας (ΕΠΙΘΕΤΟ, ΟΝΟΜΑ, ΟΝΟΜΑ ΠΑΤΕΡΑ, ΟΝΟΜΑ ΜΗΤΕΡΑΣ, ΗΜ/ΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ, ΑΦΜ κλπ.).
7. ΥΠΟΒΟΛΗ Α.Π.Δ.
Η υποβολή των Αναλυτικών Περιοδικών Δηλώσεων (Α.Π.Δ.) πραγματοποιείται κατά τα γνωστά, τον επόμενο μήνα από αυτόν της απασχόλησης (Α.Π.80000/οικ.60928/1475/23-12-2016 Υ.Α.), στις ημερομηνίες υποβολής που αναφέρονται στη σχετική εγκύκλιο κάθε φορά σε μηνιαία βάση , οι δε αναλογούσες ασφαλιστικές εισφορές καταβάλλονται έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του επόμενου μήνα της απασχόλησης με χρήση της Ταυτότητας Πληρωμής Τρεχουσών Εισφορών (Τ.Π.Τ.Ε.)
Στις αναλυτικές εγγραφές στην Α.Π.Δ. θα πρέπει να καταχωρούνται αναλόγως της υποχρέωσης ασφαλιστικής κάλυψης τα ακόλουθα:
Στο πεδίο της Α.Π.Δ. Τύπος Αποδοχών θα καταχωρείται αποκλειστικά ο κωδικός 01 Τακτικές αποδοχές
Στο πεδίο της Α.Π.Δ. Ημέρες Ασφάλισης: θα συμπληρώνεται ως ημέρες ασφάλισης 25 κάθε μήνα.
7.1 Κωδικός Δραστηριότητας
Για τους παραπάνω αντισυμβαλλόμενους θα καταχωρείται στο αντίστοιχο πεδίο της Α.Π.Δ. αποκλειστικά ο:
Κωδικός Δραστηριότητας (ΚΑΔ) «0800» με λεκτική περιγραφή «Υπαγόμενοι στην ρύθμιση σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16» , σε συνδυασμό με τις παρακάτω ειδικότητες και Κ.Π.Κ.
7.2 Ειδικότητες – Πακέτα Κάλυψης
• Κωδικός Ειδικότητας «000800» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθενείας ( είδος και χρήμα) και Επικουρικό» και Π.Κ. 080
• Κωδικός Ειδικότητας «000820» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθένεια σε χρήμα και Επικουρικό – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0801
• Κωδικός Ειδικότητας «000821» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης και Επικουρικού – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος και χρήμα λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0802
• Κωδικός Ειδικότητας «000801» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθενείας ,( είδος και χρήμα) Επικουρικό και Πρόνοια» και Π.Κ. 081
• Κωδικός Ειδικότητας «000813» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθένεια σε χρήμα , Επικουρικό και Πρόνοια – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0811
• Κωδικός Ειδικότητας «000814» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Επικουρικού και Πρόνοια – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος και χρήμα λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0812
• Κωδικός Ειδικότητας «000802» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθενείας ( είδος και χρήμα) και Πρόνοια» και Π.Κ. 082
• Κωδικός Ειδικότητας «000815» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθένεια σε χρήμα και Πρόνοια – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0821
• Κωδικός Ειδικότητας «000816» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης και Πρόνοια – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος και χρήμα λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0822
• Κωδικός Ειδικότητας «000803» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης και Ασθενείας( είδος και χρήμα)» και Π.Κ. 083
• Κωδικός Ειδικότητας «000817» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τους κλάδους Σύνταξης, Ασθένεια σε χρήμα– με εξαίρεση ασθενείας σε είδος λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0831
• Κωδικός Ειδικότητας «000818» με λεκτική περιγραφή «Ασφαλισμένοι σύμφωνα με την παρ. 9 του αρ. 39 του Ν. 4387/16, για τον κλάδο Σύνταξης – με εξαίρεση ασθενείας σε είδος και χρήμα λόγω παράλληλης ασφάλισης σε φορέα ασθένειας εκτός ΕΟΠΥΥ» και Π.Κ. 0832
ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΣΦΑΛΙΣΤΡΩΝ
ΚΑΔ
ΚΩΔ.ΕΙΔΙΚ.
Κ.Π.Κ.
ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ
ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΣ
ΣΥΝΟΛΟ
800
80
21,38%
12,72%
34,10%
820
801
17,08%
10,57%
27,65%
821
802
16,83%
10,17%
27,00%
801
81
21,38%
16,72%
38,10%
813
811
17,08%
14,57%
31,65%
800
814
812
16,83%
14,17%
31,00%
802
82
17,88%
13,22%
31,10%
815
821
13,58%
11,07%
24,65%
816
822
13,33%
10,67%
24,00%
803
83
17,88%
9,22%
27,10%
817
831
13,58%
7,07%
20,65%
818
832
13,33%
6,67%
20,00%
8.ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΕΥΚΡΙΝΗΣΕΙΣ
Για θέματα: εκκαθάρισης και συμψηφισμού τυχόν ασφαλιστικής οφειλής αλλά και μη υποβολής Α.Π.Δ. εκ μέρους του αντισυμβαλλόμενου, ενώ ο ασφαλισμένος υπάγεται στην οικεία ρύθμιση σύμφωνα με Υ. Δήλωσή του προς τον Ε.Φ.Κ.Α., καθώς επίσης και για την διαδικασία ασφάλισής του , επίλυσης της σχετικής αμφισβήτησης κ. λ. π. θα δοθούν οδηγίες σε επόμενο έγγραφό μας.
Με ευθύνη των προϊσταμένων Δ/νσεων και Τμημάτων των Υποκ/των παρακαλούμε όπως λάβει γνώσει της παρούσας ενυπόγραφα το προσωπικό αρμοδιότητάς σας.
O ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΕΦΚΑ
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Κ. ΜΠΑΚΑΛΕΞΗΣ
ΑΚΡΙΒΕΣ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ
Η ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ ΤΟΥ ΑΥΤΟΤΕΛΟΥΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ
ΜΑΡΙΑ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
ΠΟΛ.1048/2017 Χορήγηση φορολογικών πιστοποιητικών μετά τη μονομερή ανάκληση ανέκκλητης πληρεξουσιότητας, η οποία χορηγήθηκε με προσύμφωνο για την κατάρτιση οριστικού συμβολαίου αγοραπωλησίας ακινήτου με αυτοσύμβαση
Αθήνα, 28/03/2017
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΥΣΙΟΛΟΓΙΟΥ
ΤΜΗΜΑΤΑ Α’ και Β’
Θέμα: «Χορήγηση φορολογικών πιστοποιητικών μετά τη μονομερή ανάκληση ανέκκλητης πληρεξουσιότητας, η οποία χορηγήθηκε με προσύμφωνο για την κατάρτιση οριστικού συμβολαίου αγοραπωλησίας ακινήτου με αυτοσύμβαση».
Με αφορμή ερωτήματα που έχουν υποβληθεί σχετικά με τη δυνατότητα ή μη χορήγησης φορολογικών στοιχείων (πιστοποιητικά ΕΝΦΙΑ του άρθρου 54Α του ν.4174/2013, πιστοποιητικά φόρου κληρονομιών – δωρεών του άρθρου 105 του Κώδικα Διατάξεων Φορολογίας Κληρονομιών, Δωρεών, Γονικών παροχών και Κερδών από Τυχερά Παίγνια, που κυρώθηκε με το πρώτο άρθρο του ν.2961/2001) μετά τη μονομερή ανάκληση ανέκκλητης πληρεξουσιότητας, η οποία χορηγήθηκε με προσύμφωνο με τον όρο της αυτοσύμβασης, σας γνωρίζουμε τα εξής για την ομοιόμορφη αντιμετώπιση παρόμοιων υποθέσεων:
1. Το φορολογικό απόρρητο υπάρχει και ενεργεί δεσμευτικά μεταξύ της αρμόδιας φορολογικής αρχής και του υπόχρεου προσώπου και δημιουργεί βασική υποχρέωση της αρχής αυτής, καθώς και των αρμόδιων γενικά οργάνων, να αποφεύγουν κάθε ενέργεια με την οποία το περιεχόμενο του φορολογικού φακέλου που τηρούν θα μπορούσε να περιέλθει σε πρόσωπο που δεν εξομοιώνεται από το δίκαιο προς τον ίδιο το φορολογούμενο, για λογαριασμό του οποίου λειτουργεί το απόρρητο.
Ενόψει τούτων το φορολογικό απόρρητο σταματά να εκπληρώνει οποιονδήποτε σκοπό, όταν ο ίδιος ο φορολογούμενος το κρίνει σκόπιμο ή αναγκαίο, όπως τούτο μπορεί να συμβεί με ρητή έγγραφη σχετική δήλωσή του προς την αρμόδια φορολογική αρχή.
Από τις διατάξεις των άρθρων 218, 224 και 229 Α.Κ. σαφώς συνάγεται ότι είναι άκυρη κάθε πράξη του πληρεξουσίου, στο όνομα του εξουσιοδοτούμενου, η οποία έγινε μετά την παύση -συνεπεία ανάκλησης- της πληρεξουσιότητας, ανεξάρτητα από το αν ο τρίτος, με τον οποίο καταρτίσθηκε η δικαιοπραξία, ήταν ή όχι καλής πίστης.
Περαιτέρω, από τις διατάξεις αυτές προκύπτει πως η πληρεξουσιότητα και η εντολή που μ’ αυτή αποκτάται είναι ελευθέρως ανακλητή, λόγω του προσωπικού και εμπιστευτικού χαρακτήρα της. Όμως είναι από το νόμο επιτρεπτή η παραίτηση από το δικαίωμα της ανάκλησης, οπότε η πληρεξουσιότητα (και η εντολή) γίνεται αμετάκλητη και συνεπώς κάθε παρά τη συμφωνία ανάκλησή της είναι άκυρη και δεν επιφέρει παύση της πληρεξουσιότητας. Παρέχεται έτσι στον πληρεξούσιο ή τον εντολοδόχο του το δικαίωμα να αγνοήσει την ανάκληση και να καταρτίσει έγκυρα τη δικαιοπραξία την οποία αφορά (Μπαλής Γεν.Αρχ. παρ. 117, Τούσης Γεν.Αρχ. παρ. 146 σημ. 7).
2. Το ΝΣΚ, στο οποίο είχε τεθεί το ερώτημα αν ο αρμόδιος Οικον. Έφορος δύναται να χορηγήσει τα σχετικά πιστοποιητικά φόρου δωρεάς μετά τη μονομερή ανάκληση πληρεξουσιότητας, η οποία είχε χορηγηθεί με ανέκκλητο πληρεξούσιο για την κατάρτιση συμβάσεως με αυτοσύμβαση, με την 1006/1986 γνωμοδότησή του, η οποία έχει γίνει δεκτή από τον Υπουργό Οικονομικών, δέχεται ότι η Δ.Ο.Υ. οφείλει να χορηγήσει τα σχετικά πιστοποιητικά, δεδομένου ότι είναι μεν δυνατή η ανάκληση της ανέκκλητης πληρεξουσιότητας, εάν συνέτρεξε προς τούτο σπουδαίος λόγος κατά την έννοια των άρθρων 677, 752, 753, 757 και 766 ΑΚ, αναλογικώς εφαρμοζομένων, πλην όμως ο λόγος αυτός είναι οπωσδήποτε δικαστικά διαπιστώσιμος. Οι ενδιαφερόμενοι έχουν ενδεχομένως άλλα δικαιώματα, όπως τα οριζόμενα στα άρθρα 227 (απόδοση πληρεξουσίου) και 228 ΑΚ (βεβαίωση παύσης πληρεξουσιότητας και κήρυξη ανίσχυρου του πληρεξουσίου δια τελεσίδικης δικαστικής απόφασης, υποβαλλομένης εις την κατά νόμο δημοσιότητα), ενώ για τη Διοίκηση τα πληρεξούσια παραμένουν ισχυρά.
3. Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι, στην περίπτωση ανέκκλητης πληρεξουσιότητας χορηγηθείσας με σύμβαση (προσύμφωνο) για την κατάρτιση οριστικών συμβολαίων μεταβίβασης ακινήτου με δικαίωμα αυτοσύμβασης, η φορολογική διοίκηση (Δ.Ο.Υ.), αφού ελέγξει και τις λοιπές προϋποθέσεις ανά περίπτωση, υποχρεούται να προβεί στη χορήγηση πιστοποιητικών ΕΝ.Φ.Ι.Α. και φόρου κληρονομιών – δωρεών βάσει των προσκομισθέντων προσυμφώνων, καθώς δεν έχει αρμοδιότητα να κρίνει εάν συντρέχουν σπουδαίοι λόγοι που να καθιστούν δεσμευτική τη μεταγενέστερη μονομερή συμβολαιογραφική ανάκληση αυτής.
ΜΕ ΕΝΤΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΤΗ Α.Α.Δ.Ε.
Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΣΑΪΤΗΣ
ΠΟΛ.1036/2017 Πρόγραμμα ελέγχου επιχειρήσεων, που τηρούν διπλογραφικά βιβλία του ν. 4308/2014 (ΦΕΚ Α΄ 251), για φορολογικά έτη που αρχίζουν από 1ης Ιανουαρίου 2014
Αριθμ. ΠΟΛ. 1036
(ΦΕΚ Β’ 1023/27-3-2017)
Ο ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ
ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
Έχοντας υπόψη:
1. Τις διατάξεις των παραγράφων 2 και 3 του άρθρου 23 του ν. 4174/2013 (Φ.Ε.Κ. 170 Α΄), όπως ισχύουν.
2. Τις διατάξεις του άρθρου 26 του ν. 4174/2013 (Φ.Ε.Κ. 170 Α΄), όπως ισχύουν.
3. Τις διατάξεις της ΠΟΛ.1124/18.6.2015 (ΦΕΚ Β΄ 1196/22.6.2015) απόφασης της Γενικής Γραμματέως Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών «Καθορισμός της διαδικασίας εφαρμογής των διατάξεων του άρθρου 65Α του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 4174/2013, Φ.Ε.Κ. 170 Α΄), σχετικά με το Ετήσιο Πιστοποιητικό που εκδίδεται από Νόμιμους Ελεγκτές και ελεγκτικά γραφεία εγγεγραμμένα στο δημόσιο Μητρώο του ν. 3693/2008 (Φ.Ε.Κ. 174 Α΄)».
4. Την Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου αρ. 1 της 20.1.2016 (τ. Υ.Ο.Δ.Δ. 18/20.1.2016) «Επιλογή και διορισμός Γενικού Γραμματέα της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών», σε συνδυασμό με τις διατάξεις της παραγράφου 10 του άρθρου 41 του ν. 4389/2016, όπως ισχύουν.
5. Την αριθμ. πρωτ. Δ6Α 1036682 ΕΞ 2014/25.2.2014 (ΦΕΚ Β΄ 478/26.2.2014) απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών «Μεταβίβαση αρμοδιοτήτων και εξουσιοδότηση υπογραφής “Με εντολή Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων” σε όργανα της Φορολογικής Διοίκησης», όπως τροποποιήθηκε, συμπληρώθηκε και ισχύει, σε συνδυασμό με τις διατάξεις της περίπτωσης β΄ της παραγράφου 3 του άρθρου 41 του ν. 4389/2016, όπως ισχύουν.
6. Την ανάγκη ελέγχου, με τον καθορισμό συγκεκριμένων υποχρεωτικών και αντικειμενικών επαληθεύσεων, των εκκρεμών φορολογικών υποθέσεων φόρου εισοδήματος και λοιπών φορολογικών αντικειμένων των επιτηδευματιών, καθώς και έγκαιρης βεβαίωσης και είσπραξης των εσόδων του Δημοσίου.
7. Την ανάγκη απλούστευσης των διαδικασιών για τη διευκόλυνση του ελεγκτικού έργου των φορολογικών υπηρεσιών και την εμπέδωση κλίματος εμπιστοσύνης μεταξύ φορολογούμενων και φορολογούσας αρχής.
8. Ότι από τις διατάξεις της απόφασης αυτής δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του Κρατικού Προϋπολογισμού,
αποφασίζουμε:
Κατά το φορολογικό έλεγχο επιχειρήσεων που τηρούν διπλογραφικά βιβλία του ν. 4308/2014 (ΦΕΚ Α΄ 251), για φορολογικά έτη που αρχίζουν από 1ης Ιανουαρίου 2014 και μετά, θα εφαρμόζεται το Πρόγραμμα Ελέγχου του παραρτήματος ΙΙΙ της ΠΟΛ.1124/18.6.2015.
Το Πρόγραμμα Ελέγχου τροποποιείται ή συμπληρώνεται από τον Ελεγκτή βάσει και των δεδομένων της κάθε υπόθεσης, με έγκριση των Προϊσταμένων του.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Αθήνα, 9 Μαρτίου 2017
ΠΟΛ.1047/2017 Οδηγίες για τη συμπλήρωση και την εκκαθάριση της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων φορολογικού έτους 2016
Θέμα: «Οδηγίες για τη συμπλήρωση και την εκκαθάριση της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων φορολογικού έτους 2016».
Αναφορικά με το πιο πάνω θέμα και σε συνέχεια της ΠΟΛ.1030/2017 Απόφασης Διοικητή Α.Α.Δ.Ε. (ΦΕΚ 720 Β’), με την οποία ορίσθηκε ο τύπος και το περιεχόμενο της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων φορολογικού έτους 2016, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:
Ι. ΓΕΝΙΚΑ
Το έντυπο φορολογίας εισοδήματος για το φορολογικό έτος 2016 είναι ενιαίο για όλα τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες του άρθρου 45 του ν.4172/2013, ανεξάρτητα από την κατηγορία τήρησης των βιβλίων (απλογραφικά ή διπλογραφικά) ή τον τρόπο σύνταξης των οικονομικών τους καταστάσεων (με βάση τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα ή Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα). Παρόλα αυτά, κατά την υποβολή με τη χρήση ηλεκτρονικής μεθόδου της δήλωσης δεν επιτρέπεται η συμπλήρωση όλων των κωδικών και πινάκων, αλλά θα συμπληρώνονται μόνο αυτοί που αφορούν στα συγκεκριμένα νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες με βάση την εξής κατηγοριοποίηση:
α) Νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες με απλογραφικά βιβλία
β) Νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες με διπλογραφικά βιβλία
γ) Νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα
δ) Νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες που συντάσσουν οικονομικές καταστάσεις με βάση τα Δ.Λ.Π. ή με βάση τα Ε.Λ.Π.
1. Οι κωδικοί 116, 117, 118 και 119 θα συμπληρώνονται από όλα τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες, που συντάσσουν τις οικονομικές καταστάσεις τους είτε με βάση τα Δ.Λ.Π. είτε με τα Ε.Λ.Π. Επισημαίνεται ότι οι κωδικοί 118 και 119 θα συμπληρώνονται μόνο από αυτούς που εμφανίζουν διαφορές φορολογικής και λογιστικής βάσης, καθόσον διαφορετικά θα συμπληρώνονται μόνο οι κωδικοί 116 και 117, αντίστοιχα.
Όσον αφορά στον κωδικό 650 «Εφαρμογή Δ.Λ.Π/ Ε.Λ.Π», αυτός θα παραμείνει ανενεργός, αφού σε κάθε περίπτωση η συμπλήρωση της δήλωσης θα ξεκινά από τους κωδικούς 116 και 117.
2. Στον κωδικό 455 θα μεταφέρεται το σύνολο των μη εκπιπτόμενων δαπανών από την κατάσταση φορολογικής αναμόρφωσης, καθόσον η ανάλυση, σε επιμέρους κωδικούς, των αντίστοιχων δαπανών καταχωρείται πλέον μόνο στην κατάσταση φορολογικής αναμόρφωσης από όπου μεταφέρεται το συνολικό ποσό αυτών στη δήλωση.
Επισημαίνεται ότι στην κατάσταση φορολογικής αναμόρφωσης (ΚΑ:2020) καταχωρούνται και τα ποσά που διανέμονται από τα κέρδη της τρέχουσας χρήσης σε μέλη Δ.Σ. καθώς και στο προσωπικό της επιχείρησης, τα οποία με βάση τις διατάξεις του ν.4308/2014 (Ε.Λ.Π.) αντιμετωπίζονται ως δαπάνες (παροχές σε εργαζομένους).
3. Στον κωδικό 453 αναγράφεται το υπόλοιπο του λογαριασμού «Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις» που σχηματίσθηκε με βάση τις προϊσχύσασες διατάξεις του ν.2238/1994 όπως αυτό εμφανίζεται στις 31.12.2015 και αφορά τις χρήσεις που έληξαν στις 31.12.2011, 31.12.2012 και 31.12.2013 μειωμένο κατά τις τυχόν διαγραφές επισφαλών απαιτήσεων που αφορούν χρήσεις πριν την 31.12.2013 και έλαβαν χώρα μέχρι την 31.12.2015 το οποίο μεταφέρεται αυτούσιο στα φορολογητέα έσοδα του φορολογικού έτους 2016 συναθροιζόμενο με τα λοιπά φορολογούμενα έσοδα του έτους αυτού. Σε περίπτωση που μία επιχείρηση κλείνει ισολογισμό με ημερομηνία διαφορετική της 31ης Δεκεμβρίου π.χ. 30.06, το υπόλοιπο του υπόψη λογαριασμού, όπως αυτό εμφανίζεται στις 30.06.2015 και αφορά τις χρήσεις που έληξαν στις 30.06.2012, 30.06.2013 και 30.06.2014, θα μεταφερθεί αυτούσιο στα φορολογητέα έσοδα του φορολογικού έτους που λήγει στις 30.06.2017 που ακολουθεί την πενταετία μειωμένο κατά τις τυχόν διαγραφές επισφαλών απαιτήσεων που έλαβαν χώρα έως και το προηγούμενο φορολογικό έτος (ΔΕΑΦΒ 1137110 ΕΞ2015/21.10.2015 έγγραφό μας).
4. Ο κωδικός 457 συμπληρώνεται από τις επιχειρήσεις για τις οποίες προκύπτει χρεωστική διαφορά λόγω πιστωτικού κινδύνου κατά το πρώτο φορολογικό έτος από τη διαγραφή χρεών οφειλετών τους, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ. 3 του άρθρου 27 του ν.4172/2013. Στον σχετικό κωδικό θα δηλωθούν το τρέχον φορολογικό έτος τα 14/15 της προκύπτουσας διαφοράς, προκειμένου να μπορέσει να εκπεσθεί το 1/15.
Για τα επόμενα φορολογικά έτη, το σχετικό ποσό θα αναγράφεται μόνο στον κωδικό 473 προκειμένου να εκπίπτει κατ’ έτος από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης το 1/15 της προκύπτουσας χρεωστικής διαφοράς.
Επίσης, από τις ίδιες επιχειρήσεις και μόνο κατά το πρώτο φορολογικό έτος εφαρμογής της διάταξης, συμπληρώνονται πρώτα οι κωδικοί αριθμοί 811, 812 και 813 (Πίνακας VI) προκειμένου να δηλώσουν το συνολικό ποσό της χρεωστικής διαφοράς, το ποσό απόσβεσης της χρεωστικής διαφοράς του τρέχοντος φορολογικού έτους και το υπολειπόμενο ποσό της χρεωστικής διαφοράς προς απόσβεση, αντίστοιχα.
Περαιτέρω, σε περίπτωση που τα υπόψη νομικά πρόσωπα εφαρμόσουν για το τρέχον φορολογικό έτος τις διατάξεις του άρθρου 27Α του ν.4172/2013, θα καταχωρήσουν στον κωδικό 995 το ποσό της φορολογικής απαίτησης του έτους αυτού το οποίο συμψηφίζεται με τον αναλογούντα φόρο (ΚΑ:004). Σε περίπτωση που το ποσό του ΚΑ: 995 είναι μεγαλύτερο του ΚΑ:004, το υπόλοιπό του ή το συνολικό ποσό (ζημιογόνα αποτελέσματα) θα εμφανίζεται στον κωδικό 996 καθόσον το ποσό της φορολογικής απαίτησης κατά το μέρος που δεν συμψηφίζεται είναι, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 27Α του ν.4172/2013, άμεσα εισπράξιμο από το Ελληνικό Δημόσιο. Επισημαίνεται ότι αν το νομικό πρόσωπο έχει κάνει χρήση των φορολογικών κινήτρων του ν.3908/2011 και του ν.4030/2011 (παρ.Β2 άρθρου 43 και παρ.Β2 άρθρου 44) το ποσό της φορολογικής απαίτησης θα συμψηφίζεται με τον αναλογούντα φόρο (ΚΑ: 004) μειωμένο με το ποσό των κωδικών 579 και 575, αντίστοιχα.
5. Στον κωδικό 452 αναγράφεται το μη διανεμηθέν εισόδημα ελεγχόμενης αλλοδαπής εταιρείας, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 66 του ν.4172/2013 και με βάση τις οδηγίες που έχουν δοθεί με την ΠΟΛ.1076/2014 εγκύκλιο.
6. Στους κωδικούς 495, 474, 458, 465, 466, 470, 463, 467, 459, 468, 471, 472, 469, 559, 752, 475, 473, 550 και 462, αναγράφονται τα έσοδα που με βάση τις αναφερόμενες στους οικείους κωδικούς διατάξεις του ν.4172/2013 απαλλάσσονται του φόρου εισοδήματος. Επισημαίνεται ότι οι ως άνω κωδικοί συμπληρώνονται χωρίς να ελέγχεται η επάρκεια κερδών με βάση το ποσό του κωδικού 016. Σε περίπτωση που μετά την αφαίρεση των ως άνω κωδικών από τον κωδικό 024 προκύψει ζημία, η ζημία αυτή αναγνωρίζεται φορολογικά. Τα ίδια ισχύουν και στην περίπτωση που προσαυξάνονται οι ζημίες του κωδικού 224 λόγω της αφαίρεσης των πιο πάνω κωδικών.
Ειδικότερα:
α) Στον κωδικό 495 αναγράφεται το ποσό των εισπραττόμενων μερισμάτων που απαλλάσσεται της φορολογίας εισοδήματος με βάση τις προϋποθέσεις των διατάξεων του άρθρου 48 του ν.4172/2013. Για την τεκμηρίωση της πλήρωσης των προϋποθέσεων το νομικό πρόσωπο θα συμπληρώνει υποχρεωτικά τον Πίνακα 4. Ο κωδικός αυτός συμπληρώνεται ανεξάρτητα από την κατηγορία των βιβλίων (απλογραφικά ή διπλογραφικά) που τηρούν τα νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, προκειμένου για τον προσδιορισμό των φορολογητέων αποτελεσμάτων τους. Επίσης, σε περίπτωση που ο λήπτης νομικό πρόσωπο ζητήσει προσωρινά απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος με κατάθεση αντίστοιχης εγγυητικής επιστολής, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ. 3 του άρθρου 48, θα πρέπει να αναγράψει στον ίδιο πίνακα τα στοιχεία της εγγυητικής επιστολής (ΠΟΛ.1039/2015 εγκύκλιος) και ταυτόχρονα να συμπληρώσει τον κωδικό 656.
Αντίθετα, σε περίπτωση που το νομικό πρόσωπο που δεν έχει συμπληρώσει την περίοδο των 24 μηνών έχει επιλέξει να μην καταθέσει εγγυητική επιστολή και επομένως να φορολογηθεί με τις γενικές διατάξεις, θα συμπληρώσει τον κωδικό 655 (και τον κωδικό 656 με την ένδειξη «ΟΧΙ») και στη συνέχεια θα πρέπει να υποβάλλει τροποποιητική δήλωση, χωρίς κυρώσεις, για το ίδιο φορολογικό έτος μόλις συμπληρωθεί η προϋπόθεση διακράτησης του ποσοστού συμμετοχής (2 έτη) προκειμένου να φορολογηθεί με τη μέθοδο της απαλλαγής. Τυχόν επιπλέον χρεωστικά ποσά που προκύπτουν από την εκκαθάριση της τροποποιητικής δήλωσης βεβαιώνονται.
β) Στον κωδικό 474 αναγράφεται το ποσό των εσόδων λόγω συμμετοχής που έχει αποκτήσει νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα από αφορολόγητα έσοδα του ν.2238/1994, τα οποία φορολογήθηκαν κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των παρ. 12 και 13 του άρθρου 72 του ν.4172/2013, προκειμένου κατά την περαιτέρω διανομή τους να μην έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του άρθρου 47 του ν.4172/2013 (φορολόγηση με συντελεστή 29%) καθόσον με την επιβολή της αυτοτελούς φορολόγησης (15% ή 19%), εξαντλήθηκε κάθε φορολογική υποχρέωση και των μετόχων ή εταίρων που τα απέκτησαν.
Επιπλέον, στον κωδικό αυτό αναγράφονται και τα ποσά των πλεονασμάτων των αγροτικών συνεταιριστικών οργανώσεων του ν.4015/2011, διανεμηθέντων και μη, προκειμένου οι υπόψη συνεταιρισμοί να τύχουν απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος καθόσον τα ποσά αυτά δεν φορολογούνται στο όνομα των αγροτικών συνεταιρισμών αλλά των μελών αυτών με βάση τα αναφερόμενα στο αριθ.ΔΕΑΦ Β 1068288 ΕΞ2016/ 26.4.2016 έγγραφό μας.
γ) Στον κωδικό 458 αναγράφεται η υπερτίμηση που προκύπτει από τυχόν αναγκαστική απαλλοτρίωση ακινήτου η οποία δεν υπόκειται σε φόρο εισοδήματος, όπως διευκρινίσθηκε στην ΠΟΛ.1059/2015 εγκύκλιό μας.
δ) Στον κωδικό 465 αναγράφεται η υπεραξία που προκύπτει από μεταβίβαση εταιρικών ομολόγων που έχουν εκδοθεί κατ’ εφαρμογή του ν.3156/2003, καθώς και εταιρικών ομολόγων που έχουν εκδοθεί από εταιρείες με έδρα σε χώρες της Ε.Ε και του ΕΟΧ/ΕΖΕΣ, όπως έχει διευκρινισθεί με την ΠΟΛ.1032/2015 εγκύκλιό μας.
ε) Στον κωδικό 466 αναγράφεται η υπεραξία που προκύπτει από εκποίηση μεριδίων ΟΣΕΚΑ (ημεδαπών, Ε.Ε., ΕΟΧ/ΕΖΕΣ), όπως έχει διευκρινισθεί με την ΠΟΛ.1032/2015 εγκύκλιό μας, καθώς και τα διανεμόμενα κέρδη από μερίδια ΟΣΕΚΑ (ημεδαπών, Ε.Ε., ΕΟΧ/ΕΖΕΣ) με βάση τα αναφερόμενα στην ΠΟΛ.1042/2015 εγκύκλιό μας.
Για τα ως άνω ποσά, σε περίπτωση διανομής τους από τους δικαιούχους, δεν οφείλεται φόρος νομικού προσώπου, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ.1 του άρθρου 47 του ν.4172/2013, καθόσον κατισχύουν οι ειδικότερες διατάξεις της παρ.5 του άρθρου 103 του ν.4099/2012, από τις οποίες προκύπτει ότι οι μεριδιούχοι ή μέτοχοι, κατά περίπτωση, των ΟΣΕΚΑ απαλλάσσονται από κάθε φόρο, δεδομένου ότι με την καταβολή του φόρου στο επίπεδο του ΟΣΕΚΑ (ειδικός φόρος επί του ενεργητικού του), εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση των ΟΣΕΚΑ και των μεριδιούχων ή μετόχων του.
Στον ίδιο κωδικό αναγράφεται και το ποσό των μερισμάτων που εισπράττουν νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες από εταιρίες επενδύσεων σε ακίνητη περιουσία του ν.2778/1999, για τα οποία επίσης δεν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 47 του ν.4172/2013 σε περίπτωση τυχόν διανομής τους κατά το τρέχον φορολογικό έτος (σχετ. το αριθ. ΔΕΑΦ Β 1097106 ΕΞ2016/24.6.2016 έγγραφό μας).
Επισημαίνεται, ότι η τυχόν ζημία από εκποίηση μεριδίων ΟΣΕΚΑ, θα πρέπει να καταχωρηθεί στην κατάσταση φορολογικής αναμόρφωσης ως μη εκπιπτόμενη δαπάνη.
στ) Στον κωδικό 470 αναγράφεται η υπεραξία που προκύπτει από τη μεταβίβαση της άδειας κυκλοφορίας και του οχήματος αυτοκινήτων δημοσίας χρήσης κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 10 του ν.2579/1998, καθόσον οι υπόψη διατάξεις ως ειδικότερες κατισχύουν του ν.4172/2013. Στον ίδιο κωδικό αναγράφεται και η υπεραξία που προκύπτει από τη μεταβίβαση μετοχών ανωνύμων εταιρειών ΚΤΕΛ, όταν η μετοχική ιδιότητα μεταβιβάζεται ταυτόχρονα με τη μεταβίβαση του λεωφορείου Δ.Χ, κυριότητας του μεταβιβάζοντας μετόχου (ΠΟΛ.1128/2015 εγκύκλιος).
Επίσης, στον ίδιο κωδικό αναγράφεται και το ποσό της υπεραξίας από τη μεταβίβαση αυτοκινήτου ΙΧ του ν.δ.1146/1972 νομικού προσώπου με απλογραφικά βιβλία, σε περίπτωση που έχει επιλεγεί η αυτοτελής φορολόγηση με εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης και το σχετικό ποσό έχει καταχωρηθεί στα βιβλία του.
ζ) Στον κωδικό 463 αναγράφεται το ποσό της υπεραξίας σε περίπτωση εισφοράς ενεργητικού ή συγχώνευσης με τις διατάξεις των άρθρων 52 και 54 του ν.4172/2013, αντίστοιχα, η οποία με βάση τις ίδιες διατάξεις δεν φορολογείται κατά τον χρόνο του μετασχηματισμού.
η) Στον κωδικό 467 αναγράφεται το ποσό των τόκων που προκύπτουν από ομόλογα που εκδόθηκαν από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας (ΕΤΧΣ), κατ’ εφαρμογή του προγράμματος συμμετοχής στην αναδιάταξη του ελληνικού χρέους, οι οποίοι απαλλάσσονται του φόρου εισοδήματος σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ.5 του άρθρου 47 του ν.4172/2013.
θ) Ο κωδικός 459 συμπληρώνεται από τις επιχειρήσεις που αποκτούν κέρδη από τη διάθεση παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 5 του άρθρου 58 του ν.4172/2013.
ι) Στον κωδικό 468 αναγράφονται τα απαλλασσόμενα έσοδα των φορέων γενικής κυβέρνησης που είναι κεφαλαιουχικές εταιρείες και στις οποίες συμμετέχει το κράτος ή νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με ποσοστό 100%, προκειμένου τα υπόψη νομικά πρόσωπα να φορολογηθούν για το εισόδημά τους από κεφάλαιο και υπεραξία μεταβίβασης κεφαλαίου κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της περ. α’ του άρθρου 46 του ν.4172/2013. Ταυτόχρονα, όμως θα πρέπει υποχρεωτικά να συμπληρωθεί και ο κωδικός 2017 της «Κατάστασης Φορολογικής Αναμόρφωσης» με βάση τις αντίστοιχες δαπάνες που αφορούν στα απαλλασσόμενα έσοδα, προκειμένου να υπαχθεί τελικά σε φορολόγηση, κατά την εκκαθάριση της δήλωσης, το οριζόμενο από το νόμο αντίστοιχο εισόδημα (κεφάλαιο και υπεραξία κεφαλαίου).
ια) Στον κωδικό 471 αναγράφονται τα έσοδα των αστικών μη κερδοσκοπικών εταιρειών που αποτελούν εισροές κεφαλαιουχικού χαρακτήρα (π.χ. συνδρομές και εγγραφές των μελών, χορηγίες ή δωρεές προς τις εταιρείες, κ.λπ.) και τα οποία όπως έχει γίνει δεκτό με την ΠΟΛ.1059/2015 εγκύκλιό μας δεν εμπίπτουν στην έννοια των ακαθάριστων εσόδων και συνεπώς δεν φορολογούνται. Ταυτόχρονα, όμως θα πρέπει να συμπληρωθεί ο κωδικός 2021 της «Κατάστασης Φορολογικής Αναμόρφωσης» με βάση τις αντίστοιχες δαπάνες που αφορούν στα πιο πάνω ποσά, προκειμένου να είναι εφικτή η εκκαθάριση των υπόψη νομικών οντοτήτων στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος.
ιβ) Στον κωδικό 472 αναγράφονται οι εισφορές των μελών των Τοπικών Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων (συνδρομές – δικαιώματα εγγραφής), οι οποίες δεν φορολογούνται καθόσον δεν αποτελούν έσοδα από επιχειρηματικές συναλλαγές (ΔΕΑΦΒ 1102518 ΕΞ2015/23.7.2015 έγγραφό μας). Ταυτόχρονα, όμως θα πρέπει να συμπληρωθεί ο κωδικός 2022 της «Κατάστασης Φορολογικής Αναμόρφωσης» με βάση τις αντίστοιχες δαπάνες που αφορούν στα πιο πάνω ποσά, προκειμένου να είναι εφικτή η εκκαθάριση των υπόψη νομικών οντοτήτων στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος.
ιγ) Στον κωδικό 469 αναγράφονται τα έσοδα των νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων που απαλλάσσονται της φορολογίας κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 46 του ν.4172/2013 (π.χ. Τράπεζα Ελλάδος) ή ειδικών διατάξεων νόμων (π.χ απαλλασσόμενα έσοδα τεχνικών εταιρειών του άρθρου 9 του ν.4171/1961, απαλλασσόμενα έσοδα αεροπορικών εταιρειών κατ’ εφαρμογή Σ.Α.Δ.Φ, απαλλασσόμενα έσοδα ανωνύμων εταιριών επενδύσεων σε ακίνητη περιουσία του ν.2778/1999). Ταυτόχρονα, όμως θα πρέπει υποχρεωτικά να συμπληρωθεί και ο κωδικός 2019 της «Κατάστασης Φορολογικής Αναμόρφωσης» με βάση τις αντίστοιχες δαπάνες των υπόψη προσώπων και οντοτήτων προκειμένου να είναι εφικτή η εκκαθάριση των εισοδημάτων τους στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος.
ιδ) Στον κωδικό 559 αναγράφονται τα έσοδα των ναυτιλιακών επιχειρήσεων η φορολόγηση των οποίων διέπεται από τις διατάξεις του ν.27/1975, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των παρ.14 και 15 του άρθρου 72 του ν.4172/2013. Ταυτόχρονα, όμως θα πρέπει υποχρεωτικά να συμπληρωθεί και ο κωδικός 2018 της «Κατάστασης Φορολογικής Αναμόρφωσης» με βάση τις αντίστοιχες δαπάνες που αφορούν στα απαλλασσόμενα έσοδα για λόγους εκκαθάρισης της δήλωσης.
Για τα ως άνω απαλλασσόμενα ποσά, σε περίπτωση διανομής τους από τους δικαιούχους, δεν οφείλεται φόρος νομικού προσώπου, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ.1 του άρθρου 47 του ν.4172/2013, καθόσον ο κατά τις διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 2 του ν.27/1975 επιβαλλόμενος φόρος εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση των μετόχων ή εταίρων όσον αφορά τα κέρδη που προκύπτουν από την εκμετάλλευση πλοίων. Σε περίπτωση που οι ως άνω επιχειρήσεις έχουν εισόδημα και από άλλους κλάδους δραστηριότητας, θα συμπληρώνουν τον κωδικό 559 μόνο με τα έσοδα του ναυτιλιακού κλάδου. Εάν διανείμουν κέρδη, θα γίνεται επιμερισμός του ποσού των κερδών κατά τα αναφερόμενα στην ΠΟΛ.1012/2017 εγκύκλιό μας.
ιε) Ο κωδικός 752 συμπληρώνεται από τις επιχειρήσεις (νομικά πρόσωπα των περ. α’ και δ’ του άρθρου 45, ήτοι κεφαλαιουχικές εταιρείες, συνεταιρισμοί και ενώσεις αυτών) για τις οποίες η χρεωστική διαφορά που προκύπτει σε βάρος τους από την ανταλλαγή ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου ή εταιρικών ομολόγων με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου, κατ’ εφαρμογή του προγράμματος συμμετοχής στην αναδιάταξη του ελληνικού χρέους, εκπίπτει ισόποσα σε τριάντα (30) ισόποσες ετήσιες δόσεις, αρχής γενομένης από τη χρήση μέσα στην οποία πραγματοποιείται η ανταλλαγή των τίτλων και ανεξάρτητα από τον χρόνο διακράτησης των ομολόγων. Επίσης, από τις ίδιες επιχειρήσεις συμπληρώνονται οι κωδικοί 746, 747, 753 και 748 (Πίνακας V), προκειμένου να δηλώσουν το συνολικό ποσό της χρεωστικής διαφοράς, το συνολικό ποσό της χρεωστικής διαφοράς που αποσβέσθηκε στις προηγούμενες χρήσεις, το ποσό απόσβεσης της χρεωστικής διαφοράς του τρέχοντος φορολογικού έτους και το υπολειπόμενο ποσό της χρεωστικής διαφοράς προς απόσβεση, αντίστοιχα.
ιστ) Ο κωδικός 475 συμπληρώνεται από τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες που αποκτούν ωφέλεια από τη διαγραφή μέρους ή του συνόλου του χρέους τους, με βάση τις διατάξεις του άρθρου 62 του ν.4389/2016.
Επισημαίνεται ότι σε περίπτωση διανομής του ως άνω ποσού έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 47 του ν.4172/2013.
ιζ) Στον κωδικό 550 αναγράφεται το ποσό των αποσβέσεων των αδειών Φ.Δ.Χ που εκπίπτει με βάση τις διατάξεις του ν.3888/2010 και με βάση τις διευκρινίσεις που έχουν δοθεί με την ΠΟΛ.1106/2011 εγκύκλιό μας.
ιη) Στον κωδικό 462 αναγράφεται το αχρησιμοποίητο ποσό των προβλέψεων το οποίο επιβαρύνει τα αποτελέσματα του τρέχοντος φορολογικού έτους το οποίο όμως έχει ήδη φορολογηθεί τα προηγούμενα έτη (λόγω αναμόρφωσης). Επίσης, στον κωδικό αυτό αναγράφονται ποσά δαπανών που έχουν βαρύνει το λογιστικό αποτέλεσμα προηγούμενων φορολογικών ετών τα οποία είχαν αναμορφωθεί και πρέπει να βαρύνουν το φορολογικό αποτέλεσμα του τρέχοντος φορολογικού έτους (π.χ καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές, φόροι, κλπ. με βάση τα αναφερόμενα στην ΠΟΛ.1113/2015 εγκύκλιο).
7. Στους κωδικούς 379, 380 και 381 καταχωρούνται τα διανεμόμενα κέρδη του τρέχοντος φορολογικού έτους, όπως περιγράφονται στους αντίστοιχους κωδικούς. Ειδικότερα:
α) Στον κωδικό 379 αναγράφονται τα διανεμόμενα κέρδη του τρέχοντος φορολογικού έτους που προκύπτουν από επιχειρηματική δραστηριότητα του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας, δηλαδή κέρδη που έχουν προκύψει από αντίστοιχα έσοδα που υπάγονται σε φορολόγηση με τις διατάξεις του ν.4172/2013.
β) Στον κωδικό 380 αναγράφονται τα διανεμόμενα κέρδη του τρέχοντος φορολογικού έτους που προκύπτουν από έσοδα για τα οποία δεν έχει καταβληθεί φόρος εισοδήματος, δηλαδή κέρδη που έχουν προκύψει από αντίστοιχα έσοδα που δεν υπάγονται σε φορολόγηση με βάση διατάξεις του ν.4172/2013 (π.χ. τόκοι που προκύπτουν από ομόλογα που εκδίδονται από Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ. 3 του άρθρου 37 του ν.4172/2013) ή ειδικότερες διατάξεις νόμων (π.χ. υπεραξία από μεταβίβαση εταιρικών ομολόγων σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.3156/2003, υπεραξία από εκποίηση μεριδίων ΟΣΕΚΑ σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.4099/2012), διανεμόμενα κέρδη νομικών προσώπων που προκύπτουν βάσει Δ.Λ.Π. ή Ε.Λ.Π., κατά το μέρος που υπερβαίνουν τα φορολογητέα κέρδη, καθώς επίσης και διανεμόμενα κέρδη νομικών προσώπων λόγω ύπαρξης φορολογικών ζημιών.
γ) Στον κωδικό 381 αναγράφονται τα διανεμόμενα κέρδη του τρέχοντος φορολογικού έτους των Φορέων Γενικής Κυβέρνησης για τα οποία δεν έχει καταβληθεί φόρος εισοδήματος, δηλαδή τα κέρδη που έχουν προκύψει από έσοδα πέραν αυτών που αφορούν στα έσοδα από κεφάλαιο και υπεραξία μεταβίβασης κεφαλαίου.
Επισημαίνεται ότι και οι τρεις κωδικοί δεν επηρεάζουν την εκκαθάριση φόρου, αλλά σε κάθε περίπτωση η συμπλήρωσή τους είναι υποχρεωτική από τους υπόχρεους εφόσον υφίστανται αντίστοιχα ποσά.
8. Στον κωδικό 382 καταχωρείται το ποσό των διανεμηθέντων κερδών του τρέχοντος φορολογικού έτους για τα οποία δεν έχει καταβληθεί φόρος εισοδήματος, δηλαδή τα ποσά που έχουν αναγραφεί στους κωδικούς 380 και 381 και περαιτέρω, στον κωδικό 383 το ίδιο ποσό ανάγεται σε μικτό με την προσθήκη του αναλογούντος φόρου εισοδήματος.
9. Στον κωδικό 384 καταχωρείται το ποσό των διανεμηθέντων κερδών του φορολογικού έτους που έληξε για τα οποία δεν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 47 του ν.4172/2013, ήτοι εισπραττόμενα μερίσματα που απαλλάσσονται της φορολογίας με βάση τις διατάξεις του άρθρου 48 του ν.4172/2013 (κωδικός 495), υπεραξία από αναγκαστική απαλλοτρίωση ακινήτου (κωδικός 458), υπεραξία από εκποίηση μεριδίων ΟΣΕΚΑ (κωδικός 466), έσοδα που φορολογήθηκαν κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των παρ. 12 και 13 του άρθρου 72 του ν.4172/2013 (κωδικός 474) και έσοδα ναυτιλιακών επιχειρήσεων η φορολόγηση των οποίων διέπεται από τις διατάξεις του ν.27/1975, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των παρ. 14 και 15 του άρθρου 72 του ν.4172/2013 (κωδικός 559). Τα ποσά που αναγράφονται στον κωδικό αυτό δεν προστίθενται στα κέρδη της επιχείρησης συναθροιζόμενα με τα λοιπά κέρδη από επιχειρηματική δραστηριότητα, καθόσον δεν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 47 του ν.4172/2013.
10. Στον κωδικό 385 καταχωρείται το ποσό των διανεμηθέντων ή κεφαλαιοποιηθέντων αποθεματικών που δεν έχουν υπαχθεί στην αυτοτελή φορολόγηση της παρ.12 του άρθρου 72 του ν.4172/2013, καθώς επίσης και το ποσό των διανεμηθέντων ή κεφαλαιοποιηθέντων αποθεματικών που σχηματίζονται με βάση τις διατάξεις του ν.4172/2013 και απαλλάσσονται από τον φόρο εισοδήματος και τα οποία φορολογούνται κατά το έτος διανομής τους, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ. 1 του άρθρου 47 του ίδιου νόμου και περαιτέρω, στον κωδικό 386 το ίδιο ποσό ανάγεται σε μικτό ποσό με την προσθήκη του αναλογούντος φόρου εισοδήματος.
Τα ως άνω ποσά διανεμηθέντων ή κεφαλαιοποιηθέντων κερδών (πλην του κωδικού 384), θεωρούνται φορολογικά κέρδη του φορολογικού έτους εντός του οποίου γίνεται η διανομή ή κεφαλαιοποίηση και φορολογούνται συναθροιζόμενα με τα λοιπά αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες) από επιχειρηματική δραστηριότητα.
11. Στους κωδικούς 046, 044, 045, 041 και 099 καταχωρούνται ποσά κινήτρων, είτε βάσει αναπτυξιακών νόμων, είτε βάσει ειδικών διατάξεων νόμων προκειμένου τα νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες να τύχουν των ευεργετημάτων των σχετικών διατάξεων.
Προϋπόθεση καταχώρησης ποσών στους ως άνω κωδικούς είναι να εμφανίζονται αντίστοιχα ποσά στον κωδικό 016 «Φορολογικά κέρδη χρήσης».
Σε περίπτωση που μετά την αφαίρεση των ως άνω κωδικών από τον κωδικό 040 προκύψει ζημία, η ζημία αυτή δεν αναγνωρίζεται φορολογικά. Τα ίδια ισχύουν και στην περίπτωση που προσαυξάνονται οι ζημίες του κωδικού 400 λόγω της αφαίρεσης των πιο πάνω κωδικών.
Επισημαίνεται ότι αναφορικά με τη φύση των ποσών που καταχωρούνται στους ανωτέρω κωδικούς έχουν δοθεί αναλυτικές οδηγίες και διευκρινίσεις στην ΠΟΛ.1059/2015 εγκύκλιό μας, ενώ ειδικά για την καταχώρηση ποσών των αφορολόγητων αποθεματικών αναπτυξιακών νόμων στο έντυπο Ν, με το αριθ.ΔΕΑΦ Β 1110127 ΕΞ2016/18.07.2016 έγγραφό μας.
12. Ο κωδικός 060 συμπληρώνεται από τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες τα οποία έχουν πραγματοποιήσει δαπάνες επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας προκειμένου, πέραν της έκπτωσης από τα ακαθάριστα έσοδά τους, να αφαιρούν (εξωλογιστικά) και ποσοστό των δαπανών αυτών από τα καθαρά κέρδη τους.
13. Ο κωδικός 076 συμπληρώνεται από τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες που πραγματοποιούν επένδυση στην παραγωγή κινηματογραφικού έργου προκειμένου να αφαιρείται (εξωλογιστικά) από τα καθαρά τους κέρδη το ποσό που επένδυσαν, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των παρ. 9-12 του άρθρου 73 του ν.3842/2010.
14. Ο κωδικός 071 συμπληρώνεται από τα νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες προκειμένου να αφαιρείται (εξωλογιστικά) από τα καθαρά τους κέρδη το ποσό των 1.500 ευρώ, για κάθε άτομο που απασχολούν μέσα στο φορολογικό έτος με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω.
15. Στον κωδικό 053 καταχωρούνται τα κέρδη των Φορέων Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας (Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις και Συνεταιρισμοί Εργαζομένων) τα οποία διανέμονται στους εργαζομένους τους προκειμένου να αφαιρεθούν από τα κέρδη τους και να φορολογηθούν στο όνομα των εργαζομένων τους, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 72 του ν.4430/2016.
Επισημαίνεται ότι τα ανωτέρω ισχύουν, προκειμένου για το φορολογικό έτος 2016, για όσους φορείς ήταν εγγεγραμμένοι στο Γενικό Μητρώο Κοινωνικής Οικονομίας του ν.4019/2011 και εξακολουθούν να είναι εγγεγραμμένοι, από την έναρξη ισχύος του νέου νόμου (ν.4430/2016), και στο Γενικό Μητρώο Φορέων Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας. Νέοι φορείς Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας δεν έχουν πιστοποιηθεί ακόμη στο Γενικό Μητρώο Φορέων Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας του ν.4430/2016 μέσα στο έτος 2016 (σχετ. το αριθ. πρωτ.1402/Δ5.35/2.2.2017 έγγραφο του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης).
Από τα ποσά που καταχωρούνται στους κωδικούς 060, 076, 071 και 053 μόνο το ποσό του κωδικού 060, συναθροιζόμενο με τα αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες) από επιχειρηματική δραστηριότητα του ίδιου φορολογικού έτους, δημιουργεί αναγνωρίσιμη φορολογικά ζημία.
16. Ο κωδικός 100 συμπληρώνεται από τις οικοδομικές επιχειρήσεις, προκειμένου να προσδιορισθούν τα κέρδη τους τεκμαρτά, με βάση τις οδηγίες που έχουν δοθεί στην ΠΟΛ.1060/2015, καθώς και στην ΠΟΛ.1043/2017 εγκύκλιό μας αναφορικά με τη συμπλήρωση του εντύπου Ε3 του φορολογικού έτους 2016.
17. Στους κωδικούς 049, 050 και 051 υπολογίζεται η προκαταβολή του τρέχοντος φορολογικού έτους.
18. Ο κωδικός 610 συμπληρώνεται από τις επιχειρήσεις που αποκτούν εισόδημα για το οποίο καταβλήθηκε φόρος στην αλλοδαπή, ο οποίος δηλώνεται στον κωδικό 620.
19. Οι κωδικοί 576, 577 και 578 (Πίνακας IV) συμπληρώνονται από τις επιχειρήσεις, προκειμένου να δηλώσουν τη συνολική δικαιούμενη απαλλαγή από την καταβολή φόρου εισοδήματος βάσει της εκδοθείσας απόφασης του αναπτυξιακού νομού ν.3908/2011, το ποσό απαλλαγής από την καταβολή φόρου του τρέχοντος φορολογικού έτους και το υπολειπόμενο ποσό της απαλλαγής καταβολής φόρου, αντίστοιχα.
20. Ο πίνακας 1 εμφανίζεται προσυμπληρωμένος με τα μέλη των νομικών προσώπων των περ. β’ (προσωπικών εταιριών), ε’ (κοινωνιών, αστικών εταιριών, συμμετοχικών και αφανών) και στ’ (κοινοπραξιών) του άρθρου 45 του ν.4172/2013 με απλογραφικά βιβλία, που συμμετέχουν σε αυτά κατά τη λήξη του φορολογικού έτους.
Η κατανομή των κερδών θα γίνεται με βάση τα κέρδη που προκύπτουν από τα βιβλία της εταιρίας (κωδικοί 016 και 100), αφαιρουμένου του φόρου εισοδήματος που αναλογεί (κωδικός 004), κατά το ποσοστό συμμετοχής των μελών στην υπόψη εταιρεία. Επιπλέον, επισημαίνεται ότι σε περίπτωση που τα εν λόγω νομικά πρόσωπα εμφανίζουν στα βιβλία τους ζημία (λογιστική) από προηγούμενα έτη, αυτή θα πρέπει να αφαιρείται προκειμένου να γίνεται η κατανομή κερδών στους εταίρους/μέλη τους. Ως εκ τούτου και δεδομένου ότι η σχετική πληροφορία δεν απεικονίζεται στο έντυπο Ν, το σχετικό πεδίο του Πίνακα 1 όπου αναγράφονται τα κέρδη, παραμένει ανοιχτό για τροποποίηση από το εκάστοτε νομικό πρόσωπο (σχετ. το ΔΕΑΦΒ 1089508 ΕΞ2015/29.6.2015 έγγραφό μας).
Επίσης, ανοιχτό παραμένει στον ίδιο πίνακα και το πεδίο (στήλη) όπου αναγράφεται το καθαρό ποσό των κερδών των εταίρων/μελών προκειμένου να καταχωρηθούν τα πραγματικά διανεμόμενα σε αυτούς ποσά, καθόσον αν και τα ποσοστά συμμετοχής που εμφανίζονται στον ως άνω πίνακα είναι αυτά που έχουν καταχωρηθεί στο υποσύστημα Μητρώου (ως ποσοστά επί του κεφαλαίου), υπάρχει η περίπτωση από το νόμιμα δημοσιευμένο καταστατικό να προβλέπονται ρητά διαφορετικά ποσοστά συμμετοχής των εταίρων – μελών στα κέρδη της εταιρείας.
Τα ανωτέρω εφαρμόζονται ανάλογα και για τις δικηγορικές εταιρείες με βάση τα αναφερόμενα στην ΠΟΛ.1146/2016 εγκύκλιό μας.
21. Ο πίνακας 2 συμπληρώνεται υποχρεωτικά από τα νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα της περ.γ’ του άρθρου 45 του ν.4172/2013, καθώς και από τους Φορείς Γενικής Κυβέρνησης που αποτελούν τέτοια πρόσωπα.
Ειδικότερα, στον πίνακα 2Α αναγράφεται το συνολικό εισόδημα από ακίνητη περιουσία όπως μεταφέρεται από τον κωδικό 198 του πίνακα 3Α4, από το οποίο εκπίπτουν οι αντίστοιχες δαπάνες που αφορούν τα ακίνητα (75% ή 100%) κατά περίπτωση, με βάση τις διευκρινίσεις που έχουν δοθεί στην ΠΟΛ.1069/2015 εγκύκλιό μας, καθώς και η αντίστοιχη τεκμαρτή δαπάνη ιδιοχρησιμοποίησης στο σύνολό της. Το ποσό του κωδικού 198 στον πίνακα 3Α4 θα συγκρίνεται με το σύνολο των ποσών που έχουν καταχωρηθεί στο έντυπο Ε2.
Επισημαίνεται ότι σε περίπτωση που τα υπόψη νομικά πρόσωπα έχουν πραγματοποιήσει δαπάνες για ακίνητα από τα οποία δεν αποκτούν εισόδημα (π.χ. κενά) και δεδομένου ότι όλα τα έσοδα που αποκτούν θεωρούνται, με βάση τις διατάξεις της παρ. 2 του άρθρου 47 του ν.4172/2013, ως έσοδα από επιχειρηματική δραστηριότητα, οι δαπάνες αυτές εκπίπτουν από το μηδενικό εισόδημα από ακίνητη περιουσία με τους όρους και προϋποθέσεις της παρ.3 του άρθρου 39. Τα ανωτέρω ισχύουν και για τις δαπάνες που αφορούν ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητα.
Τέλος, διευκρινίζεται ότι κατά τον προσδιορισμό του εισοδήματος από ακίνητη περιουσία των νομικών προσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, στην έννοια των δαπανών που εκπίπτουν περιλαμβάνονται μόνο αυτές για τις οποίες βαρύνεται ο εκμισθωτής ή ο παραχωρών και όχι τυχόν δαπάνες που βαρύνουν τον μισθωτή ή τον παραχωρησιούχο, αντίστοιχα (π.χ. δαπάνη για ηλεκτρισμό ή για νερό, κ.λπ.) (ΔΕΑΦΒ 1107041 ΕΞ2015/6.8.2015 έγγραφό μας).
Στον πίνακα 2Β αναγράφονται τα λοιπά έσοδα από επιχειρηματική δραστηριότητα που αποτελούν αντικείμενο φόρου (πλην του εισοδήματος από ακίνητη περιουσία), όπως και οι συνολικές αντίστοιχες δαπάνες προκειμένου να προσδιοριστεί το καθαρό εισόδημα του σχετικού πίνακα.
Το εισόδημα αυτό συναθροιζόμενο με το αντίστοιχο εισόδημα του πίνακα 2Α καθώς και με την τυχόν ζημία από επιχειρηματική δραστηριότητα παρελθουσών χρήσεων, θα διαμορφώσει το φορολογητέο εισόδημα στον πίνακα 2Γ. Το πεδίο «Ζημία από επιχειρηματική δραστηριότητα παρελθουσών χρήσεων» θα παραμένει ανενεργό για φορολογικά έτη που αρχίζουν από 1.1.2015 και μετά, καθόσον το αντίστοιχο ποσό θα μεταφερθεί από τον κωδικό 039.
Ειδικά, οι Φορείς Γενικής Κυβέρνησης που είναι είτε Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου, είτε Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου δεν θα συμπληρώνουν το πεδίο που αφορά στο εισόδημα από επιχειρηματικές συναλλαγές, καθόσον τα υπόψη νομικά πρόσωπα φορολογούνται μόνο για εισόδημα από κεφάλαιο και υπεραξία μεταβίβασης κεφαλαίου.
Επίσης, στον πίνακα 2Β αναγράφεται σε ειδικό πεδίο και η χρεωστική διαφορά (1/30) που έχει προκύψει σε βάρος των υπόψη νομικών προσώπων από την ανταλλαγή ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου ή εταιρικών ομολόγων με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου, κατ’ εφαρμογή του προγράμματος συμμετοχής στην αναδιάταξη του ελληνικού χρέους. Επίσης, στην περίπτωση αυτή θα συμπληρώνονται οι κωδικοί 746, 747, 753 και 748 (Πίνακας V), προκειμένου να δηλώσουν το συνολικό ποσό της χρεωστικής διαφοράς, το συνολικό ποσό της χρεωστικής διαφοράς που αποσβέσθηκε στις προηγούμενες χρήσεις, το ποσό απόσβεσης της χρεωστικής διαφοράς του τρέχοντος φορολογικού έτους και το υπολειπόμενο ποσό της χρεωστικής διαφοράς προς απόσβεση, αντίστοιχα.
Τέλος, στον πίνακα 2Δ έχει ενσωματωθεί η κατάσταση Εσόδων-Εξόδων, προκειμένου να αναγράφονται τα συνολικά έσοδα και έξοδα των υπόψη νομικών προσώπων.
22. Στους πίνακες 3Α και 3Β αναγράφονται το εισόδημα από κεφάλαιο (Μερίσματα, Τόκοι, Δικαιώματα, Ακίνητη Περιουσία) και από υπεραξία μεταβίβασης κεφαλαίου αντίστοιχα, με βάση την επιμέρους ανάλυση των αντίστοιχων υποπινάκων.
Ειδικότερα, επισημαίνεται ότι για τα μερίσματα που εισπράττουν τα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου (περ.γ’ άρθρου 45 ν.4172/2013) δεν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 68 του ν.4172/2013, καθόσον σε καμία περίπτωση τα υπόψη νομικά πρόσωπα δεν εμπίπτουν στην έννοια της εταιρείας και ως εκ τούτου, τα εισοδήματα αυτά φορολογούνται ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα, με βάση τις διατάξεις της παρ.2 του άρθρου 47 του ν.4172/2013, συμψηφιζομένου μόνο του παρακρατηθέντος φόρου, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 4 του άρθρου 64 του ίδιου ως άνω νόμου. Επομένως, τα υπόψη νομικά πρόσωπα όταν θα συμπληρώνουν τους πίνακες 3 Α1α, 3 Α1 β, 3 Α1γ, 3 Α1δ και 3 Α1ε, κατά περίπτωση, ως ακαθάριστο ποσό θα καταχωρούν το μικτό ποσό με την προσθήκη μόνο του παρακρατηθέντος φόρου, συμπληρώνοντας παράλληλα το αντίστοιχο πεδίο του παρακρατηθέντος φόρου (ΔΕΑΦΒ 1107041 ΕΞ2015/6.8.2015 έγγραφό μας).
Στον πίνακα 3Α1γ «Μερίσματα αλλοδαπής τρίτων χωρών» προστέθηκε στήλη προκειμένου να αναγράφεται το ποσό του φόρου που καταβλήθηκε ως φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων, για τις περιπτώσεις που τα εισπραττόμενα μερίσματα αποκτώνται από αλλοδαπή θυγατρική εταιρεία με έδρα σε τρίτη χώρα με την οποία υφίσταται Σύμβαση Αποφυγής Διπλής Φορολογίας (Σ.Α.Δ.Φ.), με βάση την οποία επιτρέπεται ο συμψηφισμός του ποσού του φόρου που καταβλήθηκε ως φόρος εισοδήματος (ΠΟΛ.1232/2015 εγκύκλιος).
Στο πίνακα 3Α4 προστέθηκε νέος κωδικός 209 προκειμένου να καταχωρηθεί διακριτά το εισόδημα από δωρεάν παραχώρηση, έτσι ώστε να συμβαδίζει η ανάλυσή του με αυτή του εντύπου Ε2 από το οποίο μεταφέρονται τα σχετικά ποσά στον αντίστοιχο πίνακα του εντύπου Ν.
ΙΙΙ. ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ ΦΟΡΟΥ
1. Στον κωδικό 004 υπολογίζεται ο φόρος που αναλογεί στα φορολογητέα κέρδη, όπως προκύπτουν από τον κωδικό 001. Στον κωδικό 004, υπολογίζεται ο φόρος για το ποσό των κερδών που φορολογείται με συντελεστή 29% (νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες ανεξαρτήτως κατηγορίας βιβλίων) καθώς επίσης και ο φόρος για το ποσό των κερδών που αποκτούν οι αγροτικοί συνεταιρισμοί και οι ομάδες παραγωγών το οποίο φορολογείται με συντελεστή 13% (σχετ. ΠΟΛ.1059/2015 εγκύκλιος). Επισημαίνεται ότι για να χρησιμοποιηθεί ο μειωμένος συντελεστής φορολόγησης 13% θα πρέπει να έχει ενεργοποιηθεί το αντίστοιχο πεδίο ότι ο υπόχρεος είναι εγγεγραμμένος στο μητρώο ΠΑΣΕΓΕΣ.
2. Οι κωδικοί 579 και 575 συμπληρώνονται από τις επιχειρήσεις που έχουν κάνει χρήση των εν λόγω κινήτρων προκειμένου να αφαιρεθεί το ποσό της απαλλαγής από την καταβολή φόρου κατά το τρέχον φορολογικό έτος λόγω πραγματοποίησης παραγωγικών επενδύσεων, στα πλαίσια των διατάξεων του ν.3908/2011 (φορολογική απαλλαγή ν.3908/2011), καθώς και το διπλάσιο ποσό του μισθώματος που καταβάλλεται για τη χρήση ακινήτου στην περιοχή Γεράνι – Μεταξουργείο, με βάση τις διατάξεις της παρ. Β2 των άρθρων 43 και 44 του ν.4030/2011 (φορολογικά κίνητρα αποκατάστασης κτιρίων στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας), αντίστοιχα.
Ειδικά για τον κωδικό 579 (Απαλλαγή καταβολής φόρου ν.3908/2011) το ποσό της φορολογικής απαλλαγής υπολογίζεται μετά την αφαίρεση από τον αναλογούντα φόρο του φόρου που αναλογεί στα κέρδη που διανέμονται ή αναλαμβάνονται από τους εταίρους (μετά την αναγωγή του σε μικτό ποσό).
3. Στον κωδικό 009 αναγράφεται το ποσό του φόρου που παρακρατήθηκε ή καταβλήθηκε και δεν υπάρχει ηλεκτρονική πληροφόρηση, τόσο για εισοδήματα του τρέχοντος φορολογικού έτους, όσο και για εισοδήματα προηγούμενων φορολογικών ετών (αποθεματικά) σε περίπτωση διανομής ή κεφαλαιοποίησής τους. Επίσης, στον κωδικό αυτό αναγράφεται και το ποσό που καταβλήθηκε με βάση τις διατάξεις του άρθρου 10 του ν.2579/1998 (μεταβίβαση άδειας κυκλοφορίας και οχήματος Δ.Χ.) σε περίπτωση που η υπεραξία από την ως άνω μεταβίβαση διανεμηθεί ή κεφαλαιοποιηθεί και υπαχθεί σε φορολογία με βάση τις διατάξεις του άρθρου 47 του ν.4172/2013, ο προκαταβλητέος φόρος μηχανικών και αρχιτεκτόνων της παρ. 4 του άρθρου 69 του ν.4172/2013, καθώς και ο φόρος που καταβλήθηκε με τις διατάξεις του άρθρου 5 του ν.δ.1146/1972 από τη μεταβίβαση αυτοκινήτου ΙΧ από επιχείρηση που τηρεί απλογραφικά βιβλία, σε περίπτωση που η προκύπτουσα υπεραξία φορολογηθεί με τις γενικές διατάξεις.
4. Στον κωδικό 090 αναγράφεται το ποσό του φόρου που παρακρατήθηκε ή καταβλήθηκε και υπάρχει ηλεκτρονική πληροφόρηση. Ο κωδικός είναι προσυμπληρωμένος μόνο για νομικά πρόσωπα με φορολογικό έτος 1/1 έως 31/12.
Επισημαίνεται ότι σε περίπτωση εισφοράς όλου ή μέρους δημόσιου τεχνικού έργου από τον αρχικό ανάδοχο σε κοινοπραξία ή εταιρεία στην οποία συμμετέχει και ο ίδιος, προκειμένου να εφαρμοστούν τα τέσσερα τελευταία εδάφια της περίπτωσης δ’ της παραγράφου 1 του άρθρου 64 του ν.4172/2013 θα πρέπει ο αρχικός ανάδοχος, εφόσον το ποσό του παρακρατηθέντος φόρου (3%) έχει καταχωρηθεί στον κωδικό 090 (μέσω αποστολής του ηλεκτρονικού αρχείου βεβαιώσεων) να το διαγράψει από τον αντίστοιχο κωδικό έτσι ώστε αυτό να συμψηφισθεί, με σχετική βεβαίωση που θα χορηγήσει, από τον αναλογούντα φόρο της κατασκευάστριας εταιρείας ή κοινοπραξίας (σχετ. η ΠΟΛ.1025/2017 Απόφαση Α.Α.Δ.Ε.).
5. Στον κωδικό 008 αναγράφεται το ποσό του φόρου που προκαταβλήθηκε από το νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα το προηγούμενο φορολογικό έτος, το οποίο άλλωστε εμφανίζεται στον αντίστοιχο κωδικό από το σύστημα TAXIS.
6. Στον κωδικό 052 αναγράφεται το ποσό του φόρου που καταβλήθηκε για τα μερίσματα που εισπράττει ημεδαπή μητρική εταιρεία από ημεδαπή θυγατρική της, όταν δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 48 του ν.4172/2013, δηλαδή τα ποσά των φόρων νομικών προσώπων που εμφανίζονται στους πίνακες 3Α1α και 3Α1δ, στα οποία περιλαμβάνονται και τα μερίσματα που εισπράττουν μέλη των κοινοπραξιών λόγω συμμετοχής τους σε αυτές (ΠΟΛ.1121/2015).
Σε περίπτωση που το ποσό του φόρου που καταβλήθηκε είναι μεγαλύτερο από το ποσό του φόρου του ΚΑ 004 μειωμένο με το ποσό της φορολογικής απαίτησης του άρθρου 27Α ν.4172/2013 (ΚΑ: 995), η επιπλέον διαφορά δεν επιστρέφεται, καθόσον με βάση τις διατάξεις της παρ.3 του άρθρου 68 του ν.4172/2013 επιστρέφεται μόνο το επιπλέον ποσό που αντιστοιχεί στον φόρο που προκαταβλήθηκε ή παρακρατήθηκε.
7. Στον κωδικό 111 αναγράφεται ο φόρος που έχει ήδη καταβληθεί με βάση τις προηγούμενες δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος από τα πρώην νομικά πρόσωπα της παρ.1 του άρθρου 101 του ν.2238/1994 και ο οποίος αντιστοιχεί στα τεκμαρτά κέρδη της οικοδομής της οποίας ολοκληρώθηκε η ανέγερση, ανεξάρτητα από το αν η οικοδομική άδεια εκδόθηκε πριν ή μετά την 1.1.2006.
Ειδικά, τα πρώην νομικά πρόσωπα της παρ.4 του άρθρου 2 του ν.2238/1994 συμψηφίζουν φόρο που προέρχεται μόνο από πωλήσεις ημιτελών οικοδομών που πραγματοποιήθηκαν μέχρι 31.12.2013, η κατασκευή των οικοδομών αυτών ολοκληρώθηκε το φορολογικό έτος 2016 και των οποίων η οικοδομική άδεια εκδόθηκε μετά την 1.1.2006.
8. Στον κωδικό 600 αναγράφεται το ποσό του φόρου που καταβλήθηκε στην αλλοδαπή.
Επισημαίνεται ότι αναλυτικές οδηγίες – διευκρινίσεις για την καταχώρηση των κωδικών 009, 008, 052, 111 και 600 έχουν δοθεί στην ΠΟΛ.1060/2015 εγκύκλιό μας.
Ειδικά, το ποσό που είναι καταχωρημένο στον κωδικό 600 δεν δύναται να υπερβαίνει το ποσό του φόρου που αναλογεί για το εισόδημα αυτό στην Ελλάδα μειωμένο με το ποσό της φορολογικής απαίτησης του άρθρου 27Α ν.4172/2013 (ΚΑ: 995).
9. Ο κωδικός 751 συμπληρώνεται από τις τραπεζικές επιχειρήσεις και αναγράφεται το μέρος του πιστωτικού υπολοίπου προηγούμενων χρήσεων (οικονομικών ετών 2012, 2013, 2014 και φορολογικών ετών 2014 και 2015) που συμψηφίζεται με τον φόρο εισοδήματος του φορολογικού έτους 2016, μειωμένο με το ποσό της φορολογικής απαίτησης του άρθρου 27Α ν.4172/2013 (ΚΑ: 995), κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 6 του άρθρου 3 του ν.4046/2012. Περαιτέρω, στον κωδικό 749 αναγράφεται το μέρος του πιστωτικού υπολοίπου που προκύπτει στο φορολογικό έτος 201 6 και μεταφέρεται για συμψηφισμό με τον φόρο εισοδήματος των πέντε (5) επόμενων φορολογικών ετών, προκειμένου να διαχωριστεί από το πιστωτικό υπόλοιπο προς επιστροφή (κωδικός 750).
10. Όσον αφορά τον κωδικό 006 και με αφορμή τις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 22 του ν.4283/2014, επισημαίνεται ότι σε περίπτωση που νομικά πρόσωπα και νομικές οντότητες τυγχάνουν μισθωτές ακίνητης περιουσίας των Ιερών Μονών του Αγίου Όρους, τα τέλη χαρτοσήμου θα αποδίδονται από τον μισθωτή όχι με τη δήλωσή του αλλά στην αρμόδια Δ.Ο.Υ του με καταληκτική ημερομηνία τη λήξη υποβολής της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος του φορολογικού έτους που αφορούν.
11. Ο κωδικός 911 αφορά τους υπόχρεους καταβολής του τέλους επιτηδεύματος του ν.3986/2011, υπολογίζεται από το σύστημα και είναι προεκτυπωμένος στη φόρμα της δήλωσης, καθόσον συμβεβαιώνεται με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος.
12. Ο κωδικός 649 συμπληρώνεται από τις επιχειρήσεις, οι οποίες δηλώνουν αν υπόκεινται σε έλεγχο υποχρεωτικό από νόμιμο ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο.
13. Στον κωδικό 003 μεταφέρεται το ποσό του κωδικού 448 και στον κωδικό 001 μεταφέρεται το ποσό του κωδικού 048 και τυχόν ποσό που υφίσταται στον κωδικό 100. Επισημαίνεται ότι στην περίπτωση που υπάρχει μεταφερόμενη ζημία στον κωδικό 448 και ταυτόχρονα είναι συμπληρωμένο ποσό στον κωδικό 100, τότε στον 001 μεταφέρεται το ποσό του κωδικού 100 και στον κωδικό 003 το ποσό του κωδικού 448.
Ο ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΙΤΣΙΛΗΣ
